Kỷ luật viên chức: Quy định theo Luật mới từ 01/7/2026

1. Các hình thức kỷ luật áp dụng đối với viên chức như thế nào?

Căn cứ Điều 35 Luật Viên chức 2025 quy định, Viên chức có hành vi vi phạm quy định của pháp luật, tùy theo tính chất và mức độ, sẽ bị áp dụng một trong các hình thức kỷ luật gồm: 

- Khiển trách, 

- Cảnh cáo, 

- Cách chức (đối với viên chức quản lý),

- Buộc thôi việc.

Ngoài hình thức kỷ luật chính, viên chức bị kỷ luật còn có thể bị hạn chế hoạt động nghề nghiệp theo quy định của pháp luật có liên quan.

Đáng chú ý, viên chức bị Tòa án kết án phạt tù mà không được hưởng án treo hoặc bị kết án về tội phạm tham nhũng thì đương nhiên bị buộc thôi việc kể từ ngày bản án, quyết định có hiệu lực pháp luật. Đối với viên chức quản lý phạm tội, khi bản án có hiệu lực, người đó đương nhiên thôi giữ chức vụ được bổ nhiệm.

2. Quy định về thời hiệu và thời hạn xử lý kỷ luật

Tại Điều 36 Luật Viên chức quy định rõ thời hiệu xử lý kỷ luật là khoảng thời gian mà khi hết thời hạn này thì hành vi vi phạm không bị xem xét kỷ luật. Thời hiệu được tính từ thời điểm xảy ra hành vi vi phạm, trong đó:

• 05 năm đối với hành vi vi phạm đến mức khiển trách;

• 10 năm đối với các hành vi vi phạm khác.

Một số hành vi đặc biệt không áp dụng thời hiệu xử lý kỷ luật, như: 

- Vi phạm đến mức phải khai trừ khỏi Đảng; 

- Vi phạm về bảo vệ chính trị nội bộ; 

- Xâm hại lợi ích quốc gia trong lĩnh vực quốc phòng, an ninh, đối ngoại; 

- Sử dụng văn bằng, chứng chỉ hoặc giấy tờ giả, không hợp pháp.

Bên cạnh đó, thời hạn xử lý kỷ luật - tính từ khi phát hiện vi phạm đến khi có quyết định kỷ luật - không quá 90 ngày; 

Trường hợp vụ việc phức tạp cần xác minh thì có thể kéo dài nhưng tối đa 150 ngày. Thời gian điều tra, truy tố, xét xử hình sự không được tính vào thời hiệu xử lý kỷ luật.

3. Hệ quả pháp lý và các hạn chế bổ sung

Điều 37 quy định căn cứ vào mức độ vi phạm và hình thức kỷ luật, viên chức còn chịu các hạn chế và hệ quả bổ sung, bao gồm:

• Quy định về bổ nhiệm vào chức vụ cao hơn, chế độ tuyển dụng, thôi việc, tiền lương, tiền thưởng và các chế độ liên quan;

• Viên chức đang trong thời hạn xử lý kỷ luật, đang bị điều tra, truy tố, xét xử không được ứng cử, đề cử, bổ nhiệm, điều động, biệt phái, đào tạo, bồi dưỡng;

• Viên chức bị cách chức do tham nhũng không được bổ nhiệm vào vị trí quản lý;

• Viên chức bị cấm hành nghề hoặc hạn chế hoạt động nghề nghiệp sẽ được bố trí vào vị trí khác phù hợp; nếu không có vị trí tương ứng, hợp đồng làm việc sẽ bị chấm dứt theo pháp luật.