Chính sách mới về Khoa học công nghệ hiệu lực tháng 8/2026

1. Quy định Danh mục hệ thống trí tuệ nhân tạo có rủi ro cao

Theo Phụ lục ban hành kèm theo Quyết định 33/2026/QĐ-TTg, quy định Danh mục hệ thống trí tuệ nhân tạo có rủi ro cao trong các lĩnh vực từ 15/8/2026, gồm:

- Giáo dục:

• Cung cấp nội dung tự học theo chương trình giáo dục, có sử dụng các nguồn dữ liệu không kiểm soát;
• Tự động kiểm tra, đánh giá kết quả, xếp hạng người học...

- Dân tộc và tôn giáo:

• Tự động chấm điểm, phân loại, xếp hạng hồ sơ để xác định đối tượng, địa bàn thụ hưởng chính sách dân tộc;
• Tự động quyết định chấp thuận hoặc từ chối hồ sơ đăng ký, gia hạn hoặc hủy bỏ các quyết định quản lý nhà nước trong lĩnh vực dân tộc và tôn giáo;
• Tự động ra lệnh phân bổ hoặc điều phối nguồn ngân sách, chính sách hỗ trợ theo thuật toán…

- Lĩnh vực y tế:

• Hỗ trợ phẫu thuật rô-bốt phẫu thuật;
• Hỗ trợ phẫu thuật rô-bốt phẫu thuật (Hệ thống máy móc, thiết bị rô-bốt sử dụng trí tuệ nhân tạo điều khiển tự động).

- Ngân hàng:

- Tố tụng: Nhận dạng sinh trắc học diện rộng phục vụ giải quyết vụ án dân sự công ích.

- Giao thông vận tải:

• Điều khiển hoặc tự động vận hành tín hiệu, điều độ giao thông đường bộ và đường sắt;
• Tự động thẩm định, chấm điểm, xếp hạng hoặc phân loại hồ sơ để làm căn cứ quyết định cuối cùng;
• Tự động phát hiện vi phạm hoặc nhận diện sinh trắc học theo thời gian thực để phục vụ kiểm soát, xử lý;
• Quản lý không lưu tự động ra quyết định phân luồng, điều hướng phương tiện bay;
• Dự báo thời tiết hàng không có chức năng tự động phát lệnh đóng đường băng hoặc hủy chuyến;
• Phân tích hành vi hành khách qua camera (Behavior Detection AI) tại khu vực kiểm soát an ninh…

2. Bổ sung quy định AI không được thay thế ai trò của giảng viên trong đào tạo 

Theo điểm đ khoản 4 Điều 6 Thông tư 49/2026/TT-BGDĐT quy định việc sử dụng trí tuệ nhân tạo (AI) trong đào tạo phải bảo đảm AI chỉ hỗ trợ, không thay thế vai trò của giảng viên. Đồng thời, không làm sai lệch kết quả học tập, phải tuân thủ yêu cầu về liêm chính học thuật và có cơ chế kiểm soát, giám sát và bảo đảm tính minh bạch.

Giảng viên vẫn phải chịu trách nhiệm đối với nội dung giảng dạy, phương pháp đào tạo, việc hướng dẫn người học và chất lượng chuyên môn. Cơ sở giáo dục không được giao hoàn toàn hoạt động đào tạo cho hệ thống AI hoặc sử dụng AI thay cho quyết định chuyên môn của giảng viên.

Ngoài ra, khoản 3 Điều 7 Thông tư 49/2026/TT-BGDĐT cho phép ứng dụng công nghệ trong kiểm tra, đánh giá các hoạt động chủ yếu sau:

• Xây dựng, quản lý ngân hàng câu hỏi, đề thi;
• Tổ chức kiểm tra, đánh giá và chấm điểm;
• Giám sát quá trình kiểm tra, đánh giá;
• Lưu trữ, quản lý và khai thác dữ liệu đánh giá; phân tích kết quả học tập và đánh giá năng lực người học.

