Cập nhật mức đóng bảo hiểm y tế mới nhất

1. Nhóm đối tượng nào bắt buộc tham gia bảo hiểm y tế?

Theo Điều 12 Luật Bảo hiểm y tế 2008, số 25/2008/QH12 được sửa đổi bổ sung bởi khoản 10 Điều 1 Luật Bảo hiểm y tế sửa đổi 2024, số 51/2024/QH15, nhóm đối tượng phải tham gia bảo hiểm y tế, bao gồm:

- Nhóm do người sử dụng lao động đóng hoặc người lao động đóng hoặc cùng đóng

- Nhóm do cơ quan BHXH đóng;

- Nhóm do ngân sách Nhà nước đóng;

- Nhóm được ngân sách Nhà nước hỗ trợ mức đóng;

- Nhóm tự đóng bảo hiểm y tế

- Đối tượng khác ngoài 5 nhóm trên theo quy định của luật, pháp lệnh, 

- Đối tượng khác do Chính phủ quy định gồm các đối tượng đã được quy định trước ngày 01/1/2025 và đối tượng khác sau khi báo cáo Ủy ban Thường vụ Quốc hội.

2. Những đối tượng không cần đóng tiền BHYT

Theo Điều 12 Luật Bảo hiểm y tế 2008, số 25/2008/QH12 được sửa đổi bổ sung bởi Luật Bảo hiểm y tế sửa đổi 2024, số 51/2024/QH15, có một số nhóm đối tượng không phải tự đóng tiền BHYT nhưng vẫn được cấp thẻ BHYT và hưởng quyền lợi khám, chữa bệnh theo quy định. Các nhóm này gồm:

- Nhóm do cơ quan bảo hiểm xã hội đóng

• Người đang hưởng lương hưu, trợ cấp mất sức lao động hằng tháng;

• Người nghỉ việc hưởng trợ cấp tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp hằng tháng; người nghỉ việc hưởng trợ cấp ốm đau đối với người lao động bị mắc bệnh thuộc danh mục bệnh cần chữa trị dài ngày hoặc người lao động nghỉ việc hưởng chế độ ốm đau từ 14 ngày làm việc trở lên trong tháng theo quy định của pháp luật về bảo hiểm xã hội; người nghỉ việc hưởng chế độ thai sản từ 14 ngày làm việc trở lên trong tháng theo quy định của pháp luật về bảo hiểm xã hội;

• Cán bộ xã, phường, thị trấn đã nghỉ việc đang hưởng trợ cấp bảo hiểm xã hội hằng tháng;

• Người đang hưởng trợ cấp thất nghiệp.

- Nhóm do ngân sách nhà nước đóng

• Sĩ quan quân đội nhân dân, quân nhân chuyên nghiệp đang tại ngũ; sĩ quan, hạ sĩ quan nghiệp vụ và sĩ quan, hạ sĩ quan chuyên môn kỹ thuật đang công tác trong lực lượng công an nhân dân; người làm công tác cơ yếu hưởng lương như đối với quân nhân;

• Hạ sĩ quan, binh sĩ quân đội nhân dân đang tại ngũ; hạ sĩ quan, chiến sĩ nghĩa vụ trong công an nhân dân; học viên quân đội, học viên công an, học viên cơ yếu hưởng sinh hoạt phí là người Việt Nam;

• Học viên quân đội, học viên công an, học viên cơ yếu hưởng sinh hoạt phí là người nước ngoài;

• Học viên đào tạo sĩ quan dự bị từ 03 tháng trở lên chưa tham gia bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế;

• Dân quân thường trực;

• Người có công với cách mạng theo quy định của Pháp lệnh Ưu đãi người có công với cách mạng; cựu chiến binh;

• Đại biểu Quốc hội, đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp đương nhiệm;

• Trẻ em dưới 6 tuổi;

• Thân nhân của liệt sĩ, người có công nuôi dưỡng liệt sĩ theo quy định của Pháp lệnh Ưu đãi người có công với cách mạng;

• Thân nhân của người có công với cách mạng, vợ hoặc chồng liệt sĩ lấy chồng khác hoặc vợ khác đang hưởng trợ cấp tuất hằng tháng và cá nhân có liên quan theo quy định của Pháp lệnh Ưu đãi người có công với cách mạng, trừ đối tượng quy định tại điểm i khoản này;

• Thân nhân của đối tượng có công với cách mạng

• Người đã hiến bộ phận cơ thể người theo quy định của pháp luật;

• Người nước ngoài đang học tập tại Việt Nam được cấp học bổng từ ngân sách của Nhà nước Việt Nam;

• Người thuộc hộ gia đình nghèo; người dân tộc thiểu số thuộc hộ gia đình cận nghèo đang cư trú tại xã, thôn thuộc vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi; người dân tộc thiểu số đang cư trú tại vùng có điều kiện kinh tế - xã hội khó khăn; người đang cư trú tại vùng có điều kiện kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn; người đang sinh sống tại xã đảo, đặc khu ;

