Khi công nghệ AI ngày càng phát triển, việc sản xuất video, hình ảnh, âm thanh bằng hệ thống trí tuệ nhân tạo trở nên phổ biến. Từ ngày 01/3/2026, Luật Trí tuệ nhân tạo 2025 đã quy định rõ về gắn nhãn và thông báo đối với video do AI tạo ra hoặc chỉnh sửa.

1. Khi nào phải thông báo rõ ràng?
Ngoài các trường hợp bắt buộc thông báo và gắn nhãn hiển thị, theo khoản 3 Điều 11 Luật Trí tuệ nhân tạo 2025 quy định:
Bên triển khai vẫn phải thông báo rõ ràng khi văn bản, âm thanh, hình ảnh, video được tạo ra hoặc chỉnh sửa bằng hệ thống trí tuệ nhân tạo nếu nội dung đó có khả năng gây nhầm lẫn về tính xác thực của sự kiện, nhân vật.
Như vậy, có thể hiểu nội dung video AI có nguy cơ gây nhầm lẫn thì phải thông báo rõ ràng.
2. Khi nào bắt buộc phải gắn nhãn?
Tại khoản 4 Điều 11 Luật Trí tuệ nhân tạo quy định bên triển khai có trách nhiệm gắn nhãn đối với âm thanh, hình ảnh, video được tạo ra hoặc chỉnh sửa bằng hệ thống trí tuệ nhân tạo khi nội dung:
- Giả lập trực tiếp người thật (ngoại hình, giọng nói);
- Tái hiện sự kiện có thật theo cách dễ khiến người xem tin là thật.
Nhãn hiển thị phải bảo đảm người tiếp nhận nhận biết ngay khi tiếp cận nội dung, thay vì chỉ đọc thông tin mô tả bên ngoài.
Bên cạnh việc xác định trường hợp phải gắn nhãn, khoản 2 và khoản 3 dự thảo Nghị định quy định chi tiết một số điều và biện pháp để tổ chức, hướng dẫn thi hành Luật Trí tuệ nhân tạo còn đặt ra yêu cầu về chất lượng và cách thức hiển thị nhãn.
Cụ thể, việc gắn nhãn phải bảo đảm khả năng nhận biết đối với người tiếp nhận. Đồng thời không gây cản trở việc tiếp nhận nội dung.
Quy cách hiển thị nhãn được thực hiện và không áp dụng trách nhiệm gắn nhãn hiển thị đối với các trường hợp thuộc Danh mục miễn trừ theo quy định tại Phụ lục III-2.
Ngoài ra, pháp luật ghi nhận đặc thù của lĩnh vực nghệ thuật, sáng tạo đối với tác phẩm điện ảnh, nghệ thuật và nội dung sáng tạo được quy định tại khoản 4 Điều 19 dự thảo Nghị định quy định chi tiết một số điều và biện pháp để tổ chức, hướng dẫn thi hành Luật Trí tuệ nhân tạo.
Theo đó, việc gắn nhãn có thể thực hiện tại phần giới thiệu; danh đề; phần mô tả tác phẩm hoặc áp dụng biện pháp kỹ thuật như đánh dấu nguồn gốc bằng siêu dữ liệu; định dạng máy đọc.
Đáng chú ý, không bắt buộc phải gắn nhãn hiển thị trực quan hoặc thông báo bằng âm thanh nếu việc này gây cản trở quá trình trình diễn hoặc thưởng thức tác phẩm, miễn là vẫn duy trì được thông tin nguồn gốc ở định dạng máy đọc.
3. Hướng dẫn về các trường hợp nào bắt buộc phải thông báo và gắn nhãn hiển thị theo dự thảo Nghị định
Theo khoản 1 Điều 19 dự thảo Nghị định hướng dẫn Luật Trí tuệ nhân tạo quy định bên triển khai có trách nhiệm thông báo và gắn nhãn hiển thị khi cung cấp ra công cộng nội dung do hệ thống trí tuệ nhân tạo tạo ra hoặc chỉnh sửa trong các trường hợp sau đây:
- Nội dung mô phỏng, giả lập ngoại hình, giọng nói của người thật;
- Nội dung tái hiện, mô phỏng sự kiện thực tế, hiện tượng có khả năng gây nhầm lẫn đối với người tiếp nhận về tính xác thực.
Đây là nhóm nội dung có mức độ rủi ro cao vì dễ tạo cảm giác “giống thật”, từ đó có thể xâm phạm quyền hình ảnh, quyền nhân thân; gây tổn hại danh dự, uy tín; làm sai lệch nhận thức của công chúng về sự kiện.
Theo dự thảo Nghị định, Video có nội dung giả lập người thật hoặc sự kiện thực tế dễ gây hiểu nhầm thì phải thông báo và gắn nhãn hiển thị. Việc thông báo và gắn nhãn hiển thị phải bảo đảm người tiếp nhận có thể nhận biết rõ ràng; không gây cản trở việc tiếp nhận nội dung; tuân thủ quy cách hiển thị.
Trên đây là nội dung bài viết "Video được tạo bởi AI: Khi nào phải gắn nhãn, khi nào phải thông báo?"
RSS