Đăng ký tăng, giảm người phụ thuộc cần thực hiện những thủ tục gì?

Đăng ký tăng, giảm người phụ thuộc cần thực hiện những thủ tục gì? Theo Thông tư 90/2026/TT-BTC, hồ sơ được xác định theo tình trạng đăng ký thuế của người phụ thuộc và việc cá nhân tự thực hiện hay ủy quyền cho cơ quan chi trả thu nhập.

1. Đăng ký tăng, giảm người phụ thuộc cần thực hiện những thủ tục gì?

Theo điểm c, d khoản 4 Điều 23 Thông tư 90/2026/TT-BTC, đăng ký tăng người phụ thuộc chưa có mã số thuế được thực hiện theo thủ tục đăng ký thuế lần đầu; nếu đã có mã số thuế thì nộp hồ sơ thay đổi thông tin kèm hồ sơ xác định người phụ thuộc. Khi đăng ký giảm, người nộp thuế kê khai thông tin kết thúc giảm trừ gia cảnh trong hồ sơ thay đổi thông tin đăng ký thuế.

Về cách thực hiện, cá nhân nộp hồ sơ thông qua cơ quan chi trả thu nhập hoặc tự nộp cho cơ quan thuế. Theo đó, người lao động có thể ủy quyền cho công ty đang trả lương thực hiện thủ tục hoặc trực tiếp đăng ký theo trường hợp tương ứng.

Để chuẩn bị đúng hồ sơ, cần phân biệt ba trường hợp:

Trường hợp Thủ tục cần thực hiện
Tăng người phụ thuộc chưa có mã số thuế Đăng ký thuế lần đầu cho người phụ thuộc
Tăng người phụ thuộc đã có mã số thuế Thông báo thay đổi thông tin đăng ký thuế, kèm hồ sơ xác định người phụ thuộc
Giảm người phụ thuộc Kê khai thông tin kết thúc giảm trừ gia cảnh trong hồ sơ thông báo thay đổi thông tin đăng ký thuế

Các mẫu tờ khai, văn bản ủy quyền nêu dưới đây được ban hành kèm theo Thông tư 90/2026/TT-BTC.

Đăng ký tăng, giảm người phụ thuộc cần thực hiện những thủ tục gì?
Đăng ký tăng, giảm người phụ thuộc cần thực hiện những thủ tục gì? (Ảnh minh họa)

2. Đăng ký tăng người phụ thuộc chưa có mã số thuế như thế nào?

2.1. Người phụ thuộc thuộc trường hợp được cấp số định danh cá nhân

Nếu ủy quyền cho cơ quan chi trả thu nhập, điểm b.2 khoản 1 Điều 21 quy định cá nhân nộp hồ sơ tại cơ quan chi trả thu nhập, gồm:

  • Văn bản ủy quyền đăng ký thuế mẫu số 41/UQ-ĐKT;
  • Bảng kê khai về người phải trực tiếp nuôi dưỡng mẫu số 07/XN-NPT-TNCN, nếu thuộc trường hợp phải sử dụng mẫu này;
  • Các giấy tờ khác xác định người phụ thuộc theo pháp luật về thuế thu nhập cá nhân.

Trong đó, mẫu 07/XN-NPT-TNCN áp dụng đối với nhóm cá nhân khác không nơi nương tựa mà người nộp thuế phải trực tiếp nuôi dưỡng, thuộc điểm đ khoản 2 Điều 47 Nghị định 253/2026/NĐ-CP.

Sau khi nhận hồ sơ, cơ quan chi trả thu nhập tổng hợp thông tin người phụ thuộc vào Tờ khai đăng ký thuế mẫu số 20-ĐKT-TH, gửi cơ quan thuế quản lý trực tiếp. Đồng thời, cơ quan chi trả thu nhập phải lưu giữ hồ sơ bằng giấy hoặc điện tử để cung cấp khi cơ quan thuế kiểm tra.

Nếu không ủy quyền, hồ sơ người phụ thuộc gồm:

  • Tờ khai đăng ký thuế mẫu số 20-ĐKT;
  • Bảng kê khai mẫu số 07/XN-NPT-TNCN đối với nhóm người phụ thuộc nêu trên;
  • Bản sao các giấy tờ khác xác định người phụ thuộc theo pháp luật về thuế thu nhập cá nhân.

Về nơi nộp, cá nhân thuộc trường hợp thông thường nộp tại Thuế cơ sở nơi cư trú.

Riêng cá nhân nhận tiền lương, tiền công từ tổ chức quốc tế, đại sứ quán, lãnh sự quán tại Việt Nam nhưng tổ chức chưa khấu trừ thuế thì nộp tại Thuế tỉnh, thành phố nơi làm việc. Cá nhân nhận tiền lương, tiền công do tổ chức, cá nhân trả từ nước ngoài nộp tại Thuế tỉnh, thành phố nơi phát sinh công việc tại Việt Nam.

2.2. Người phụ thuộc thuộc trường hợp cơ quan thuế cấp mã số thuế

Điểm a khoản 2 Điều 5 xác định trường hợp được cơ quan thuế cấp mã số thuế gồm cá nhân có quốc tịch nước ngoài hoặc có quốc tịch Việt Nam sinh sống tại nước ngoài, không có số định danh cá nhân được xác lập từ Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư.

