Việc xác định lĩnh vực đặc thù là một trong những căn cứ phục vụ xây dựng, lựa chọn phương án sắp xếp, tổ chức lại cơ sở giáo dục nghề nghiệp công lập. Vậy những lĩnh vực, ngành, nghề nào được xác định là đặc thù khi sắp xếp cơ sở giáo dục nghề nghiệp công lập?
- 1. Những lĩnh vực, ngành, nghề nào được xác định là đặc thù khi sắp xếp cơ sở giáo dục nghề nghiệp công lập?
- 2. Cơ sở giáo dục nghề nghiệp công lập thuộc lĩnh vực đặc thù phải đáp ứng điều kiện gì?
- 2.1 Có trên 50% người học chính quy thuộc ngành, nghề đào tạo đặc thù
- 2.2 Có vai trò nòng cốt hoặc được giao nhiệm vụ đào tạo nguồn nhân lực chuyên sâu
- 2.3 Nguồn nhân lực đào tạo phải chịu yêu cầu của cơ quan quản lý ngành, lĩnh vực
- 3. Việc xác định cơ sở thuộc lĩnh vực đặc thù được thực hiện như thế nào?
1. Những lĩnh vực, ngành, nghề nào được xác định là đặc thù khi sắp xếp cơ sở giáo dục nghề nghiệp công lập?
Khoản 1 Điều 3 Nghị quyết 42/2026/NQ-CP xác định 06 nhóm lĩnh vực, ngành, nghề có yêu cầu đặc thù theo quy định của pháp luật về giáo dục và đào tạo, gồm:
- Đào tạo giáo viên;
- Pháp luật;
- Sức khỏe;
- Nghệ thuật;
- Thể dục, thể thao;
- An ninh, quốc phòng.
Ngoài ra tại khoản 2 Điều 3 Nghị quyết 42/2026/NQ-CP quy định các lĩnh vực, ngành, nghề không thuộc 06 nhóm nêu trên được xác định có tính đặc thù nếu đáp ứng đầy đủ 03 tiêu chí sau đây:
- Thứ nhất, đào tạo nguồn nhân lực phục vụ các chương trình, dự án, ngành, lĩnh vực trọng điểm, hạ tầng chiến lược quốc gia.
- Thứ hai, được Nhà nước đặt hàng, giao nhiệm vụ đào tạo hoặc có yêu cầu đào tạo, phát triển nguồn nhân lực theo nhu cầu đặc thù của cơ quan nhà nước, ngành, lĩnh vực.
- Thứ ba, có yêu cầu đặc biệt về quản lý chất lượng đào tạo, chuẩn đầu ra, điều kiện bảo đảm chất lượng hoặc cơ chế kiểm soát riêng nhằm đáp ứng yêu cầu của ngành, lĩnh vực sử dụng nhân lực.

Những lĩnh vực, ngành, nghề nào được xác định là đặc thù khi sắp xếp cơ sở giáo dục nghề nghiệp công lập? (Ảnh minh họa)
2. Cơ sở giáo dục nghề nghiệp công lập thuộc lĩnh vực đặc thù phải đáp ứng điều kiện gì?
Việc đào tạo ngành, nghề đặc thù không đồng nghĩa cơ sở giáo dục nghề nghiệp công lập đương nhiên được xác định là cơ sở thuộc lĩnh vực đặc thù.
Theo đó, tại Điều 4 Nghị quyết 42/2026/NQ-CP yêu cầu ccơ sở giáo dục nghề nghiệp công lập thuộc lĩnh vực đặc thù phải đáp ứng đầy đủ các tiêu chí được quy định tại Điều này:
2.1 Có trên 50% người học chính quy thuộc ngành, nghề đào tạo đặc thù
Theo khoản 1 Điều 4 Nghị quyết 42/2026/NQ-CP, cơ sở phải có trên 50% quy mô người học chính quy thuộc các ngành, nghề đào tạo đặc thù.
Tỷ lệ này được tính bình quân trong 03 năm gần nhất.
Đối với cơ sở có thời gian hoạt động dưới 03 năm, việc xác định được tính từ thời điểm thành lập hoặc tổ chức lại gần nhất.
