Chính sách mới về tài nguyên môi trường hiệu lực tháng 5/2026

1. Việt Nam chính thức tham gia cơ chế trao đổi tín chỉ các-bon trên phạm vi quốc tế

Từ ngày 19/5/2026, theo Nghị định 112/2026/NĐ-CP, Việt Nam đã chính thức cho phép thực hiện trao đổi quốc tế kết quả giảm nhẹ phát thải khí nhà kính và tín chỉ các-bon với các đối tác quốc tế theo các cơ chế cụ thể, gắn trực tiếp với việc thực hiện Thỏa thuận Paris và mục tiêu giảm phát thải khí nhà kính của quốc gia.

Điều 3 Nghị định 112/2026/NĐ-CP về giải thích từ ngữ, trao đổi tín chỉ các-bon quốc tế được hiểu là hoạt động trao đổi kết quả giảm nhẹ phát thải khí nhà kính và tín chỉ các-bon giữa Việt Nam và các đối tác quốc tế. 

Cũng tại Điều 3 Nghị định 112/2026/NĐ-CP, các cơ chế thực hiện trao đổi quốc tế được xác định cụ thể, gồm: cơ chế theo Điều 6.2 của Thỏa thuận Paris là cơ chế hợp tác giữa các quốc gia có chuyển giao kết quả giảm phát thải; cơ chế theo Điều 6.4 của Thỏa thuận Paris là cơ chế thị trường quốc tế với hệ thống tín chỉ các-bon được quản lý tập trung; và các cơ chế trao đổi quốc tế khác ngoài hai cơ chế nêu trên. 

2. Ưu tiên dành dung tích hữu ích của hồ chứa để cắt, giảm lũ cho hạ du

Theo Điều 2 Nghị quyết số 12/2026/NQ-CP, về nguyên tắc vận hành hồ chứa trong tình huống khẩn cấp, Nghị quyết nhấn mạnh phải tuân thủ các quy định của pháp luật về đảm bảo an toàn đập, hồ chứa nước, phòng thủ dân sự, phòng - chống thiên tai và pháp luật có liên quan.

Đồng thời, ưu tiên dành dung tích hữu ích của hồ chứa để thực hiện nhiệm vụ cắt, giảm lũ cho hạ du khi vận hành liên hồ chứa, đơn hồ trong mùa mưa lũ và trong tình huống dự báo có thể xảy ra mưa lũ lớn, đặc biệt lớn trên lưu vực.

3. Doanh nghiệp bắt buộc tái chế sản phẩm, bao bì theo cơ chế EPR

Nghị định 110/2026/NĐ-CP quy định chi tiết Điều 54 Luật Bảo vệ môi trường về trách nhiệm tái chế sản phẩm, bao bì và Điều 55 Luật Bảo vệ môi trường về trách nhiệm thu gom, xử lý chất thải của tổ chức, cá nhân sản xuất, nhập khẩu (tên viết tắt tiếng Anh là EPR). 

Nghị định Nghị định 110/2026/NĐ-CP áp dụng đối với:

- Tổ chức, cá nhân sản xuất, nhập khẩu sản phẩm, bao bì thuộc đối tượng thực hiện trách nhiệm tái chế và trách nhiệm thu gom, xử lý chất thải (gọi chung là nhà sản xuất, nhập khẩu). 

- Cơ quan, tổ chức, cá nhân có liên quan đến trách nhiệm tái chế sản phẩm, bao bì và trách nhiệm thu gom, xử lý chất thải của nhà sản xuất, nhập khẩu. 

Từ 25/5/2026, theo Nghị định 110/2026/NĐ-CP, nhà sản xuất, nhập khẩu phải thực hiện tái chế sản phẩm, bao bì theo tỷ lệ bắt buộc (điều chỉnh tăng định kỳ). Doanh nghiệp có thể tự tái chế, thuê đơn vị hoặc ủy quyền tổ chức có giấy phép môi trường. Nếu không tái chế, phải đóng góp tài chính vào Quỹ Bảo vệ môi trường Việt Nam và kê khai, nộp tiền hằng năm trước các mốc quy định. Đồng thời, doanh nghiệp phải đăng ký kế hoạch và báo cáo kết quả trên hệ thống EPR. Một số trường hợp được miễn như hàng xuất khẩu, doanh thu dưới 30 tỷ đồng hoặc bao bì đã được thu hồi đạt tỷ lệ yêu cầu.

Trên đây là nội dung bài viết "Chính sách mới về tài nguyên môi trường hiệu lực tháng 5/2026"