Khách trả lại toàn bộ hoặc một phần hàng hóa thì bên bán hay bên mua lập hóa đơn?

Khi khách trả hàng, trách nhiệm lập hóa đơn được xác định theo từng trường hợp và thỏa thuận giữa hai bên. Vậy khách trả lại toàn bộ hoặc một phần hàng hóa thì bên bán hay bên mua lập hóa đơn? Bài viết dưới đây làm rõ cách xử lý theo Thông tư 91/2026/TT-BTC.

1. Khách trả lại toàn bộ hoặc một phần hàng hóa thì bên bán hay bên mua lập hóa đơn?

Theo điểm c.1 khoản 5 Điều 10 Thông tư 91/2026/TT-BTC, bên bán lập hóa đơn điều chỉnh khi khách trả lại toàn bộ hoặc một phần hàng hóa. Nếu hai bên thỏa thuận để bên mua lập hóa đơn khi trả hàng thì bên mua lập hóa đơn điện tử giao cho bên bán.

Cụ thể, quy định này nêu:

“Trường hợp trả lại hàng hóa: Trường hợp người mua trả lại toàn bộ hoặc một phần hàng hóa (bao gồm cả trường hợp đổi hàng làm thay đổi giá trị của hàng hóa đã mua) thì người bán lập hóa đơn điều chỉnh, trừ trường hợp các bên có thỏa thuận về việc người mua lập hóa đơn khi trả lại hàng hóa thì người mua lập hóa đơn điện tử giao cho người bán; người bán, người mua thực hiện nghĩa vụ thuế theo quy định khi bán hàng hóa;”

Trách nhiệm lập hóa đơn được xác định theo hai trường hợp:

  • Không có thỏa thuận để bên mua lập hóa đơn: Bên bán lập hóa đơn điều chỉnh cho việc trả hàng.
  • Có thỏa thuận để bên mua lập hóa đơn: Bên mua lập hóa đơn điện tử và giao cho bên bán.

Cách xử lý này áp dụng cho cả trả lại toàn bộ và trả lại một phần hàng đã mua. Việc khách trả nhiều hay ít hàng không tự làm thay đổi bên có trách nhiệm lập hóa đơn.

Ngoài việc trả hàng, trường hợp đổi hàng làm thay đổi giá trị hàng hóa đã mua cũng được xử lý theo quy định trên. Tuy nhiên, hàng hóa là tài sản đã đăng ký quyền sử dụng, quyền sở hữu theo tên người mua có quy định riêng tại mục 2 dưới đây.

Khách trả lại toàn bộ hoặc một phần hàng hóa thì bên bán hay bên mua lập hóa đơn?
Khách trả lại toàn bộ hoặc một phần hàng hóa thì bên bán hay bên mua lập hóa đơn? (Ảnh minh họa)

2. Nếu hàng trả lại là tài sản đã đăng ký tên người mua thì xử lý ra sao?

Đối với tài sản phải đăng ký quyền sử dụng, quyền sở hữu, điểm c.2 khoản 5 Điều 10 Thông tư 91/2026/TT-BTC xác định bên mua lập hóa đơn trả lại hàng cho bên bán khi đáp ứng đầy đủ các nội dung sau:

  • Hàng hóa là tài sản thuộc diện phải đăng ký quyền sử dụng, quyền sở hữu theo quy định của pháp luật;
  • Tài sản đã được đăng ký theo tên người mua;
  • Việc trả lại hàng hóa bảo đảm phù hợp với pháp luật liên quan;
  • Người mua là đối tượng sử dụng hóa đơn điện tử.

Trong trường hợp này, việc xác định bên lập hóa đơn gắn với cả tình trạng đăng ký tài sản và đối tượng sử dụng hóa đơn điện tử.

Cụ thể, tài sản phải thuộc diện đăng ký quyền sử dụng hoặc quyền sở hữu và đã được đăng ký theo tên người mua. Đồng thời, người mua phải là đối tượng sử dụng hóa đơn điện tử thì thực hiện lập hóa đơn trả lại hàng cho người bán theo quy định này.

