Phân biệt nghi can, nghi phạm, bị can, bị cáo thế nào?

Nghi can, nghi phạm, bị can, bị cáo là những thuật ngữ quen thuộc trong tố tụng hình sự, tuy nhiên không phải ai cũng phân biệt rõ các khái niệm này. Vậy, phân biệt nghi can, nghi phạm, bị can, bị cáo thế nào?

1. Nghi can là gì? Nghi phạm là gì? Phân biệt nghi can và nghi phạm

Mặc dù được sử dụng tương đối phổ biến trong lĩnh vực tố tụng hình sự, tuy nhiên các văn bản pháp luật hiện hành chưa co quy định về nghi can, nghi phạm. Tuy vậy, từ thực tế đời sống có thể hiểu nghi can là người bị tình nghi thực hiện tội phạm, chưa bị bắt; Nghi phạm là người bị nghi thực hiện tội phạm, đã bị bắt.

Như vậy, nghi can và nghi phạm chỉ là những người bị nghi thực hiện tội phạm mà cơ quan điều tra chưa có đủ chứng cứ chứng minh người đó là người thực hiện tội phạm, chưa có quyết định khởi tố bị can. Tuy nhiên xét về mức độ thì nghi can nhẹ hơn nghi phạm.

Phân biệt nghi can, nghi phạm, bị can, bị cáo
Phân biệt nghi can, nghi phạm, bị can, bị cáo thế nào? (Ảnh minh họa)

2. Bị can là gì? Bị cáo là gì? Phân biệt bị can và bị cáo

Bị can, bị cáo là một trong các đối tượng tham gia tố tụng hình sự, Điều 60, Điều 61 Bộ luật Tố tụng hình sự 2015 quy định về bị can, bị cáo lần lượt như sau:

- Bị can là người hoặc pháp nhân bị khởi tố về hình sự, quyền và nghĩa vụ của bị can là pháp nhân được thực hiện thông qua người đại diện theo pháp luật của pháp nhân.

- Bị cáo là người hoặc pháp nhân đã bị Tòa án quyết định đưa ra xét xử, quyền và nghĩa vụ của bị cáo là pháp nhân được thực hiện thông qua người đại diện theo pháp luật của pháp nhân.

Dưới đây là một số tiêu chí phân biệt bị can và bị cáo:

Tiêu chí

Bị can

Bị cáo

Cơ sở pháp lý

Điều 60 Bộ luật Tố tụng hình sự

Điều 61 Bộ luật Tố tụng hình sự

Giai đoạn tham gia tố tụng

Giai đoạn khởi tố

Giai đoạn xét xử

Quyền

- Được biết lý do mình bị khởi tố;

- Nhận quyết định khởi tố bị can; quyết định thay đổi, bổ sung quyết định khởi tố bị can, quyết định phê chuẩn quyết định khởi tố bị can, quyết định phê chuẩn quyết định thay đổi, bổ sung quyết định khởi tố bị can; quyết định áp dụng, thay đổi, hủy bỏ biện pháp ngăn chặn, biện pháp cưỡng chế; bản kết luận điều tra; quyết định đình chỉ, tạm đình chỉ điều tra; quyết định đình chỉ, tạm đình chỉ vụ án; bản cáo trạng, quyết định truy tố và các quyết định tố tụng khác;

- Đọc, ghi chép bản sao tài liệu hoặc tài liệu được số hóa liên quan đến việc buộc tội, gỡ tội hoặc bản sao tài liệu khác liên quan đến việc bào chữa kể từ khi kết thúc điều tra khi có yêu cầu;

- Khiếu nại quyết định, hành vi tố tụng của cơ quan, người có thẩm quyền tiến hành tố tụng.