Đối với nhóm này, điểm c.2 khoản 1 Điều 21 quy định nếu đăng ký qua cơ quan chi trả thu nhập, hồ sơ gồm:

  • Văn bản ủy quyền mẫu số 41/UQ-ĐKT;
  • Bảng kê khai mẫu số 07/XN-NPT-TNCN nếu thuộc trường hợp áp dụng;
  • Bản sao hộ chiếu còn hiệu lực của người phụ thuộc hoặc giấy tờ chứng thực cá nhân hợp pháp khác còn hiệu lực nếu không có hộ chiếu;
  • Các giấy tờ khác xác định người phụ thuộc theo pháp luật về thuế thu nhập cá nhân.

Cơ quan chi trả thu nhập tổng hợp thông tin người phụ thuộc vào mẫu 20-ĐKT-TH và gửi cơ quan thuế quản lý trực tiếp.

Nếu tự đăng ký, hồ sơ bao gồm Tờ khai mẫu số 20-ĐKT, bảng kê mẫu số 07/XN-NPT-TNCN nếu thuộc trường hợp áp dụng, bản sao giấy tờ định danh và bản sao giấy tờ xác định người phụ thuộc.

Địa điểm nộp theo điểm này là Thuế tỉnh, thành phố nơi làm việc đối với cá nhân cư trú nhận lương từ tổ chức quốc tế, đại sứ quán, lãnh sự quán chưa khấu trừ thuế; hoặc nơi phát sinh công việc tại Việt Nam đối với cá nhân nhận lương từ nước ngoài.

3. Đăng ký tăng người phụ thuộc đã có mã số thuế cần hồ sơ gì?

Theo Điều 23, nếu người phụ thuộc đã có mã số thuế, người nộp thuế nộp hồ sơ thông báo thay đổi thông tin đăng ký thuế và kèm hồ sơ xác định người phụ thuộc.

3.1. Thực hiện qua cơ quan chi trả thu nhập

Cá nhân nộp văn bản ủy quyền mẫu số 41/UQ-ĐKT cho cơ quan chi trả thu nhập. Đối với đăng ký tăng người phụ thuộc đã có mã số thuế, cá nhân nộp kèm hồ sơ xác định người phụ thuộc.

Nếu người phụ thuộc thuộc trường hợp cơ quan thuế cấp mã số thuế và hộ chiếu có thay đổi thông tin liên quan đến đăng ký thuế, hồ sơ còn có bản sao hộ chiếu thể hiện thông tin thay đổi.

Trên cơ sở hồ sơ nhận được, cơ quan chi trả thu nhập tổng hợp thông tin thay đổi của người phụ thuộc vào mẫu số 20-ĐKT-TH, gửi cơ quan thuế quản lý trực tiếp.

3.2. Cá nhân tự thực hiện

Căn cứ điểm b khoản 4, cá nhân không ủy quyền sử dụng hồ sơ thông báo thay đổi thông tin đăng ký thuế; đối với thông tin người phụ thuộc, sử dụng mẫu số 20-ĐKT, kèm hồ sơ xác định người phụ thuộc.

Nếu người phụ thuộc thuộc trường hợp cơ quan thuế cấp mã số thuế và thông tin đăng ký thuế trên hộ chiếu thay đổi, cá nhân nộp kèm bản sao hộ chiếu còn hiệu lực.

Hồ sơ được nộp đến cơ quan thuế quản lý trực tiếp cá nhân hoặc Thuế cơ sở nơi cá nhân cư trú.

4. Đăng ký giảm người phụ thuộc thực hiện ra sao?

Thông tư 90/2026/TT-BTC quy định người nộp thuế phải kê khai thông tin kết thúc giảm trừ gia cảnh cho người phụ thuộc tại hồ sơ thông báo thay đổi thông tin đăng ký thuế.

Nếu ủy quyền, cá nhân nộp văn bản mẫu số 41/UQ-ĐKT cho cơ quan chi trả thu nhập. Cơ quan này tổng hợp thông tin thay đổi của người phụ thuộc vào mẫu số 20-ĐKT-TH, gửi cơ quan thuế quản lý trực tiếp.

Nếu tự thực hiện, cá nhân kê khai thông tin kết thúc giảm trừ gia cảnh trên mẫu số 20-ĐKT và nộp đến cơ quan thuế quản lý trực tiếp hoặc Thuế cơ sở nơi cư trú.

Đối với thời hạn xử lý hồ sơ thay đổi thông tin, khoản 1 Điều 24 quy định:

  • 02 ngày làm việc kể từ ngày nhận đủ hồ sơ: Cơ quan thuế cập nhật thông tin thay đổi không có trên Giấy chứng nhận đăng ký thuế hoặc Thông báo mã số thuế.
  • 03 ngày làm việc kể từ ngày nhận đủ hồ sơ: Cơ quan thuế cập nhật thông tin thay đổi có trên giấy chứng nhận hoặc thông báo; đồng thời ban hành bản điện tử đã cập nhật để gửi người nộp thuế.