Do đó, khi hàng trả lại là tài sản phải đăng ký, không chỉ căn cứ vào việc hai bên đã thỏa thuận ai lập hóa đơn. Trách nhiệm lập hóa đơn còn được xác định theo các điều kiện riêng đối với tài sản đã đăng ký tên người mua nêu trên.

3. Bên bán và bên mua phải chuẩn bị giấy tờ gì cho việc trả hàng?

Về hồ sơ, Thông tư 91/2026/TT-BTC yêu cầu cả bên bán và bên mua phải có đầy đủ hồ sơ, chứng từ liên quan đến việc trả lại hàng hóa, dịch vụ. Các bên phải xuất trình khi cơ quan thuế hoặc cơ quan nhà nước có thẩm quyền yêu cầu.

Đối với việc trả hàng, trách nhiệm này áp dụng trong cả hai nhóm:

  • Trả lại toàn bộ hoặc một phần hàng hóa, bao gồm trường hợp hai bên thỏa thuận để bên mua lập hóa đơn;
  • Trả lại tài sản thuộc diện phải đăng ký quyền sử dụng, quyền sở hữu và đã đăng ký theo tên người mua.

Như vậy, bên nào lập hóa đơn thì thực hiện trách nhiệm lập hóa đơn tương ứng, nhưng cả hai bên đều có trách nhiệm về hồ sơ, chứng từ trả hàng. Trách nhiệm này không chỉ thuộc về bên xuất hóa đơn.

Quy định về hồ sơ tại đây không liệt kê cụ thể từng loại giấy tờ hoặc ban hành một mẫu hồ sơ chung cho mọi trường hợp trả hàng. Yêu cầu được đặt ra là có đầy đủ hồ sơ, chứng từ liên quan và xuất trình khi cơ quan có thẩm quyền yêu cầu.

Riêng trường hợp áp dụng cách để bên mua lập hóa đơn khi trả hàng thông thường, hai bên phải có thỏa thuận về việc này. Nội dung thỏa thuận xác định bên mua thực hiện lập hóa đơn điện tử giao cho bên bán.

4. Bên bán lập hóa đơn điều chỉnh thì ghi số tiền và kê khai thế nào?

4.1. Giá trị giảm do trả hàng được ghi số âm

Về cách ghi giá trị, điểm c khoản 6 Điều 10 yêu cầu hóa đơn điều chỉnh phản ánh đúng thực tế:

  • Điều chỉnh tăng thì ghi số dương;
  • Điều chỉnh giảm thì ghi số âm.

Theo đó, khi bên bán lập hóa đơn điều chỉnh và việc trả hàng làm giảm giá trị cần điều chỉnh, phần giá trị giảm được ghi số âm.

Số liệu trên hóa đơn phải phù hợp với thực tế điều chỉnh của việc trả lại toàn bộ hoặc một phần hàng hóa. Quy định không ấn định một tỷ lệ điều chỉnh chung cho mọi lần trả hàng.

Yêu cầu ghi số âm, số dương nêu trên áp dụng đối với nội dung về giá trị trên hóa đơn điều chỉnh. Đối với trường hợp bên mua lập hóa đơn điện tử trả hàng cho bên bán, trách nhiệm lập hóa đơn được xác định theo thỏa thuận hoặc theo quy định riêng về tài sản đã đăng ký tên người mua.

4.2. Mỗi bên xác định kỳ kê khai theo thời điểm nào?

Đối với hóa đơn điều chỉnh do trả hàng, điểm d quy định:

“Hóa đơn điều chỉnh đối với trường hợp quy định tại khoản 5 Điều này thì người bán kê khai vào kỳ phát sinh hóa đơn điều chỉnh, người mua kê khai vào kỳ nhận được hóa đơn điều chỉnh.”

Việc bên bán lập hóa đơn điều chỉnh khi nhận lại hàng thuộc phạm vi áp dụng của quy định này. Kỳ kê khai được xác định riêng cho từng bên:

  • Bên bán: Kê khai vào kỳ phát sinh hóa đơn điều chỉnh.
  • Bên mua: Kê khai vào kỳ nhận được hóa đơn điều chỉnh.