- Nhận quyết định đưa vụ án ra xét xử; quyết định áp dụng, thay đổi, hủy bỏ biện pháp ngăn chặn, biện pháp cưỡng chế; quyết định đình chỉ vụ án; bản án, quyết định của Tòa án và các quyết định tố tụng khác;

- Tham gia phiên tòa;

- Đề nghị chủ tọa phiên tòa hỏi hoặc tự mình hỏi người tham gia phiên tòa nếu được chủ tọa đồng ý; tranh luận tại phiên tòa;

- Nói lời sau cùng trước khi nghị án;

- Xem biên bản phiên tòa, yêu cầu ghi những sửa đổi, bổ sung vào biên bản phiên tòa;

- Kháng cáo bản án, quyết định của Tòa án;

- Các quyền khác theo quy định của pháp luật.

Nghĩa vụ

- Có mặt theo giấy triệu tập của người có thẩm quyền tiến hành tố tụng.

- Chấp hành quyết định, yêu cầu của cơ quan, người có thẩm quyền tiến hành tố tụng.

- Có mặt theo giấy triệu tập của Tòa án.

- Chấp hành quyết định, yêu cầu của Tòa án.

Trên đây là giải đáp về Phân biệt nghi can, nghi phạm, bị can, bị cáo thế nào? Nếu còn vấn đề vướng mắc, bạn đọc vui lòng liên hệ 1900.6192 để được hỗ trợ, giải đáp.

1900 6192 để được giải đáp qua tổng đài
090 222 9061 để sử dụng dịch vụ Luật sư tư vấn (CÓ PHÍ)
Đánh giá bài viết:
Bài viết đã giải quyết được vấn đề của bạn chưa?
Rồi Chưa

Tin cùng chuyên mục

Danh sách văn bản quy định Bộ tiêu chí xã nông thôn mới giai đoạn 2026 - 2030 tại 34 tỉnh, thành

Danh sách văn bản quy định Bộ tiêu chí xã nông thôn mới giai đoạn 2026 - 2030 tại 34 tỉnh, thành

Danh sách văn bản quy định Bộ tiêu chí xã nông thôn mới giai đoạn 2026 - 2030 tại 34 tỉnh, thành

Trên cơ sở Bộ tiêu chí quốc gia về xã nông thôn mới giai đoạn 2026 - 2030, các địa phương đã ban hành quy định cụ thể để tổ chức thực hiện. Bài viết tổng hợp văn bản áp dụng tại 34 tỉnh, thành phố để thuận tiện tra cứu.

Sinh viên muốn chuyển trường đại học cần đáp ứng những điều kiện gì?

Sinh viên muốn chuyển trường đại học cần đáp ứng những điều kiện gì?

Sinh viên muốn chuyển trường đại học cần đáp ứng những điều kiện gì?

Trong quá trình học đại học, sinh viên có thể có nhu cầu chuyển sang trường khác hoặc thay đổi ngành học, nơi học. Vậy sinh viên muốn chuyển trường đại học cần đáp ứng những điều kiện gì? Bài viết dưới đây sẽ làm rõ quy định mới nhất tại Thông tư 56/2026/TT-BGDĐT.

Sinh viên được nghỉ học tạm thời, bảo lưu kết quả học tập trong những trường hợp nào?

Sinh viên được nghỉ học tạm thời, bảo lưu kết quả học tập trong những trường hợp nào?

Sinh viên được nghỉ học tạm thời, bảo lưu kết quả học tập trong những trường hợp nào?

Sinh viên có thể phải tạm dừng việc học đại học vì lý do sức khỏe, công việc hoặc hoàn cảnh cá nhân. Vậy sinh viên được nghỉ học tạm thời, bảo lưu kết quả học tập trong những trường hợp nào? Thông tư 56/2026/TT-BGDĐT đã có quy định cụ thể về vấn đề này.

Sinh viên cần đáp ứng những điều kiện gì để được công nhận tốt nghiệp đại học?

Sinh viên cần đáp ứng những điều kiện gì để được công nhận tốt nghiệp đại học?

Sinh viên cần đáp ứng những điều kiện gì để được công nhận tốt nghiệp đại học?

Sinh viên cần đáp ứng những điều kiện gì để được công nhận tốt nghiệp đại học? Thông tư 56/2026/TT-BGDĐT quy định cụ thể về số tín chỉ phải tích lũy, yêu cầu học lực, điều kiện xét tốt nghiệp và các trường hợp bị hạ hạng tốt nghiệp. Nội dung dưới đây sẽ làm rõ những quy định này.