5. Đổi nơi làm việc có phải nộp lại hồ sơ người phụ thuộc không?

Theo điểm đ khoản 4 Điều 23, người nộp thuế chỉ phải đăng ký và nộp hồ sơ chứng minh cho mỗi người phụ thuộc một lần trong suốt thời gian được tính giảm trừ gia cảnh.

Tuy nhiên, khi thay đổi nơi làm việc, người nộp thuế có trách nhiệm cung cấp hồ sơ xác định người phụ thuộc cho cơ quan chi trả thu nhập mới để được giảm trừ gia cảnh theo quy định.

Do đó, người lao động chuyển công ty vẫn phải cung cấp hồ sơ xác định người phụ thuộc cho công ty mới. Nếu đồng thời có thay đổi thông tin về người phụ thuộc hoặc thời gian giảm trừ thì thực hiện thủ tục thông báo thay đổi tương ứng.

Về hiệu lực, khoản 1 Điều 36 quy định Thông tư 90/2026/TT-BTC áp dụng từ ngày 01/7/2026, thay thế Thông tư 86/2024/TT-BTC về đăng ký thuế.

Trên đây là thông tin về "Đăng ký tăng, giảm người phụ thuộc cần thực hiện những thủ tục gì?". Bạn đọc có thể tham khảo thêm toàn văn, hiệu lực, lược đồ và các tính năng khác trên LuatVietnam.vn.

1900 6192 để được giải đáp qua tổng đài
090 222 9061 để sử dụng dịch vụ Luật sư tư vấn (CÓ PHÍ)
Đánh giá bài viết:
Bài viết đã giải quyết được vấn đề của bạn chưa?
Rồi Chưa

Tin cùng chuyên mục

Chuyển công ty có phải đăng ký lại người phụ thuộc để giảm trừ gia cảnh không?

Chuyển công ty có phải đăng ký lại người phụ thuộc để giảm trừ gia cảnh không?

Chuyển công ty có phải đăng ký lại người phụ thuộc để giảm trừ gia cảnh không?

Khi thay đổi nơi làm việc, hồ sơ người phụ thuộc đã nộp ở công ty cũ được xử lý thế nào? Chuyển công ty có phải đăng ký lại người phụ thuộc để giảm trừ gia cảnh không? Dưới đây là quy định tại Thông tư 90/2026/TT-BTC.

Có nhiều mã số thuế cá nhân thì phải làm gì để tích hợp vào số định danh cá nhân?

Có nhiều mã số thuế cá nhân thì phải làm gì để tích hợp vào số định danh cá nhân?

Có nhiều mã số thuế cá nhân thì phải làm gì để tích hợp vào số định danh cá nhân?

Có nhiều mã số thuế cá nhân thì phải làm gì để tích hợp vào số định danh cá nhân? Thông tư 90/2026/TT-BTC quy định trách nhiệm cập nhật thông tin, cách nộp hồ sơ và việc sử dụng giấy tờ thuế đã lập trước khi tích hợp.

Tự đăng ký thuế cho người phụ thuộc thì nộp hồ sơ ở đâu, dùng mẫu nào?

Tự đăng ký thuế cho người phụ thuộc thì nộp hồ sơ ở đâu, dùng mẫu nào?

Tự đăng ký thuế cho người phụ thuộc thì nộp hồ sơ ở đâu, dùng mẫu nào?

Khi không ủy quyền cho cơ quan chi trả thu nhập, cá nhân thực hiện thủ tục đăng ký thuế cho người phụ thuộc với cơ quan thuế. Bài viết dưới đây làm rõ nơi tiếp nhận, giấy tờ và cách xử lý hồ sơ theo Thông tư 90/2026/TT-BTC.

Cá nhân ủy quyền cho công ty đăng ký thuế cần giấy tờ gì?

Cá nhân ủy quyền cho công ty đăng ký thuế cần giấy tờ gì?

Cá nhân ủy quyền cho công ty đăng ký thuế cần giấy tờ gì?

Cá nhân có thể đăng ký thuế thông qua công ty là cơ quan chi trả thu nhập. Vậy cá nhân ủy quyền cho công ty đăng ký thuế cần giấy tờ gì? Thông tư 90/2026/TT-BTC quy định hồ sơ khác nhau tùy trường hợp sử dụng số định danh cá nhân hoặc được cơ quan thuế cấp mã số thuế.

Doanh nghiệp có phải kê khai thuế khi không phát sinh doanh thu?

Doanh nghiệp có phải kê khai thuế khi không phát sinh doanh thu?

Doanh nghiệp có phải kê khai thuế khi không phát sinh doanh thu?

Doanh nghiệp không phát sinh doanh thu trong kỳ có phải thực hiện kê khai thuế hay được miễn nộp hồ sơ khai thuế? Đây là vấn đề nhiều doanh nghiệp quan tâm, đặc biệt trong thời gian tạm ngừng hoạt động hoặc chưa phát sinh hoạt động kinh doanh. Vậy pháp luật quy định thế nào về nghĩa vụ kê khai thuế trong trường hợp này?