Hai mốc thời gian được sử dụng là thời điểm phát sinh hóa đơn điều chỉnh đối với bên bán và thời điểm nhận hóa đơn điều chỉnh đối với bên mua.

Còn trong trường hợp hai bên thỏa thuận để bên mua lập hóa đơn khi trả hàng, quy định về trả hàng yêu cầu bên bán và bên mua thực hiện nghĩa vụ thuế theo quy định khi bán hàng hóa.

Trên đây là thông tin về Khách trả lại toàn bộ hoặc một phần hàng hóa thì bên bán hay bên mua lập hóa đơn? Bạn đọc có thể tham khảo thêm toàn văn Thông tư 91/2026/TT-BTC, hiệu lực, lược đồ và các tính năng tra cứu khác trên LuatVietnam.vn.

LỊCH PHÁP LÝ 2027 CỦA LUATVIETNAM - trợ thủ để bàn dành cho HR, Kế toán, Pháp chế và HSE.
- Lịch tổng hợp các hạn nộp báo cáo, tờ khai về thuế, bảo hiểm, lao động và HSE, kèm căn cứ pháp lý và cập nhật các quy định mới ban hành năm 2026. - Ấn phẩm trình bày song ngữ, có đầy đủ lịch âm, ngày lễ và Tết, thuận tiện cho doanh nghiệp Việt Nam và FDI.
👉 Đặt mua Lịch Pháp lý 2027. Giá 168.000 đồng/cuốn.
1900 6192 để được giải đáp qua tổng đài
090 222 9061 để sử dụng dịch vụ Luật sư tư vấn (CÓ PHÍ)
Đánh giá bài viết:
Bài viết đã giải quyết được vấn đề của bạn chưa?
Rồi Chưa

Tin cùng chuyên mục

Chứng từ khấu trừ thuế TNCN điện tử bị sai thông tin thì xử lý thế nào?

Chứng từ khấu trừ thuế TNCN điện tử bị sai thông tin thì xử lý thế nào?

Chứng từ khấu trừ thuế TNCN điện tử bị sai thông tin thì xử lý thế nào?

Sai họ tên, địa chỉ và sai mã số thuế, số tiền trên chứng từ có cách xử lý khác nhau. Vậy chứng từ khấu trừ thuế TNCN điện tử bị sai thông tin thì xử lý thế nào? Bài viết dưới đây làm rõ trường hợp chỉ cần thông báo và trường hợp phải lập chứng từ thay thế.

Thủ tục đề nghị cấp hóa đơn điện tử có mã theo từng lần phát sinh thực hiện như thế nào?

Thủ tục đề nghị cấp hóa đơn điện tử có mã theo từng lần phát sinh thực hiện như thế nào?

Thủ tục đề nghị cấp hóa đơn điện tử có mã theo từng lần phát sinh thực hiện như thế nào?

Thủ tục đề nghị cấp hóa đơn điện tử có mã theo từng lần phát sinh thực hiện như thế nào? Bài viết dưới đây hướng dẫn mẫu đơn, nơi nộp, nghĩa vụ thuế trước khi cấp mã và thời hạn giải quyết theo Thông tư 91/2026/TT-BTC.

Đã xuất hóa đơn thu tiền trước nhưng khách hủy hoặc chấm dứt giao dịch thì xử lý thế nào?

Đã xuất hóa đơn thu tiền trước nhưng khách hủy hoặc chấm dứt giao dịch thì xử lý thế nào?

Đã xuất hóa đơn thu tiền trước nhưng khách hủy hoặc chấm dứt giao dịch thì xử lý thế nào?

Đã xuất hóa đơn thu tiền trước nhưng khách hủy hoặc chấm dứt giao dịch thì xử lý thế nào? Bài viết dưới đây làm rõ trách nhiệm điều chỉnh hóa đơn, cách ghi phần giá trị giảm và thời điểm kê khai của bên bán, bên mua theo Thông tư 91/2026/TT-BTC.

Hóa đơn điện tử đã điều chỉnh hoặc thay thế nhưng tiếp tục phát hiện sai thì xử lý ra sao?

