Phân biệt khởi tố vụ án và khởi tố bị can

Khởi tố vụ án và khởi tố bị can là các bước quan trọng, không thể thiếu trong quá trình giải quyết một vụ án hình sự. Bài viết này sẽ giúp bạn đọc phân biệt khởi tố vụ án và khởi tố bị can một cách cụ thể theo quy định pháp luật.

phan biet khoi to vu an va khoi to bi canPhân biệt khởi tố vụ án và khởi tố bị can (Ảnh minh họa)

 

Giữa khởi tố vụ án và khởi tố bị can sẽ có những điểm khác biệt về bản chất, trình tự, thẩm quyền ban hành,…Sau đây là bảng phân biệt khởi tố vụ án và khởi tố bị can theo quy định của Bộ luật Tố tụng hính sự 2015:

 

Khởi tố vụ án

Khởi tố bị can

Đối tượng khởi tố

Hành vi có dấu hiệu phạm tội

Người hoặc pháp nhân có dấu hiệu phạm tội

Căn cứ khởi tố

Tại Điều 143 quy định, chỉ được khởi tố vụ án khi đã xác định có dấu hiệu tội phạm. Việc xác định dấu hiệu tội phạm dựa trên những căn cứ:

- Tố giác của cá nhân;

- Tin báo của cơ quan, tổ chức, cá nhân;

- Tin báo trên phương tiện thông tin đại chúng;

- Kiến nghị khởi tố của cơ quan nhà nước;

- Cơ quan có thẩm quyền tiến hành tố tụng trực tiếp phát hiện dấu hiệu tội phạm;

 

Theo khoản 1 Điều 179, sau khi khởi tố vụ án và có đủ căn cứ để xác định một người hoặc pháp nhân đã thực hiện hành vi mà Bộ luật hình sự 2015 quy định là tội phạm thì Cơ quan điều tra ra quyết định khởi tố bị can.

Thẩm quyền ra quyết định khởi tố

Căn cứ Điều 153, Có 04 cơ quan có quyền ra quyết định khởi tố vụ án, đó là:

- Cơ quan điều tra;

- Cơ quan được giao nhiệm vụ tiến hành một số hoạt động điều tra;

- Viện kiểm sát;

- Hội đồng xét xử ra quyết định khởi tố hoặc yêu cầu Viện kiểm sát khởi tố vụ án hình sự nếu qua việc xét xử tại phiên tòa mà phát hiện có việc bỏ lọt tội phạm.

Tại điều 179 quy định, có 03 cơ quan có quyền ra quyết định khởi tố bị can là:

- Cơ quan điều tra;

- Cơ quan được giao nhiệm vụ tiến hành một số hoạt động điều tra;

- Viện kiểm sát.

Giai đoạn ra quyết định khởi tố

Theo Điều 153, có 04 giai đoạn tố tụng hình sự có thể ra quyết định khởi tố vụ án là:

- Giai đoạn khởi tố;

- Giai đoạn điều tra;

- Giai đoạn truy tố;

- Giai đoạn xét xử.

 

Căn cứ Điều 179, có 02 giai đoạn có thể ra quyết định khởi tố bị can là:

- Giai đoạn điều tra;

- Giai đoạn truy tố.


Mối liên hệ giữa khởi tố vụ án và khởi tố bị can

Sau khi khởi tố vụ án bước vào giai đoạn điều tra thì cơ quan có thẩm quyền mới điều tra căn cứ xác định các yếu tố cấu thành tội phạm để có căn cứ khởi tố bị can. Vì vậy, quyết định khởi tố vụ án hình sự thường có trước quyết định khởi tố bị can.

Tuy nhiên, trong thực tế giải quyết vụ án hình sự, cơ quan có thẩm quyền có thể ban hành hai quyết định này cùng một thời điểm nếu đồng thời phát hiện, xác định được hành vi có dấu hiệu tội phạm và người thực hiện hành vi phạm tội (ví dụ trường hợp bắt tội phạm quả tang).

Trên đây là các quy định để phân biệt khởi tố vụ án và khởi tố bị can. Nếu có thắc mắc, độc giả vui lòng gọi đến tổng đài 1900.6192 để được hỗ trợ nhanh nhất.

>> Tạm giam là gì? Thời hạn tạm giam là bao lâu?