Tuy nhiên, việc ứng dụng công nghệ trong kiểm tra, đánh giá phải đảm bảo có hệ thống quản lý, trên cơ sở, có kiểm soát, không thay thế vai trò của giảng viên. Đồng thời bảo đảm minh bạch và liêm chính học thuật.

3. Quy định thời hạn người có chức vụ không được thành lập công ty sau khi thôi chức trong lĩnh vực thuộc Bộ KH&CN

Căn cứ vào Điều 5 Thông tư 32/2026/TT-BKHCN, từ 01/8/2026 thời hạn người có chức vụ, quyền hạn trong lĩnh vực quy định thuộc phạm vi quản lý của Bộ Khoa học và Công nghệ sau khi thôi giữ chức vụ, quyền hạn không được thành lập, giữ chức danh, chức vụ quản lý, điều hành doanh nghiệp, hợp tác xã trong lĩnh vực trước đây mình có trách nhiệm quản lý như sau:

(1) Đối với người không giữ chức vụ lãnh đạo, quản lý

- Thời hạn không được thành lập, giữ chức danh, chức vụ quản lý, điều hành doanh nghiệp, hợp tác xã trong các lĩnh vực nghiên cứu khoa học, phát triển công nghệ, đổi mới sáng tạo, sở hữu trí tuệ, tiêu chuẩn đo lường chất lượng, năng lượng nguyên tử, an toàn bức xạ và hạt nhân là đủ 06 tháng kể từ ngày thôi quyền hạn theo quyết định của cấp có thẩm quyền;

- Thời hạn không được thành lập, giữ chức danh, chức vụ quản lý, điều hành doanh nghiệp, hợp tác xã trong các lĩnh vực bưu chính, viễn thông, tần số vô tuyến điện, công nghiệp công nghệ số, ứng dụng công nghệ thông tin và chuyển đổi số, giao dịch điện tử, trí tuệ nhân tạo, quản lý doanh nghiệp nhà nước do Bộ Khoa học và Công nghệ làm đại diện chủ sở hữu là đủ 12 tháng kể từ ngày thôi quyền hạn theo quyết định của cấp có thẩm quyền;

(2) Đối với người giữ chức vụ lãnh đạo, quản lý

- Thời hạn không được thành lập, giữ chức danh, chức vụ quản lý, điều hành doanh nghiệp, hợp tác xã trong các lĩnh vực nghiên cứu khoa học, phát triển công nghệ, đổi mới sáng tạo, sở hữu trí tuệ, tiêu chuẩn đo lường chất lượng, năng lượng nguyên tử, an toàn bức xạ và hạt nhân là đủ 12 tháng kể từ ngày thôi chức vụ theo quyết định của cấp có thẩm quyền;

- Thời hạn không được thành lập, giữ chức danh, chức vụ quản lý, điều hành doanh nghiệp, hợp tác xã trong các lĩnh vực bưu chính, viễn thông, tần số vô tuyến điện, công nghiệp công nghệ số, ứng dụng công nghệ thông tin và chuyển đổi số, giao dịch điện tử, trí tuệ nhân tạo, quản lý doanh nghiệp nhà nước do Bộ Khoa học và Công nghệ làm đại diện chủ sở hữu là đủ 24 tháng kể từ ngày thôi chức vụ theo quyết định của cấp có thẩm quyền.

Lưu ý: Đối với người thôi giữ chức vụ khi đang là cán bộ, công chức, viên chức trực tiếp nghiên cứu, xây dựng hoặc thẩm định, phê duyệt chương trình, nhiệm vụ, đề án và dự án quy định tại khoản 15 Điều 4 Thông tư 32/2026/TT-BKHCN , thời hạn không được thành lập, giữ chức danh, chức vụ quản lý, điều hành doanh nghiệp, hợp tác xã là thời hạn thực hiện xong chương trình, nhiệm vụ, đề án và dự án.

Trên đây là thông tin về Chính sách mới về khoa học công nghệ hiệu lực tháng 8/2026…