Chính sách mới về kế toán - kiểm toán hiệu lực tháng 5/2026

Quy định mới về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực kế toán, kiểm toán độc lập

Chính phủ đã ban hành Nghị định 132/2026/NĐ-CP sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định 41/2018/NĐ-CP về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực kế toán, kiểm toán độc lập. Nghị định này có hiệu lực từ ngày 21/05/2026.

Nghị định 132/2026/NĐ-CP mang đến nhiều thay đổi quan trọng so với Nghị định 41/2018/NĐ-CP về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực kế toán, tập với các nội dung chính sau:

Bổ sung các hành vi vi phạm về phòng, chống rửa tiền

Điều 3 Nghị định 132 bổ sung quy định về xử phạt trong hoạt động kinh doanh dịch vụ kế toán liên quan đến phòng, chống rửa tiền, tài trợ khủng bố và tài trợ phổ biến vũ khí hủy diệt hàng loạt:

• Nhận biết khách hàng và đánh giá rủi ro: Phạt tiền từ 10 - 20 triệu đồng cho các hành vi không nhận biết khách hàng, không cập nhật danh sách đen, hoặc không xây dựng quy trình quản lý rủi ro...

• Quy định nội bộ và lưu trữ thông tin: Phạt đến 30 triệu đồng nếu không ban hành quy định nội bộ hoặc không tuân thủ bảo mật thông tin khách hàng....

• Báo cáo giao dịch: Phạt từ 15 - 25 triệu đồng đối với hành vi không báo cáo giao dịch có giá trị lớn hoặc giao dịch đáng ngờ...

• Các hành vi bị cấm: Mức phạt cao nhất từ 40 - 50 triệu đồng áp dụng cho các hành vi như trợ giúp thực hiện rửa tiền, thiết lập quan hệ với ngân hàng vỏ bọc hoặc cung cấp tài chính cho tổ chức khủng bố (nếu chưa đến mức truy cứu trách nhiệm hình sự)...

Thay đổi quan trọng về thẩm quyền xử phạt

Điều 4 Nghị định 132 điều chỉnh chức danh có quyền lập biên bản, xử phạt như sau:

• Không còn quy định thẩm quyền lập biên bản xử phạt cho thanh tra viên tài chính các cấp như trước, thay vào đó giao cho Giám đốc Sở Tài chính và Cục trưởng Cục Quản lý, giám sát kế toán, kiểm toán.

• Bổ sung thẩm quyền cho Ngân hàng Nhà nước: Thanh tra viên và Chánh Thanh tra Ngân hàng Nhà nước Việt Nam hiện có quyền xử phạt trong lĩnh vực kế toán với mức phạt tiền lên đến 50 triệu đồng.

• Mở rộng quyền cho Chủ tịch UBND cấp xã: Đây là điểm mới nổi bật khi Chủ tịch UBND xã được tăng mức phạt tiền tối đa lên 25 triệu đồng (thay vì 05 triệu đồng như trước) và có quyền tước Giấy chứng nhận đăng ký hành nghề dịch vụ kế toán.

Xử lý vi phạm trên môi trường điện tử

Nghị định bổ sung quy định về việc thực hiện xử phạt hành chính trên môi trường điện tử. Điều này cho phép các cơ quan chức năng có thể lập biên bản, gửi thông báo và người vi phạm có thể nộp phạt online, phù hợp với xu hướng chuyển đổi số hiện nay

Xem chi tiết: Điểm mới của Nghị định 132/2026/NĐ-CP về xử phạt hành chính lĩnh vực kế toán

Bãi bỏ Quyết định số 01/2008/QĐ-KTNN của Tổng Kiểm toán nhà nước

Kiểm toán Nhà nước đã ban hành Thông tư số 06/2026/TT-KTNN, có hiệu lực từ ngày 01/05/2026, nhằm bãi bỏ toàn bộ một văn bản quy phạm pháp luật do Tổng Kiểm toán Nhà nước ban hành.

Thông tư này bãi bỏ toàn bộ Quyết định số 01/2008/QĐ-KTNN ngày 29/01/2008 của Tổng Kiểm toán Nhà nước. Quyết định này trước đây đã ban hành Chương trình hành động về đẩy mạnh cải cách hành chính nhằm nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý của Kiểm toán Nhà nước.

Việc bãi bỏ này có nghĩa là các quy định và chương trình hành động được nêu trong Quyết định 01/2008/QĐ-KTNN sẽ không còn hiệu lực và không được áp dụng nữa.

Trên đây là Chính sách mới về kế toán - kiểm toán hiệu lực tháng 5/2026.