Phân biệt doanh nghiệp siêu nhỏ, nhỏ và vừa năm 2026 như thế nào?

2. Cách phân biệt doanh nghiệp vừa, nhỏ và siêu nhỏ theo tiêu chí chi tiết

Để phân biệt doanh nghiệp vừa, nhỏ và siêu nhỏ, doanh nghiệp cần thực hiện lần lượt theo các bước sau:

Xác định lĩnh vực hoạt động

Doanh nghiệp cần căn cứ vào ngành, nghề kinh doanh chính đã đăng ký trong Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp hoặc theo Hệ thống ngành kinh tế Việt Nam được ban hành kèm theo Quyết định 36/2025/QĐ-TTg.

Nếu doanh nghiệp hoạt động trong nhiều lĩnh vực, việc xác định sẽ dựa trên ngành có doanh thu cao nhất. Trong trường hợp không xác định được ngành có doanh thu cao nhất, doanh nghiệp có thể dựa trên lĩnh vực sử dụng nhiều lao động nhất để phân loại. (Điều 6 Nghị định 80/2021/NĐ-CP).

2.1 Xác định số lao động tham gia bảo hiểm xã hội (BHXH) bình quân năm

Theo khoản 1 Điều 7 Nghị định 80/2021/NĐ-CP quy định, số lao động tham gia BHXH bao gồm toàn bộ người lao động do doanh nghiệp quản lý, trả công, trả lương và tham gia BHXH theo Luật BHXH.

Cách tính được thực hiện như sau:

Số lao động tham gia BHXH bình quân năm = Tổng số lao động tham gia BHXH của tất cả các tháng trong năm : 12

Trong đó, số lao động của từng tháng được tính tại thời điểm cuối tháng và căn cứ theo hồ sơ nộp cho cơ quan BHXH. Nếu doanh nghiệp hoạt động chưa đủ 1 năm, số lao động bình quân sẽ được tính bằng tổng số lao động tham gia BHXH của các tháng hoạt động chia cho số tháng thực tế.

2.2 Xác định tổng nguồn vốn của doanh nghiệp

Tổng nguồn vốn của doanh nghiệp được lấy từ bảng cân đối kế toán trong báo cáo tài chính năm liền kề, tính tại thời điểm cuối năm.

Trường hợp doanh nghiệp hoạt động chưa đủ 1 năm, việc xác định tổng nguồn vốn được thực hiện dựa trên bảng cân đối kế toán tại thời điểm cuối quý liền kề thời điểm doanh nghiệp đăng ký hưởng chính sách hỗ trợ.

2.3 Xác định tổng doanh thu của doanh nghiệp

Tổng doanh thu năm được hiểu là toàn bộ doanh thu bán hàng hóa và cung cấp dịch vụ mà doanh nghiệp thực hiện trong kỳ kế toán, được thể hiện trong báo cáo tài chính năm trước.

Nếu doanh nghiệp chưa phát sinh doanh thu hoặc hoạt động chưa đủ một năm, thì tiêu chí xác định quy mô sẽ căn cứ vào tổng nguồn vốn thay thế cho doanh thu.

2.4 Kê khai quy mô doanh nghiệp

Sau khi hoàn tất việc xác định quy mô, doanh nghiệp cần thực hiện kê khai loại hình (siêu nhỏ, nhỏ hoặc vừa) và nộp cho cơ quan, tổ chức hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa theo quy định.

Việc kê khai này giúp cơ quan quản lý có căn cứ để xét duyệt chính sách hỗ trợ ưu đãi phù hợp, đồng thời giúp doanh nghiệp thuận lợi hơn trong hoạt động sản xuất, kinh doanh và tiếp cận các chương trình hỗ trợ của Nhà nước.

3. Doanh nghiệp siêu nhỏ, nhỏ và vừa mới thành lập áp dụng ưu đãi thuế TNDN theo Nghị định 320 hay Nghị định 20?

Tại khoản 3 Điều 7 Nghị định 20/2026/NĐ-CP quy định doanh nghiệp đăng ký kinh doanh lần đầu, thuộc doanh nghiệp siêu nhỏ, nhỏ và vừa nếu đáp ứng điều kiện thì được miễn thuế TNDN 03 năm.

- Doanh nghiệp thành lập mới từ hộ kinh doanh thì áp dụng ưu đãi theo Nghị định 320/2025/NĐ-CP, được miễn thuế TNDN 02 năm kể từ năm có thu nhập chịu thuế (kể cả trường hợp là doanh nghiệp siêu nhỏ, nhỏ và vừa).

Trường hợp hộ kinh doanh chuyển lên doanh nghiệp là doanh nghiệp siêu nhỏ, nhỏ và vừa là đồng thời thuộc diện ưu đãi theo cả hai nghị định thì được lựa chọn chính sách miễn, giảm thuế TNDN có lợi nhất và phải thực hiện ổn định trong suốt thời gian hưởng ưu đãi. (Theo khoản 4 Điều 7 Nghị định 20/2026/NĐ-CP)

Trên đây là nội dung bài viết "Phân biệt doanh nghiệp siêu nhỏ, nhỏ và vừa năm 2026 như thế nào?"