Người nhận học bổng đi học ở nước ngoài từ Quỹ Học bổng Quốc gia phải thực hiện những cam kết gì?

1. Người nhận học bổng đi học ở nước ngoài từ Quỹ Học bổng Quốc gia phải thực hiện những cam kết gì?

Theo khoản 3 Điều 14 Nghị định 317/2026/NĐ-CP, trường hợp chương trình học bổng có sử dụng ngân sách nhà nước hoặc được xác định nhằm đào tạo, bồi dưỡng nguồn nhân lực cho Nhà nước, ngành, lĩnh vực, địa bàn ưu tiên thì người được cấp học bổng phải thực hiện các cam kết về học tập, nghiên cứu, báo cáo, trở về nước công tác, phục vụ, bồi hoàn hoặc nghĩa vụ khác theo quy định.

Cụ thể, khoản 3 Điều 14 quy định:

Trường hợp chương trình học bổng có sử dụng ngân sách nhà nước hoặc được xác định nhằm đào tạo, bồi dưỡng nguồn nhân lực cho Nhà nước, ngành, lĩnh vực, địa bàn ưu tiên thì người được cấp học bổng phải thực hiện cam kết học tập, nghiên cứu, báo cáo, trở về nước công tác, phục vụ, bồi hoàn hoặc nghĩa vụ khác theo chương trình học bổng, hợp đồng, thỏa thuận hoặc văn bản cam kết tương đương và quy định của pháp luật.

Theo đó, các nội dung cam kết được quy định gồm:

• Cam kết học tập: Thực hiện nghĩa vụ học tập theo chương trình học bổng, hợp đồng, thỏa thuận hoặc văn bản cam kết tương đương.
• Cam kết nghiên cứu: Thực hiện các nghĩa vụ nghiên cứu được xác định trong chương trình hoặc văn bản có liên quan.
• Cam kết báo cáo: Thực hiện nghĩa vụ báo cáo theo yêu cầu của chương trình học bổng.
• Cam kết trở về nước công tác, phục vụ: Thực hiện nghĩa vụ trở về nước công tác, phục vụ theo nội dung đã cam kết.
• Cam kết bồi hoàn: Thực hiện nghĩa vụ bồi hoàn theo chương trình học bổng, hợp đồng, thỏa thuận hoặc văn bản cam kết tương đương và quy định của pháp luật.
• Các nghĩa vụ khác: Thực hiện những nghĩa vụ được xác định trong chương trình học bổng hoặc các văn bản có liên quan.

Các nội dung cam kết cụ thể được thực hiện theo từng chương trình học bổng, hợp đồng, thỏa thuận hoặc văn bản cam kết tương đương và quy định của pháp luật.

2. Người nhận học bổng từ nguồn ngoài ngân sách nhà nước có phải cam kết trở về nước và bồi hoàn không?

Khoản 3 Điều 14 Nghị định 317/2026/NĐ-CP cũng quy định riêng đối với học bổng từ nguồn ngoài ngân sách nhà nước.

Theo đó, việc áp dụng cam kết, nghĩa vụ bồi hoàn hoặc nghĩa vụ tương tự được thực hiện theo:

• Chương trình học bổng;
• Văn kiện, thỏa thuận tiếp nhận nguồn ngoài ngân sách nhà nước;
• Quy định của pháp luật.

Như vậy, Nghị định không quy định mọi người nhận học bổng từ nguồn ngoài ngân sách nhà nước đều phải cam kết trở về nước công tác hoặc bồi hoàn kinh phí.

Việc có áp dụng những nghĩa vụ này hay không được xác định theo chương trình học bổng, văn kiện, thỏa thuận tiếp nhận nguồn ngoài ngân sách nhà nước và quy định pháp luật có liên quan.

Đối với chương trình học bổng có sử dụng ngân sách nhà nước hoặc nhằm đào tạo, bồi dưỡng nguồn nhân lực cho Nhà nước, ngành, lĩnh vực, địa bàn ưu tiên, các cam kết được thực hiện theo quy định tại phần 1 nêu trên.

3. Học bổng đi học ở nước ngoài theo điều ước quốc tế có áp dụng các cam kết trên không?

Điều 14 Nghị định 317/2026/NĐ-CP loại trừ trường hợp thuộc chương trình học bổng theo điều ước quốc tế quy định tại Điều 15 của Nghị định. Theo đó, người nhận học bổng đi học ở nước ngoài theo các điều ước quốc tế không áp dụng các cam kết như nêu trên. 

Đối với nhóm học bổng này, khoản 2 Điều 15 quy định việc tổ chức thực hiện phải tuân thủ mục tiêu, đối tượng, điều kiện, tiêu chí, chỉ tiêu, quyền và nghĩa vụ của người học theo điều ước quốc tế có liên quan; không làm thay đổi nội dung cam kết quốc tế của Việt Nam.

Bên cạnh đó, khoản 3 Điều 15 quy định Quỹ tổ chức xét chọn, giải ngân, theo dõi việc sử dụng học bổng, thực hiện cam kết học bổng nếu có, tạm dừng hỗ trợ, thu hồi, bồi hoàn và xử lý vi phạm trong phạm vi nhiệm vụ được giao.

Việc thực hiện phải phù hợp với điều ước quốc tế có liên quan, yêu cầu của chương trình, Nghị định 317/2026/NĐ-CP và pháp luật có liên quan.

Do đó, quyền và nghĩa vụ của người nhận học bổng theo điều ước quốc tế được xác định theo cơ chế riêng tại Điều 15, thay vì áp dụng trực tiếp toàn bộ quy định về cam kết tại Điều 14.

3. Quỹ Học bổng Quốc gia theo dõi việc thực hiện cam kết của người nhận học bổng như thế nào?

Theo khoản 4 Điều 14 Nghị định 317/2026/NĐ-CP, Quỹ Học bổng Quốc gia phối hợp với các cơ quan, tổ chức có liên quan để tổ chức thực hiện và theo dõi việc sử dụng học bổng.

Các đơn vị phối hợp gồm:

• Đơn vị thuộc Bộ Giáo dục và Đào tạo được giao nhiệm vụ về hợp tác quốc tế;
• Cơ sở giáo dục, cơ sở nghiên cứu;
• Bộ, ngành, địa phương;
• Cơ quan, tổ chức có liên quan.

Nội dung phối hợp bao gồm tổ chức thực hiện học bổng, xác nhận thông tin, theo dõi việc sử dụng học bổng, duy trì điều kiện hưởng học bổng, thực hiện cam kết học bổng nếu có và đánh giá hiệu quả sử dụng nguồn lực của Quỹ.

Như vậy, việc thực hiện cam kết của người được cấp học bổng thuộc nội dung theo dõi, phối hợp giữa Quỹ và các cơ quan, tổ chức có liên quan theo quy định.