1900 6192 để được giải đáp qua tổng đài
090 222 9061 để sử dụng dịch vụ Luật sư tư vấn (CÓ PHÍ)
Đánh giá bài viết:
(3 đánh giá)
Bài viết đã giải quyết được vấn đề của bạn chưa?
Rồi Chưa

Tin cùng chuyên mục

Danh sách văn bản quy định Bộ tiêu chí xã nông thôn mới giai đoạn 2026 - 2030 tại 34 tỉnh, thành

Danh sách văn bản quy định Bộ tiêu chí xã nông thôn mới giai đoạn 2026 - 2030 tại 34 tỉnh, thành

Danh sách văn bản quy định Bộ tiêu chí xã nông thôn mới giai đoạn 2026 - 2030 tại 34 tỉnh, thành

Trên cơ sở Bộ tiêu chí quốc gia về xã nông thôn mới giai đoạn 2026 - 2030, các địa phương đã ban hành quy định cụ thể để tổ chức thực hiện. Bài viết tổng hợp văn bản áp dụng tại 34 tỉnh, thành phố để thuận tiện tra cứu.

[Recap] Webinar: Chi phí được trừ khi tính thuế thu nhập doanh nghiệp - Gỡ vướng từ những tình huống thực tế

[Recap] Webinar: Chi phí được trừ khi tính thuế thu nhập doanh nghiệp - Gỡ vướng từ những tình huống thực tế

[Recap] Webinar: Chi phí được trừ khi tính thuế thu nhập doanh nghiệp - Gỡ vướng từ những tình huống thực tế

Ngày 12/11/2026, LuatVietnam tổ chức webinar với chủ đề “Chi phí được trừ khi tính thuế thu nhập doanh nghiệp - Gỡ vướng từ những tình huống thực tế”, với sự tham gia chia sẻ của chuyên gia Võ Hưng.

Sinh viên muốn chuyển trường đại học cần đáp ứng những điều kiện gì?

Sinh viên muốn chuyển trường đại học cần đáp ứng những điều kiện gì?

Sinh viên muốn chuyển trường đại học cần đáp ứng những điều kiện gì?

Trong quá trình học đại học, sinh viên có thể có nhu cầu chuyển sang trường khác hoặc thay đổi ngành học, nơi học. Vậy sinh viên muốn chuyển trường đại học cần đáp ứng những điều kiện gì? Bài viết dưới đây sẽ làm rõ quy định mới nhất tại Thông tư 56/2026/TT-BGDĐT.

Sinh viên được nghỉ học tạm thời, bảo lưu kết quả học tập trong những trường hợp nào?

Sinh viên được nghỉ học tạm thời, bảo lưu kết quả học tập trong những trường hợp nào?

Sinh viên được nghỉ học tạm thời, bảo lưu kết quả học tập trong những trường hợp nào?

Sinh viên có thể phải tạm dừng việc học đại học vì lý do sức khỏe, công việc hoặc hoàn cảnh cá nhân. Vậy sinh viên được nghỉ học tạm thời, bảo lưu kết quả học tập trong những trường hợp nào? Thông tư 56/2026/TT-BGDĐT đã có quy định cụ thể về vấn đề này.

Sinh viên cần đáp ứng những điều kiện gì để được công nhận tốt nghiệp đại học?

Sinh viên cần đáp ứng những điều kiện gì để được công nhận tốt nghiệp đại học?

Sinh viên cần đáp ứng những điều kiện gì để được công nhận tốt nghiệp đại học?

Sinh viên cần đáp ứng những điều kiện gì để được công nhận tốt nghiệp đại học? Thông tư 56/2026/TT-BGDĐT quy định cụ thể về số tín chỉ phải tích lũy, yêu cầu học lực, điều kiện xét tốt nghiệp và các trường hợp bị hạ hạng tốt nghiệp. Nội dung dưới đây sẽ làm rõ những quy định này.

Sinh viên đại học phải học lại trong những trường hợp nào?

Sinh viên đại học phải học lại trong những trường hợp nào?

Sinh viên đại học phải học lại trong những trường hợp nào?

Sinh viên đại học phải học lại trong những trường hợp nào? Thông tư 56/2026/TT-BGDĐT quy định các trường hợp học lại học phần bắt buộc, học phần tự chọn và việc học cải thiện điểm. Bài viết dưới đây sẽ làm rõ những quy định mới nhất về vấn đề này

Điểm trung bình học tập của sinh viên đại học được tính và xếp loại như thế nào?

Điểm trung bình học tập của sinh viên đại học được tính và xếp loại như thế nào?

Điểm trung bình học tập của sinh viên đại học được tính và xếp loại như thế nào?

Điểm trung bình học tập của sinh viên đại học được tính và xếp loại như thế nào theo quy định mới nhất? Thông tư 56/2026/TT-BGDĐT hướng dẫn cụ thể cách tính điểm theo tín chỉ, quy đổi điểm chữ và xếp loại học lực từ xuất sắc đến kém