Nghị định 246/2026/NĐ-CP: 5 điểm mới về mức phạt vi phạm lĩnh vực thủy sản

Đáng chú ý, nhiều hành vi liên quan đến khai thác thủy sản bất hợp pháp, quản lý cảng cá và truy xuất nguồn gốc thủy sản được tăng mức phạt hoặc bổ sung khung xử phạt riêng.

1. Tăng mức phạt đối với tàu cá nước ngoài hoạt động trong vùng biển Việt Nam

Điều 27 Nghị định 246/2026/NĐ-CP tăng mức phạt đối với thuyền trưởng tàu cá của tổ chức, cá nhân nước ngoài hoạt động trong vùng biển Việt Nam. Cụ thể:

• Phạt từ 100 - 200 triệu đồng đối với hành vi không thông báo trước khi đưa tàu vào vùng biển Việt Nam; cập không đúng cảng ghi trong giấy phép; không mang đầy đủ giấy tờ; vi phạm về nhật ký, báo cáo hoặc không tiếp nhận giám sát viên.
• Phạt từ 200 - 300 triệu đồng nếu hoạt động không đúng vùng, nghề hoặc lĩnh vực ghi trong giấy phép.
• Phạt từ 300 - 500 triệu đồng nếu tái phạm hoặc vi phạm hành chính nhiều lần.

Trước đây, Điều 26 Nghị định 38/2024/NĐ-CP quy định các mức phạt tương ứng là 50 - 100 triệu đồng, 100 - 200 triệu đồng và 200 - 300 triệu đồng. Như vậy, mức phạt đối với các nhóm hành vi này đều được nâng lên.

2. Tăng mức phạt chuyển tải, vận chuyển thủy sản khai thác bất hợp pháp ngoài vùng biển Việt Nam

Khoản 4 Điều 25 Nghị định 246/2026/NĐ-CP tăng mức phạt đối với thuyền trưởng và chủ tàu có hành vi chuyển tải hoặc vận chuyển nguồn lợi thủy sản từ tàu khai thác bất hợp pháp ở ngoài vùng biển Việt Nam:

• Tàu dưới 12 mét: phạt từ 100 - 150 triệu đồng;
• Tàu từ 12 mét đến dưới 15 mét: phạt từ 150 - 200 triệu đồng;
• Tàu từ 15 mét đến dưới 24 mét: phạt từ 200 - 250 triệu đồng;
• Tàu từ 24 mét trở lên: phạt từ 250 - 300 triệu đồng.

Theo quy định trước đây tại Điều 24 Nghị định 38/2024/NĐ-CP, mức phạt đối với ba nhóm tàu dưới 24 mét lần lượt là 80 - 100 triệu đồng, 100 - 150 triệu đồng và 150 - 200 triệu đồng; chưa có khung phạt riêng đối với tàu từ 24 mét trở lên.

Ngoài ra, Nghị định mới còn quy định riêng mức phạt đối với hành vi chuyển tải hoặc vận chuyển thủy sản từ tàu khai thác bất hợp pháp trong vùng biển Việt Nam, với mức cao nhất 200 - 250 triệu đồng đối với tàu từ 24 mét trở lên.

3. Tăng phạt khi để tàu cá khai thác bất hợp pháp bốc dỡ tại cảng

Theo khoản 6 Điều 42 Nghị định 246 năm 2026 của Chính phủ, hành vi để tàu cá khai thác thủy sản bất hợp pháp bốc dỡ tại cảng cá bị phạt từ 50 - 70 triệu đồng.

Trước đây, khoản 4 Điều 40 Nghị định 38/2024/NĐ-CP quy định mức phạt đối với hành vi này là từ 30 - 50 triệu đồng. Như vậy, cả mức phạt tối thiểu và tối đa đều được tăng thêm 20 triệu đồng.

4. Bổ sung mức phạt đối với vi phạm về xác nhận nguồn gốc thủy sản tại cảng cá

Điều 42 Nghị định 246/2026/NĐ-CP bổ sung các khung phạt riêng liên quan đến hoạt động xác nhận nguồn gốc nguyên liệu thủy sản, gồm:

• Phạt từ 40 - 50 triệu đồng nếu xác nhận nguồn gốc nguyên liệu khi cảng cá chưa được chỉ định là cảng xác nhận nguồn gốc nguyên liệu;
• Phạt từ 10 - 200 triệu đồng nếu cấp Giấy xác nhận nguồn gốc nguyên liệu thủy sản vượt quá sản lượng khai thác, tùy khối lượng cấp vượt;
• Trường hợp tái phạm hoặc vi phạm hành chính nhiều lần, mức phạt được áp dụng bằng hai lần mức phạt tương ứng.

Trong đó, mức phạt cao nhất từ 100 - 200 triệu đồng áp dụng khi cấp giấy xác nhận vượt quá sản lượng khai thác từ 2.000 kg trở lên; nếu tái phạm hoặc vi phạm nhiều lần, mức phạt có thể lên đến 400 triệu đồng.

5. Bổ sung mức phạt đối với vi phạm về truy xuất nguồn gốc thủy sản khai thác

Khoản 1 Điều 43 Nghị định 246/2026/NĐ-CP quy định phạt từ 10 - 20 triệu đồng đối với các hành vi:

• Không lưu trữ đầy đủ hồ sơ, tài liệu, bằng chứng chứng minh nguồn gốc thủy sản khai thác trong nước được sử dụng để chế biến, xuất khẩu;
• Không thiết lập hệ thống truy xuất nguồn gốc thủy sản khai thác;
• Hệ thống truy xuất nguồn gốc không bảo đảm truy xuất được nguồn nguyên liệu;
• Cung cấp không đúng hoặc không đầy đủ thông tin trong các giấy tờ xác nhận, chứng nhận nguồn gốc;
• Quảng cáo trái quy định để kinh doanh loài thủy sản nguy cấp, quý, hiếm hoặc loài thuộc các Phụ lục CITES.

Đây là nhóm chế tài nhằm tăng trách nhiệm của các cơ sở thu gom, chế biến và xuất khẩu trong việc kiểm soát chuỗi cung ứng, ngăn thủy sản có nguồn gốc từ hoạt động khai thác bất hợp pháp đi vào thị trường.

Trên đây là thông tin về 5 điểm mới về mức phạt vi phạm lĩnh vực thủy sản...