• Cán bộ xã, phường, thị trấn đã nghỉ việc đang hưởng trợ cấp hằng tháng từ ngân sách nhà nước;

• Người đã thôi hưởng trợ cấp mất sức lao động đang hưởng trợ cấp hằng tháng từ ngân sách nhà nước;

• Người đang hưởng trợ cấp xã hội hằng tháng; người đang hưởng trợ cấp nuôi dưỡng hằng tháng theo quy định của pháp luật có liên quan; người đang hưởng trợ cấp tuất hằng tháng mà thuộc đối tượng hưởng trợ cấp xã hội;

• Người từ đủ 75 tuổi trở lên đang hưởng trợ cấp tuất hằng tháng, người từ đủ 70 tuổi đến dưới 75 tuổi thuộc hộ cận nghèo đang hưởng trợ cấp tuất hàng tháng;

• Người đang hưởng trợ cấp hưu trí xã hội hằng tháng theo quy định của pháp luật về bảo hiểm xã hội;

• Người lao động không đủ điều kiện hưởng lương hưu và chưa đủ tuổi hưởng trợ cấp hưu trí xã hội đang trong thời gian hưởng trợ cấp hằng tháng theo quy định của pháp luật về bảo hiểm xã hội.

- Nhóm được ngân sách nhà nước hỗ trợ mức đóng

• Người thuộc hộ gia đình cận nghèo;

• Học sinh, sinh viên;

• Người tham gia lực lượng tham gia bảo vệ an ninh, trật tự ở cơ sở;

• Người thuộc hộ gia đình làm nông nghiệp, lâm nghiệp, ngư nghiệp và diêm nghiệp có mức sống trung bình theo quy định của pháp luật;

• Nhân viên y tế thôn, bản; cô đỡ thôn, bản;

• Người hoạt động không chuyên trách ở thôn, tổ dân phố theo quy định của pháp luật;

• Người dân tộc thiểu số đang sinh sống tại các xã được xác định không còn thuộc vùng có điều kiện kinh tế - xã hội khó khăn, đặc biệt khó khăn thì được ngân sách nhà nước hỗ trợ đóng bảo hiểm y tế theo quy định của Chính phủ;

• Người được tặng danh hiệu Nghệ nhân nhân dân, Nghệ nhân ưu tú theo quy định của Luật Di sản văn hóa;

• Nạn nhân theo quy định của Luật Phòng, chống mua bán người.

- Một số đối tượng được đóng theo quy định riêng

Một số đối tượng thuộc nhóm do người sử dụng lao động, người lao động hoặc đơn vị quản lý đóng hoặc cùng đóng theo quy định, như thân nhân của công nhân, viên chức quốc phòng đang phục vụ trong quân đội; thân nhân của công nhân công an đang công tác trong công an nhân dân nếu chưa thuộc đối tượng tham gia BHYT khác.

Như vậy, tùy từng nhóm đối tượng, tiền đóng BHYT có thể do cơ quan bảo hiểm xã hội, ngân sách nhà nước, người sử dụng lao động hoặc cơ quan, đơn vị quản lý đóng. Riêng nhóm được ngân sách nhà nước hỗ trợ mức đóng thì người tham gia vẫn phải tự đóng phần còn lại theo quy định.

3. Những đối tượng tham gia BHYT phải đóng tiền

Theo Điều 12, Điều 13 Luật Bảo hiểm y tế và Điều 6 Nghị định 188/2025/NĐ-CP, các đối tượng tham gia BHYT phải đóng tiền gồm các nhóm sau:

3.1. Nhóm do người lao động và người sử dụng lao động cùng đóng

Nhóm này gồm:

• Người lao động làm việc theo hợp đồng lao động từ đủ 01 tháng trở lên;

• Người lao động làm việc theo thỏa thuận khác nhưng có trả công, tiền lương và chịu sự quản lý, điều hành, giám sát;

• Người lao động là công dân nước ngoài làm việc tại Việt Nam theo hợp đồng lao động từ đủ 12 tháng trở lên, trừ trường hợp được loại trừ theo quy định;

• Người lao động làm việc không trọn thời gian nhưng có tiền lương trong tháng bằng hoặc cao hơn mức lương làm căn cứ đóng BHXH bắt buộc thấp nhất;

• Cán bộ, công chức, viên chức;

• Công nhân, viên chức quốc phòng; công nhân công an; người làm công tác khác trong tổ chức cơ yếu.