Hóa đơn điện tử đã điều chỉnh hoặc thay thế nhưng tiếp tục phát hiện sai thì xử lý ra sao?

Hóa đơn điện tử đã điều chỉnh hoặc thay thế nhưng tiếp tục phát hiện sai thì xử lý ra sao?

Hóa đơn điện tử đã điều chỉnh hoặc thay thế nhưng tiếp tục phát hiện sai thì xử lý ra sao? Bài viết dưới đây làm rõ hình thức xử lý ở những lần tiếp theo, yêu cầu đối với hóa đơn mới và thủ tục liên quan theo Thông tư 91/2026/TT-BTC.

Người nộp thuế được phân loại mức độ tuân thủ pháp luật thuế theo những tiêu chí nào?

Người nộp thuế được phân loại mức độ tuân thủ pháp luật thuế theo những tiêu chí nào?

Người nộp thuế được phân loại mức độ tuân thủ pháp luật thuế theo những tiêu chí nào?

Thông tư 94/2026/TT-BTC quy định việc đánh giá, phân loại người nộp thuế theo mức độ tuân thủ pháp luật thuế để áp dụng các biện pháp quản lý phù hợp. Vậy người nộp thuế được phân loại mức độ tuân thủ pháp luật thuế theo những tiêu chí nào?

Chấm dứt hiệu lực mã số thuế có bị kiểm tra tại trụ sở người nộp thuế không?

Chấm dứt hiệu lực mã số thuế có bị kiểm tra tại trụ sở người nộp thuế không?

Chấm dứt hiệu lực mã số thuế có bị kiểm tra tại trụ sở người nộp thuế không?

Khi thực hiện thủ tục chấm dứt hiệu lực mã số thuế, người nộp thuế có thể thuộc diện kiểm tra tại trụ sở tùy theo mức độ rủi ro được cơ quan thuế xác định. Vậy chấm dứt hiệu lực mã số thuế có bị kiểm tra tại trụ sở người nộp thuế không?

Chuyển địa chỉ làm thay đổi cơ quan thuế quản lý có bị kiểm tra thuế không?

Chuyển địa chỉ làm thay đổi cơ quan thuế quản lý có bị kiểm tra thuế không?

Chuyển địa chỉ làm thay đổi cơ quan thuế quản lý có bị kiểm tra thuế không?

Khi chuyển địa chỉ kinh doanh dẫn đến thay đổi cơ quan thuế quản lý trực tiếp, người nộp thuế có thể bị kiểm tra hoặc giám sát tùy theo mức độ rủi ro. Vậy chuyển địa chỉ làm thay đổi cơ quan thuế quản lý có bị kiểm tra thuế không? Bài viết dưới đây sẽ giải đáp chi tiết.

Thông tư 91/2026/TT-BTC quy định thủ tục đăng ký sử dụng hóa đơn điện tử ra sao?

Thông tư 91/2026/TT-BTC quy định thủ tục đăng ký sử dụng hóa đơn điện tử ra sao?

Thông tư 91/2026/TT-BTC quy định thủ tục đăng ký sử dụng hóa đơn điện tử ra sao?

Từ ngày 01/7/2026, việc đăng ký sử dụng hóa đơn điện tử được thực hiện theo quy định mới tại Thông tư 91/2026/TT-BTC. Vậy Thông tư 91/2026/TT-BTC quy định thủ tục đăng ký sử dụng hóa đơn điện tử ra sao, đăng ký bằng mẫu nào và cơ quan thuế xử lý trong bao lâu?
 

Những trường hợp nào bị đưa vào diện giám sát trọng điểm về thuế?

Những trường hợp nào bị đưa vào diện giám sát trọng điểm về thuế?

Những trường hợp nào bị đưa vào diện giám sát trọng điểm về thuế?

Người nộp thuế có dấu hiệu vi phạm hoặc thuộc nhóm không tuân thủ pháp luật thuế có thể bị cơ quan thuế giám sát trọng điểm. Vậy những trường hợp nào bị đưa vào diện giám sát trọng điểm về thuế? Cùng tìm hiểu quy định tại Thông tư 94/2026/TT-BTC trong bài viết dưới đây.