Nghị định 20/2026/NĐ-CP: Hướng dẫn 3 cơ chế, chính sách quan trọng phát triển kinh tế tư nhân

1. Hỗ trợ tiếp cận đất đai, mặt bằng sản xuất - kinh doanh

- Hỗ trợ đầu tư hạ tầng và bố trí quỹ đất trong khu công nghiệp, vườn ươm công nghệ

Theo khoản 1 Điều 4 Nghị định 20/2026/NĐ-CP, UBND cấp tỉnh có trách nhiệm công khai nguyên tắc, tiêu chí, định mức và nội dung hỗ trợ, đồng thời công bố diện tích quỹ đất tại từng khu công nghiệp, vườn ươm công nghệ dành cho doanh nghiệp công nghệ cao khu vực tư nhân, doanh nghiệp nhỏ và vừa, doanh nghiệp khởi nghiệp sáng tạo thuê hoặc thuê lại.

- Quy định trách nhiệm của chủ đầu tư hạ tầng khu công nghiệp

Khoản 2 Điều 4 xác định chủ đầu tư không được tính phần vốn, kinh phí Nhà nước hỗ trợ vào tổng vốn đầu tư dự án hạ tầng, đồng thời phải chịu trách nhiệm quản lý, duy tu, bảo dưỡng công trình sau nghiệm thu, bàn giao. Việc hỗ trợ vốn được thực hiện theo pháp luật về ngân sách nhà nước, đầu tư công và quy định của địa phương.

- Cơ chế xử lý đối với khu công nghiệp phân kỳ đầu tư

Theo khoản 3 Điều 4, nếu sau 02 năm kể từ khi hoàn thành hạ tầng của từng giai đoạn mà không có doanh nghiệp thuộc diện ưu tiên thuê hoặc thuê lại, chủ đầu tư hạ tầng được quyền cho doanh nghiệp khác thuê hoặc thuê lại.

- Hoàn trả khoản hỗ trợ giảm tiền thuê lại đất tại KCN, CCN và vườn ươm công nghệ

Căn cứ theo khoản 1, khoản 2 Điều 5 Nghị định 20/2026/NĐ-CP quy định UBND cấp tỉnh phải công khai mức giảm tiền thuê lại đất áp dụng cho các đối tượng hỗ trợ.

Chủ đầu tư được hoàn trả khoản đã giảm khi đáp ứng đầy đủ điều kiện về quỹ đất, hợp đồng, chứng từ thanh toán và thời hạn đề nghị hoàn trả không quá 12 tháng kể từ thời điểm doanh nghiệp thanh toán.

- Đối tượng, hình thức và nguồn vốn hoàn trả

Theo khoản 3, 4, 5 Điều 5, đối tượng được hỗ trợ gồm doanh nghiệp công nghệ cao khu vực tư nhân, doanh nghiệp nhỏ và vừa, doanh nghiệp khởi nghiệp sáng tạo. Việc hoàn trả được thực hiện bằng bù trừ tiền thuê đất phải nộp hoặc hoàn trả từ ngân sách nhà nước theo từng trường hợp cụ thể, với nguồn vốn từ ngân sách trung ương và địa phương theo tỷ lệ phân chia tiền thuê đất.

- Trách nhiệm hoàn trả khi vi phạm điều kiện hỗ trợ

Khoản 8 và khoản 9 Điều 5 Nghị định 20/2026/NĐ-CP quy định doanh nghiệp phải hoàn trả toàn bộ số tiền đã được hỗ trợ, kèm tiền chậm nộp theo quy định, trong trường hợp vi phạm dẫn đến chấm dứt dự án, thu hồi đất hoặc chuyển nhượng cho đối tượng không thuộc diện hỗ trợ.

- Hỗ trợ thuê nhà, đất là tài sản công

Theo Điều 6, doanh nghiệp nhỏ và vừa, doanh nghiệp công nghiệp hỗ trợ, doanh nghiệp đổi mới sáng tạo được thuê nhà, đất là tài sản công thông qua cơ chế quản lý, khai thác tài sản công.

Các hình thức hỗ trợ bao gồm thuê theo phương thức niêm yết giá hoặc giảm tiền thuê theo quy định liên quan.

2. Ưu đãi về thuế nhằm khuyến khích khởi nghiệp sáng tạo và mở rộng khu vực kinh tế tư nhân

- Miễn, giảm thuế thu nhập doanh nghiệp đối với hoạt động khởi nghiệp sáng tạo

Khoản 1 Điều 7 Nghị định 20/2026/NĐ-CP quy định công ty quản lý quỹ đầu tư khởi nghiệp sáng tạo, doanh nghiệp khởi nghiệp sáng tạo và tổ chức trung gian hỗ trợ khởi nghiệp đổi mới sáng tạo được miễn, giảm thuế TNDN đối với thu nhập từ hoạt động khởi nghiệp và đổi mới sáng tạo, kèm theo nguyên tắc xác định thời gian ưu đãi và hạch toán thu nhập.