Mức đóng hằng tháng là 4,5% tiền lương tháng làm căn cứ đóng BHXH bắt buộc, trong đó:

• Người lao động đóng:
  1,5% x tiền lương tháng làm căn cứ đóng BHXH bắt buộc

• Người sử dụng lao động đóng:
  3% x tiền lương tháng làm căn cứ đóng BHXH bắt buộc

Riêng người hoạt động không chuyên trách ở cấp xã, mức đóng được tính trên mức lương cơ sở:

• Người lao động đóng:
  1,5% x mức lương cơ sở

• Người sử dụng lao động đóng:
  3% x mức lương cơ sở

3.2. Nhóm tự đóng toàn bộ tiền BHYT

Nhóm này gồm:

• Người quản lý doanh nghiệp, kiểm soát viên, người đại diện phần vốn nhà nước, người đại diện phần vốn của doanh nghiệp;

• Thành viên Hội đồng quản trị, Tổng giám đốc, Giám đốc, thành viên Ban kiểm soát hoặc kiểm soát viên và các chức danh quản lý khác của hợp tác xã, liên hiệp hợp tác xã không hưởng tiền lương;

• Chủ hộ kinh doanh của hộ kinh doanh có đăng ký kinh doanh thuộc đối tượng tham gia BHXH bắt buộc.

Mức đóng BHYT = 4,5% x tiền lương tháng làm căn cứ đóng BHXH bắt buộc

Ngoài ra, các đối tượng sau cũng phải tự đóng BHYT:

• Người sinh sống, làm việc, được nuôi dưỡng, chăm sóc trong các tổ chức, cơ sở từ thiện, tôn giáo;

• Người lao động trong thời gian nghỉ không hưởng lương hoặc tạm hoãn hợp đồng lao động;

• Người không thuộc các nhóm tham gia BHYT khác theo quy định.

Mức đóng BHYT = 4,5% x mức lương cơ sở

3.3. Nhóm được ngân sách nhà nước hỗ trợ mức đóng

Nhóm này vẫn phải đóng tiền BHYT, nhưng chỉ đóng phần còn lại sau khi đã được ngân sách nhà nước hỗ trợ.

Cụ thể:

- Người thuộc hộ gia đình cận nghèo được hỗ trợ tối thiểu 70% mức đóng.
Người tham gia đóng tối đa = 30% x 4,5% x mức lương cơ sở

- Người thuộc hộ gia đình cận nghèo đang cư trú tại xã nghèo theo quyết định của Thủ tướng Chính phủ và văn bản có liên quan được hỗ trợ 100% mức đóng BHYT.

- Học sinh, sinh viên được hỗ trợ tối thiểu 50% mức đóng.
Học sinh, sinh viên đóng tối đa = 50% x 4,5% x mức lương cơ sở

- Người tham gia lực lượng bảo vệ an ninh, trật tự ở cơ sở được hỗ trợ tối thiểu 50% mức đóng.
Người tham gia đóng tối đa = 50% x 4,5% x mức lương cơ sở

- Người thuộc hộ gia đình làm nông nghiệp, lâm nghiệp, ngư nghiệp và diêm nghiệp có mức sống trung bình được hỗ trợ tối thiểu 30% mức đóng.
Người tham gia đóng tối đa = 70% x 4,5% x mức lương cơ sở

- Nhân viên y tế thôn, bản; cô đỡ thôn, bản được hỗ trợ tối thiểu 50% mức đóng.
Người tham gia đóng tối đa = 50% x 4,5% x mức lương cơ sở

- Người hoạt động không chuyên trách ở thôn, tổ dân phố được hỗ trợ tối thiểu 50% mức đóng.
Người tham gia đóng tối đa = 50% x 4,5% x mức lương cơ sở

- Người dân tộc thiểu số đang sinh sống tại xã không còn thuộc vùng khó khăn, đặc biệt khó khăn được hỗ trợ tối thiểu 70% mức đóng trong 36 tháng.
Người tham gia đóng tối đa = 30% x 4,5% x mức lương cơ sở

- Người được tặng danh hiệu Nghệ nhân nhân dân, Nghệ nhân ưu tú được hỗ trợ tối thiểu 50% mức đóng.
Người tham gia đóng tối đa = 50% x 4,5% x mức lương cơ sở

- Nạn nhân theo quy định của Luật Phòng, chống mua bán người được hỗ trợ tối thiểu 50% mức đóng trong 01 năm kể từ khi được xác nhận là nạn nhân.
Người tham gia đóng tối đa = 50% x 4,5% x mức lương cơ sở

Nạn nhân bom mìn vật nổ sau chiến tranh không thuộc nhóm do ngân sách nhà nước đóng được hỗ trợ tối thiểu 30% mức đóng.
Người tham gia đóng tối đa = 70% x 4,5% x mức lương cơ sở

3.4. Nhóm tham gia BHYT theo hộ gia đình

Người tham gia BHYT theo hộ gia đình tự đóng theo mức giảm dần khi có nhiều thành viên cùng tham gia trong năm tài chính.

Mức đóng cụ thể như sau:

• Người thứ nhất = 4,5% x mức lương cơ sở

• Người thứ hai = 70% x 4,5% x mức lương cơ sở

• Người thứ ba = 60% x 4,5% x mức lương cơ sở

• Người thứ tư = 50% x 4,5% x mức lương cơ sở

• Từ người thứ năm trở đi = 40% x 4,5% x mức lương cơ sở

​Trên đây là thông tin về việc Cập nhật mức đóng BHYT mới nhất...