Khấu trừ lương phải được thực hiện theo đúng quy định pháp luật, không phải khoản tiền mà doanh nghiệp có thể tùy ý trừ vào thu nhập của người lao động. Vậy khấu trừ lương được áp dụng trong những trường hợp nào và mức khấu trừ tiền lương tối đa mỗi tháng là bao nhiêu?
1. Khấu trừ lương là gì?
Khấu trừ tiền lương có thể hiểu là việc người sử dụng lao động trừ một khoản tiền từ tiền lương của người lao động để thực hiện nghĩa vụ bồi thường theo quy định của pháp luật.
Theo khoản 1 Điều 102 Bộ luật Lao động 2019, người sử dụng lao động chỉ được khấu trừ tiền lương của người lao động để bồi thường thiệt hại do làm hư hỏng dụng cụ, thiết bị, tài sản của người sử dụng lao động theo quy định tại Điều 129 Bộ luật này.

2. Mức khấu trừ tiền lương tối đa
Theo khoản 3 Điều 102 Bộ luật Lao động 2019, mức khấu trừ tiền lương hằng tháng không được vượt quá 30% tiền lương thực trả hằng tháng của người lao động sau khi đã trích nộp các khoản bảo hiểm xã hội bắt buộc, bảo hiểm y tế, bảo hiểm thất nghiệp và thuế thu nhập cá nhân.
Có thể hiểu, doanh nghiệp phải xác định tiền lương còn lại sau khi trừ các khoản bảo hiểm bắt buộc và thuế thu nhập cá nhân, sau đó mới xác định mức khấu trừ tối đa để bồi thường thiệt hại.
Ví dụ: Người lao động có tiền lương thực trả sau khi trích nộp các khoản bảo hiểm bắt buộc và thuế thu nhập cá nhân là 15 triệu đồng/tháng. Nếu phát sinh trường hợp được phép khấu trừ lương theo quy định, số tiền khấu trừ tối đa trong tháng là:
15 triệu đồng × 30% = 4,5 triệu đồng.
Đây là mức khấu trừ tối đa trong tháng, số tiền thực tế còn phụ thuộc vào thiệt hại, trách nhiệm bồi thường và các quy định pháp luật có liên quan.
3. Doanh nghiệp được khấu trừ lương trong trường hợp nào?
Theo khoản 1 Điều 102 Bộ luật Lao động 2019, doanh nghiệp chỉ được khấu trừ tiền lương để bồi thường thiệt hại do người lao động làm hư hỏng dụng cụ, thiết bị, tài sản của người sử dụng lao động.
Cụ thể, Điều 129 Bộ luật Lao động 2019 quy định về trách nhiệm bồi thường thiệt hại của người lao động như sau:
-
Trường hợp người lao động làm hư hỏng dụng cụ, thiết bị hoặc có hành vi khác gây thiệt hại tài sản của người sử dụng lao động thì phải bồi thường theo quy định của pháp luật hoặc nội quy lao động.
-
Trường hợp người lao động gây thiệt hại không nghiêm trọng do sơ suất, với giá trị không quá 10 tháng lương tối thiểu vùng do Chính phủ công bố áp dụng tại nơi người lao động làm việc, thì mức bồi thường tối đa là 03 tháng tiền lương. Người lao động có thể phải bồi thường bằng cách khấu trừ dần vào tiền lương hằng tháng không được quá 30% tiền lương thực trả.
-
Người lao động làm mất dụng cụ, thiết bị, tài sản của người sử dụng lao động hoặc tài sản khác do người sử dụng lao động giao hoặc tiêu hao vật tư quá định mức cho phép thì phải bồi thường thiệt hại một phần hoặc toàn bộ theo thời giá thị trường hoặc nội quy lao động; trường hợp có hợp đồng trách nhiệm thì phải bồi thường theo hợp đồng trách nhiệm; trường hợp do thiên tai, hỏa hoạn, địch họa, dịch bệnh nguy hiểm, thảm họa, sự kiện xảy ra khách quan không thể lường trước được và không thể khắc phục được mặc dù đã áp dụng mọi biện pháp cần thiết và khả năng cho phép thì không phải bồi thường.
Khi xác định trách nhiệm bồi thường, doanh nghiệp cần xem xét nguyên nhân, mức độ thiệt hại, lỗi của người lao động và các quy định áp dụng đối với trường hợp cụ thể. Không phải mọi trường hợp làm mất hoặc hư hỏng tài sản đều mặc nhiên cho phép doanh nghiệp khấu trừ lương mà không cần xác định trách nhiệm bồi thường.
4. Người lao động có quyền được biết lý do khấu trừ lương không?
Có. Theo khoản 2 Điều 102 Bộ luật Lao động 2019, người lao động có quyền được biết lý do khấu trừ tiền lương của mình.
Bên cạnh đó, khoản 3 Điều 95 Bộ luật Lao động 2019 quy định, mỗi lần trả lương, người sử dụng lao động phải thông báo bảng kê trả lương cho người lao động, trong đó ghi rõ tiền lương, tiền lương làm thêm giờ, tiền lương làm việc vào ban đêm, nội dung và số tiền bị khấu trừ (nếu có).
Do đó, khi thực hiện khấu trừ lương, doanh nghiệp cần thông tin rõ lý do và số tiền khấu trừ để người lao động có cơ sở kiểm tra, đối chiếu. Việc khấu trừ phải tuân thủ điều kiện và giới hạn pháp luật quy định, không thể chỉ căn cứ vào quyết định đơn phương của doanh nghiệp.
5. Doanh nghiệp tự ý trừ lương người lao động có được không?
Doanh nghiệp không được tự ý khấu trừ tiền lương ngoài trường hợp pháp luật cho phép.
Chẳng hạn, nếu doanh nghiệp quy định người lao động phải đạt một mức doanh thu hoặc định mức nhất định rồi trừ trực tiếp vào lương phần còn thiếu, việc khấu trừ này không đương nhiên hợp pháp. Cần phân biệt giữa việc xác định tiền lương theo hình thức trả lương đã thỏa thuận và việc khấu trừ tiền lương để bồi thường thiệt hại theo Điều 102 Bộ luật Lao động 2019.
Tại khoản 1 Điều 94 Bộ luật Lao động 2019, người sử dụng lao động có trách nhiệm trả lương trực tiếp, đầy đủ và đúng hạn cho người lao động. Vì vậy, doanh nghiệp cần xây dựng quy chế trả lương, quy trình xử lý thiệt hại và thực hiện trách nhiệm bồi thường phù hợp với quy định pháp luật.
Trên đây là thông tin giải đáp: Khấu trừ lương là gì? Mức khấu trừ tiền lương tối đa là bao nhiêu?
RSS