Giáo trình các môn học, học phần bắt buộc sử dụng chung trong trường đại học phải đáp ứng những yêu cầu gì?

1. Những yêu cầu bắt buộc đối với giáo trình các môn học, học phần sử dụng chung

Điều 5 Thông tư 62/2026/TT-BGDĐT quy định giáo trình các môn học, học phần bắt buộc sử dụng chung phải đáp ứng các yêu cầu về tính khoa học, nội dung kiến thức, ngôn ngữ biên soạn, bản quyền và khả năng khai thác, sử dụng.

Cụ thể, các yêu cầu được xác định như sau:

1.1. Bảo đảm tính khoa học, chính xác và liêm chính học thuật

Theo Thông tư 62/2026/TT-BGDĐT yêu cầu giáo trình phải đáp ứng các tiêu chí:

• Bảo đảm tính khoa học, sư phạm, cập nhật và chính xác;
• Có nguồn trích dẫn hợp pháp;
• Bảo đảm liêm chính học thuật;
• Tuân thủ pháp luật về sở hữu trí tuệ;
• Không chứa đựng những nội dung bị nghiêm cấm theo quy định của pháp luật về xuất bản và pháp luật có liên quan.

Do đó, việc biên soạn giáo trình không chỉ cần chú trọng đến độ chính xác của kiến thức mà còn phải bảo đảm tính hợp pháp của các nguồn tài liệu được sử dụng. Đối với nội dung có tham khảo, trích dẫn từ những tài liệu khác, việc sử dụng phải bảo đảm yêu cầu về nguồn trích dẫn hợp pháp và quyền sở hữu trí tuệ.

Bên cạnh đó, giáo trình phải đáp ứng yêu cầu sư phạm, phù hợp với mục đích sử dụng trong hoạt động giảng dạy, học tập và nghiên cứu.

1.2. Bảo đảm khả năng tiếp cận và sử dụng chung

Giáo trình phải được xây dựng theo hướng tạo thuận lợi cho người học tiếp cận, khai thác và sử dụng.

Cụ thể, các yêu cầu bao gồm:

• Bảo đảm khả năng tiếp cận của người học;
• Có khả năng sử dụng chung;
• Có thể khai thác dưới dạng in hoặc dạng số;
• Có thể kết hợp linh hoạt với các loại học liệu khác.

Giáo trình được khai thác dưới dạng in hoặc dạng số, đồng thời kết hợp với những học liệu bổ trợ khác trong quá trình giảng dạy, học tập.

1.3. Nội dung kiến thức phải được trình bày logic, cân đối giữa lý thuyết và thực hành

Về nội dung, Điều 5 Thông tư yêu cầu kiến thức trong giáo trình phải được trình bày:

• Khoa học, logic và có hệ thống;
• Bảo đảm cân đối giữa lý thuyết và thực hành;
• Phù hợp với thực tiễn;
• Cập nhật các chủ trương, chính sách mới của Đảng, Nhà nước;
• Cập nhật những thành tựu, tri thức mới về khoa học và công nghệ.

Theo đó, giáo trình không chỉ cần đáp ứng yêu cầu về kiến thức chuyên môn mà còn phải có cách tổ chức nội dung phù hợp, giúp người học tiếp cận kiến thức một cách có hệ thống.

Yêu cầu cân đối giữa lý thuyết và thực hành cho thấy nội dung giáo trình phải chú trọng đến cả kiến thức và khả năng vận dụng trong thực tiễn. Bên cạnh đó, việc cập nhật chủ trương, chính sách và thành tựu khoa học, công nghệ là yêu cầu cần được lưu ý trong quá trình xây dựng, chỉnh sửa giáo trình.

1.4. Sử dụng tiếng Việt và đáp ứng quy trình biên soạn, phê duyệt

Theo quy định trong Thông tư, ngôn ngữ xác định dùng để biên soạn giáo trình là tiếng Việt.

Trường hợp môn học, học phần được giảng dạy bằng ngôn ngữ khác theo quy định của chương trình đào tạo, giáo trình có thể được dịch sang ngôn ngữ tương ứng.

Như vậy, giáo trình đáp ứng đầy đủ các yêu cầu về nội dung vẫn phải trải qua quy trình thẩm định, phê duyệt theo quy định trước khi được sử dụng chính thức.

2. Quy trình biên soạn và phê duyệt giáo trình dùng chung được thực hiện thế nào?

2.1. Tổ chức biên soạn giáo trình

Theo Điều 7 Thông tư 62/2026/TT-BGDĐT, cơ quan được giao tổ chức xây dựng, phê duyệt giáo trình thực hiện biên soạn thông qua một trong các hình thức:

• Giao nhiệm vụ;
• Đặt hàng;
• Đấu thầu.