2.2 Có vai trò nòng cốt hoặc được giao nhiệm vụ đào tạo nguồn nhân lực chuyên sâu
Theo khoản 2 Điều 4 Nghị quyết 42/2026/NQ-CP yêu cầu cơ sở phải được cơ quan có thẩm quyền xác định có vai trò nòng cốt trong đào tạo, bồi dưỡng, phát triển nguồn nhân lực chuyên sâu của lĩnh vực, ngành, nghề đặc thù; hoặc được giao chức năng, nhiệm vụ đào tạo, bồi dưỡng nguồn nhân lực chuyên sâu để trực tiếp phục vụ yêu cầu thực hiện nhiệm vụ của Nhà nước, ngành, lĩnh vực.
Quy định này cũng bao gồm cơ sở giáo dục nghề nghiệp trực thuộc cơ quan, tổ chức có chức năng quản lý, phát triển nguồn nhân lực thuộc lĩnh vực, ngành, nghề đặc thù.
2.3 Nguồn nhân lực đào tạo phải chịu yêu cầu của cơ quan quản lý ngành, lĩnh vực
Bên cạnh đó, khoản 3 Điều 4 Nghị quyết 42/2026/NQ-CP quy định nguồn nhân lực được đào tạo thuộc lĩnh vực, ngành, nghề đặc thù phải chịu sự định hướng, yêu cầu của cơ quan quản lý ngành, lĩnh vực về:
- Tiêu chuẩn chuyên môn;
- Cơ cấu nhân lực;
- Vị trí việc làm; hoặc
- Yêu cầu thực hiện nhiệm vụ chuyên ngành.
3. Việc xác định cơ sở thuộc lĩnh vực đặc thù được thực hiện như thế nào?
Khoản 1 Điều 5 Nghị quyết 42/2026/NQ-CP giao đơn vị tham mưu thực hiện chức năng quản lý nhà nước về lĩnh vực tổ chức bộ máy thuộc cơ quan quản lý trực tiếp cơ sở giáo dục nghề nghiệp công lập chủ trì rà soát, đánh giá việc đáp ứng các tiêu chí.
Sau khi rà soát, đơn vị này lập hồ sơ và trình người đứng đầu cơ quan quản lý trực tiếp cơ sở giáo dục nghề nghiệp công lập xem xét, quyết định.
Về hồ sơ, khoản 2 Điều 5 yêu cầu phải thể hiện đầy đủ các nội dung như:
- Chức năng, nhiệm vụ được giao;
- Nhóm ngành, nghề đào tạo;
- Lĩnh vực đề nghị xác định là lĩnh vực đặc thù;
- Mức độ đáp ứng các tiêu chí;
- Sự cần thiết duy trì năng lực đào tạo;
- Khả năng thay thế;
- Hiệu quả sử dụng nguồn lực;
- Các nội dung khác có liên quan.
Khoản 3 Điều 5 quy định người đứng đầu cơ quan quản lý trực tiếp cơ sở giáo dục nghề nghiệp công lập quyết định danh sách các cơ sở thuộc lĩnh vực đặc thù trên cơ sở hồ sơ đề nghị, kết quả rà soát, đánh giá và ý kiến của cơ quan, đơn vị liên quan nếu có.
Đồng thời, việc xác định phải bảo đảm khách quan, công khai, minh bạch, đúng thẩm quyền và dựa trên chức năng, nhiệm vụ, năng lực đào tạo, điều kiện thực tế cùng các thông tin, số liệu có thể kiểm chứng theo khoản 4 Điều 5 Nghị quyết 42/2026/NQ-CP.
Như vậy, theo Nghị quyết 42/2026/NQ-CP, Đào tạo giáo viên, Pháp luật, Sức khỏe, Nghệ thuật, Thể dục, thể thao, An ninh, quốc phòng là các nhóm lĩnh vực, ngành, nghề có yêu cầu đặc thù. Các ngành, nghề khác cũng có thể được xác định là đặc thù nếu đáp ứng đầy đủ các tiêu chí theo quy định. Để xem thêm các quy định tại Nghị quyết 42/2026/NQ-CP, bạn đọc có thể tham khảo tại LuatVietnam.vn.
RSS