Sinh viên đại học phải học lại trong những trường hợp nào?

Sinh viên đại học phải học lại trong những trường hợp nào?

Sinh viên đại học phải học lại trong những trường hợp nào?

Sinh viên đại học phải học lại trong những trường hợp nào? Thông tư 56/2026/TT-BGDĐT quy định các trường hợp học lại học phần bắt buộc, học phần tự chọn và việc học cải thiện điểm. Bài viết dưới đây sẽ làm rõ những quy định mới nhất về vấn đề này

Điểm trung bình học tập của sinh viên đại học được tính và xếp loại như thế nào?

Điểm trung bình học tập của sinh viên đại học được tính và xếp loại như thế nào?

Điểm trung bình học tập của sinh viên đại học được tính và xếp loại như thế nào?

Điểm trung bình học tập của sinh viên đại học được tính và xếp loại như thế nào theo quy định mới nhất? Thông tư 56/2026/TT-BGDĐT hướng dẫn cụ thể cách tính điểm theo tín chỉ, quy đổi điểm chữ và xếp loại học lực từ xuất sắc đến kém
 

Những trường hợp được tạm hoãn gọi nhập ngũ năm 2027

Những trường hợp được tạm hoãn gọi nhập ngũ năm 2027

Những trường hợp được tạm hoãn gọi nhập ngũ năm 2027

Năm 2027, quy định về tuyển chọn và gọi công dân nhập ngũ tiếp tục được nhiều người quan tâm, đặc biệt là các trường hợp có lý do về sức khỏe, học tập, hoàn cảnh gia đình hoặc công tác. Vậy những ai thuộc diện được tạm hoãn gọi nhập ngũ trong năm 2027

Quốc kỳ Việt Nam và cờ đối tác trong hội đàm, lễ ký do cơ quan đại diện tổ chức được sắp xếp thế nào?

Quốc kỳ Việt Nam và cờ đối tác trong hội đàm, lễ ký do cơ quan đại diện tổ chức được sắp xếp thế nào?

Quốc kỳ Việt Nam và cờ đối tác trong hội đàm, lễ ký do cơ quan đại diện tổ chức được sắp xếp thế nào?

Trong các cuộc hội đàm, lễ ký tại cơ quan đại diện Việt Nam ở nước ngoài, việc bố trí Quốc kỳ Việt Nam và cờ đối tác phải tuân thủ quy định về nghi thức đối ngoại. Vậy Quốc kỳ Việt Nam và cờ đối tác trong hội đàm, lễ ký do cơ quan đại diện tổ chức được sắp xếp thế nào?
 

Quốc huy, Quốc kỳ tại trụ sở cơ quan đại diện Việt Nam ở nước ngoài phải được treo như thế nào?

Quốc huy, Quốc kỳ tại trụ sở cơ quan đại diện Việt Nam ở nước ngoài phải được treo như thế nào?

Quốc huy, Quốc kỳ tại trụ sở cơ quan đại diện Việt Nam ở nước ngoài phải được treo như thế nào?

Quốc huy, Quốc kỳ tại trụ sở cơ quan đại diện Việt Nam ở nước ngoài phải được treo như thế nào? Nội dung dưới đây làm rõ các yêu cầu tại Thông tư 11/2026/TT-BNG.
 

Thông tư 93/2026/TT-BCA quy định về thực hiện dân chủ trong trại giam ra sao?

Thông tư 93/2026/TT-BCA quy định về thực hiện dân chủ trong trại giam ra sao?

Thông tư 93/2026/TT-BCA quy định về thực hiện dân chủ trong trại giam ra sao?

Trong các cơ sở giam giữ phạm nhân, cơ sở giáo dục bắt buộc và trường giáo dưỡng việc thực hiện dân chủ được thực hiện thông qua các quy định thông báo công khai, tham gia ý kiến, đề xuất tại Thông tư 93/2026/TT-BCA. Bài viết dưới đây tổng hợp các quy định đáng chú ý về thực hiện dân chủ trong trại giam.