Việc lựa chọn tổ chức, cá nhân biên soạn phải công khai, minh bạch, căn cứ vào năng lực chuyên môn và tuân thủ quy định pháp luật có liên quan.

Quy trình biên soạn giáo trình được tổng hợp như sau:

Đối với nội dung chuyên môn, tính chính xác và bản quyền sở hữu trí tuệ của giáo trình, chủ biên, đồng chủ biên (nếu có) và người biên soạn phải chịu trách nhiệm trực tiếp trước cơ quan được giao tổ chức biên soạn, phê duyệt giáo trình và trước pháp luật. Những cá nhân này cũng có trách nhiệm giải trình bằng văn bản khi được yêu cầu.

2.2. Thẩm định giáo trình trước khi phê duyệt

Bản thảo giáo trình phải được Hội đồng thẩm định xem xét trước khi trình phê duyệt sử dụng. Điều 8 Thông tư 62/2026/TT-BGDĐT quy định Hội đồng thẩm định phải có số lượng thành viên là số lẻ, tối thiểu 07 thành viên, bao gồm Chủ tịch, Phó Chủ tịch (nếu có), Thư ký, ủy viên phản biện và các ủy viên.

Thành viên Hội đồng phải có trình độ, kinh nghiệm chuyên môn phù hợp, có uy tín và đáp ứng yêu cầu độc lập, khách quan.

Thành viên Hội đồng thẩm định không được đồng thời là thành viên biên soạn giáo trình đang được thẩm định.

Về điều kiện tổ chức họp và thông qua kết quả:

• Hội đồng được họp khi có ít nhất 3/4 tổng số thành viên tham dự;
• Thành phần tham dự bắt buộc có Chủ tịch hoặc Phó Chủ tịch được ủy quyền bằng văn bản, Thư ký và ít nhất một ủy viên phản biện;
• Kết luận thẩm định được thông qua bằng hình thức bỏ phiếu kín;
• Giáo trình được đề nghị thông qua khi có ít nhất 3/4 tổng số thành viên theo quyết định thành lập Hội đồng đánh giá đạt yêu cầu.

Kết luận của Hội đồng phải được thể hiện bằng văn bản để làm cơ sở trình phê duyệt.

Trường hợp bản thảo không được Hội đồng thông qua, tổ chức, cá nhân biên soạn phải rà soát, chỉnh sửa và trình thẩm định theo quy định.

3. Giáo trình sau khi phê duyệt phải được công khai và cập nhật ra sao?

3.1. Công khai và lưu trữ giáo trình

Theo Điều 10 Thông tư 62/2026/TT-BGDĐT, chương trình, giáo trình phải được công khai trên trang thông tin điện tử của cơ quan ban hành và cơ sở đào tạo. Tuy nhiên, việc công khai toàn văn giáo trình phải tuân thủ pháp luật về sở hữu trí tuệ, xuất bản và các quy định có liên quan.

Về lưu trữ, hồ sơ biên soạn, thẩm định, ban hành chương trình và xuất bản giáo trình có thể được lập, quản lý, lưu trữ dưới dạng giấy hoặc điện tử.

Đối với hồ sơ điện tử, phải bảo đảm các yêu cầu về:

• Giá trị pháp lý;
• Tính toàn vẹn và xác thực;
• Khả năng truy cập, truy xuất và lưu vết;
• An toàn thông tin theo quy định pháp luật về giao dịch điện tử, lưu trữ, an toàn thông tin mạng và bảo vệ dữ liệu cá nhân.

3.2. Rà soát và cập nhật giáo trình

Căn cứ Điều 12 Thông tư 62/2026/TT-BGDĐT quy định,  cơ quan được giao biên soạn, ban hành chương trình, phê duyệt giáo trình phải định kỳ tổ chức rà soát, cập nhật.

Ngoài việc rà soát định kỳ, chương trình và giáo trình còn được cập nhật khi:

• Có thay đổi về chủ trương, đường lối của Đảng;
• Có thay đổi về chính sách, pháp luật của Nhà nước;
• Có yêu cầu từ thực tiễn giảng dạy, học tập.

Trường hợp nội dung chỉnh sửa làm thay đổi mục tiêu, cấu trúc hoặc nội dung cơ bản của chương trình, giáo trình thì phải thực hiện thẩm định và phê duyệt. 

Trên đây là nội dung về các yêu cầu đối với giáo trình các môn học, học phần bắt buộc sử dụng chung trong trường đại học. Vui lòng xem chi tiết Thông tư 62/2026/TT-BGDĐT trên LuatVietnam.vn để tra cứu các quy định về biên soạn, thẩm định, phê duyệt giáo trình và tình trạng hiệu lực của văn bản.