Nền tảng số là gì theo quy định mới nhất?

1. Nền tảng số là gì theo quy định mới nhất?

Theo khoản 5 Điều 3 Luật Chuyển đổi số 2025, nền tảng số được định nghĩa như sau:

“Nền tảng số là hệ thống thông tin nhằm tạo môi trường số cho phép các bên thực hiện giao dịch hoặc cung cấp, sử dụng sản phẩm, dịch vụ hoặc sử dụng để phát triển sản phẩm, dịch vụ.”

Như vậy, theo quy định này, nền tảng số trước hết là một hệ thống thông tin, nhưng được xây dựng nhằm tạo ra một môi trường số để các chủ thể có thể thực hiện một hoặc nhiều hoạt động như:

• Thực hiện giao dịch;
• Cung cấp sản phẩm, dịch vụ;
• Sử dụng sản phẩm, dịch vụ;
• Sử dụng nền tảng để phát triển sản phẩm, dịch vụ.

Điểm đáng chú ý là khái niệm nền tảng số không chỉ giới hạn ở môi trường kết nối người cung cấp với người sử dụng để thực hiện giao dịch. Một hệ thống thông tin được sử dụng làm môi trường để các bên phát triển sản phẩm, dịch vụ cũng có thể thuộc phạm vi của khái niệm nền tảng số theo Luật Chuyển đổi số 2025. 

Đồng thời, nền tảng số có mối quan hệ trực tiếp với các khái niệm khác trong hoạt động chuyển đổi số. Khoản 4 Điều 3 Luật này xác định nền tảng số là một trong các thành phần có thể cấu thành hệ thống số; còn khoản 7 Điều 3 xác định môi trường số được hình thành và vận hành thông qua hạ tầng số, hạ tầng số công cộng, hệ thống số, nền tảng số và dữ liệu số. 

2. Nhà nước có chính sách gì đối với nền tảng số?

Nền tảng số được Luật Chuyển đổi số 2025 xác định là một nội dung quan trọng trong chính sách của Nhà nước về chuyển đổi số.

Cụ thể, theo khoản 3 Điều 9 Luật Chuyển đổi số 2025, Nhà nước khuyến khích phát triển và sử dụng:

• Nền tảng số dùng chung;
• Nền tảng số mở;
• Các sản phẩm, dịch vụ công nghệ số phục vụ quản trị, cung cấp dịch vụ và phát triển kinh tế - xã hội.

Việc phát triển, sử dụng các nền tảng này phải gắn với bảo đảm khả năng tiếp cận và thụ hưởng bình đẳng trong chuyển đổi số, đặc biệt trong các lĩnh vực giáo dục, y tế, văn hóa, lao động, việc làm và an sinh xã hội. 

Bên cạnh việc khuyến khích phát triển, Luật cũng đặt ra yêu cầu tăng cường quản lý, giám sát hoạt động của hệ thống số và nền tảng số. Trong đó, nền tảng số trung gian có quy mô lớn, rất lớn được đặc biệt chú trọng nhằm bảo đảm cạnh tranh lành mạnh, an toàn và minh bạch trên môi trường số. 

3. Nền tảng số dùng chung của các cơ quan thuộc hệ thống chính trị được quy định thế nào?

Theo Điều 26 Luật Chuyển đổi số 2025, cơ quan quản lý nhà nước về chuyển đổi số có trách nhiệm chủ trì xây dựng, trình Thủ tướng Chính phủ ban hành tiêu chí, Danh mục nền tảng số dùng chung quốc gia trong các cơ quan thuộc hệ thống chính trị.

Cơ quan này đồng thời có trách nhiệm:

• Công bố, ban hành tiêu chuẩn, quy chuẩn, yêu cầu kỹ thuật về nền tảng số dùng chung;
• Đo lường hoạt động vận hành, khai thác nền tảng số dùng chung;
• Giám sát trực tuyến hoạt động vận hành, khai thác các nền tảng này. 

Đối với các cơ quan trong hệ thống chính trị, khoản 2 Điều 26 yêu cầu xây dựng, quản lý và vận hành các nền tảng số dùng chung thuộc thẩm quyền quản lý để phục vụ hoạt động nghiệp vụ chuyên môn dùng chung.

4. Nền tảng số có phải đáp ứng yêu cầu tối thiểu đối với hệ thống số không?

Theo khoản 1 Điều 8 Luật Chuyển đổi số 2025, các yêu cầu tối thiểu đối với hệ thống số được áp dụng bắt buộc đối với hệ thống thông tin, nền tảng số, cơ sở dữ liệu và dịch vụ số của cơ quan nhà nước, cùng một số hệ thống số khác thuộc phạm vi luật quy định. 

Do đó, đối với nền tảng số của cơ quan nhà nước thuộc trường hợp này, việc xây dựng và vận hành phải gắn với các yêu cầu về an ninh mạng, kết nối và chia sẻ dữ liệu, lưu trữ và bảo vệ dữ liệu, khả năng duy trì hoạt động, ghi nhận nhật ký cũng như khả năng tiếp cận của người sử dụng.

Ngoài ra, Điều 7 Luật Chuyển đổi số 2025 quy định hệ thống số phải được thiết kế theo hướng sử dụng nền tảng số và các thành phần dùng chung, thúc đẩy khả năng mở rộng, tích hợp và sử dụng lại nhằm nâng cao hiệu quả đầu tư, hạn chế trùng lặp.

Như vậy, nền tảng số không chỉ đóng vai trò tạo môi trường cho các bên giao dịch, cung cấp, sử dụng hoặc phát triển sản phẩm, dịch vụ mà còn là một thành phần quan trọng trong kiến trúc hệ thống số và quá trình chuyển đổi số nói chung.

Trên đây là thông tin về “Nền tảng số là gì theo quy định mới nhất?”. Vui lòng xem chi tiết Luật Chuyển đổi số số 148/2025/QH15 trên LuatVietnam.vn và các tính năng liên quan như: Tình trạng hiệu lực, Lược đồ...