- Miễn thuế TNDN đối với thu nhập từ đầu tư vào doanh nghiệp khởi nghiệp sáng tạo

Theo khoản 2 Điều 7 Nghị định 20/2026/2NĐ-CP, doanh nghiệp có thu nhập từ chuyển nhượng cổ phần, phần vốn góp, quyền góp vốn hoặc quyền mua vào doanh nghiệp khởi nghiệp sáng tạo được miễn thuế TNDN đối với khoản thu nhập này, trừ các khoản loại trừ theo quy định.

- Miễn thuế TNDN 03 năm cho doanh nghiệp nhỏ và vừa đăng ký kinh doanh lần đầu

Khoản 3 Điều 7 xác lập chính sách miễn thuế TNDN trong 03 năm đối với doanh nghiệp nhỏ và vừa đăng ký kinh doanh lần đầu, đồng thời loại trừ các trường hợp thành lập do sáp nhập, hợp nhất, chia, tách, chuyển đổi hoặc không đáp ứng điều kiện theo quy định của pháp luật.

Căn cứ khoản 2 Điều 16 Nghị định 20/2026/2NĐ-CP việc miễn thuế TNDN này áp dụng kể từ kỳ tính thuế năm 2025.

- Nguyên tắc lựa chọn ưu đãi thuế có lợi nhất

Khoản 4 Điều 7 cho phép doanh nghiệp đồng thời đủ điều kiện hưởng nhiều ưu đãi thuế được lựa chọn mức có lợi nhất và áp dụng ổn định trong suốt thời gian miễn, giảm; khoản 5 Điều 7 quy định rõ cách xác định thời điểm hưởng ưu đãi trong kỳ tính thuế đầu tiên nếu hoạt động chưa đủ 12 tháng.

- Miễn, giảm thuế thu nhập cá nhân đối với hoạt động đầu tư và lao động chất lượng cao

Điều 8 Nghị định 20/2026/NĐ-CP quy định cá nhân chuyển nhượng cổ phần, phần vốn góp vào doanh nghiệp khởi nghiệp sáng tạo được miễn thuế TNCN.

Đồng thời, chuyên gia, nhà khoa học làm việc tại doanh nghiệp khởi nghiệp sáng tạo, trung tâm R&D hoặc tổ chức trung gian hỗ trợ khởi nghiệp đổi mới sáng tạo được miễn thuế TNCN trong 02 năm và giảm 50% trong 04 năm tiếp theo.

3. Hỗ trợ khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và đào tạo nhân lực

- Cơ chế trích lập quỹ cho R&D, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số

Khoản 1 Điều 9 Nghị định 20/2026/2NĐ-CP cho phép doanh nghiệp trích tối đa 20% thu nhập tính thuế TNDN để lập Quỹ phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, tạo nguồn lực tài chính dài hạn cho hoạt động đổi mới.

- Ưu đãi về chi phí được trừ khi xác định thu nhập chịu thuế

Theo khoản 2 Điều 9, chi phí đào tạo, đào tạo lại nhân lực cho doanh nghiệp nhỏ và vừa trong chuỗi liên kết, cũng như chi phí nghiên cứu - phát triển được tính bằng 200% chi phí thực tế, được tính vào chi phí được trừ khi xác định thu nhập chịu thuế.

- Cung cấp miễn phí nền tảng số và phần mềm kế toán dùng chung

Điều 10 Nghị định 20/2026/2NĐ-CP quy định Nhà nước cung cấp miễn phí nền tảng số tích hợp giải pháp chuyển đổi số, trong đó có phần mềm kế toán tích hợp hóa đơn điện tử và chữ ký số cho doanh nghiệp nhỏ, siêu nhỏ, hộ và cá nhân kinh doanh. Bộ Tài chính chịu trách nhiệm tổ chức, quản lý và vận hành, bảo đảm tuân thủ pháp luật và an toàn dữ liệu.

- Hỗ trợ miễn phí đào tạo về quản trị, kế toán, thuế và nhân sự

Theo Điều 11 Nghị định 20/2026/2NĐ-CP, ngân sách Nhà nước hỗ trợ 100% chi phí đào tạo cho doanh nghiệp nhỏ, siêu nhỏ, hộ và cá nhân kinh doanh.

Quy định cũng làm rõ đối tượng, nguyên tắc hỗ trợ, cơ quan thực hiện và quy trình tổ chức khóa đào tạo nhằm nâng cao năng lực quản trị trong khu vực kinh tế tư nhân.

Trên đây là thông tin về Nghị định 20/2026/NĐ-CP: 3 cơ chế, chính sách quan trọng phát triển kinh tế tư nhân.