Phòng xử án thân thiện được bố trí riêng để bảo vệ người chưa thành niên tham gia tố tụng

Một trong những điểm đáng chú ý tại Thông tư 13/2026/TT-TANDTC hiệu lực từ 01/9/2026 là quy định riêng về phòng xử án thân thiện, nhằm tạo không gian phù hợp khi giải quyết các vụ án, vụ việc có người chưa thành niên tham gia.

Theo khoản 6 Điều 3 Thông tư 13/2026/TT-TANDTC:

Điều 3. Phòng xử án
...

6. Phòng xử án thân thiện là không gian tổ chức xét xử vụ án hình sự có người chưa thành niên là bị cáo; xem xét, quyết định áp dụng biện pháp xử lý chuyển hướng; xem xét, quyết định áp dụng biện pháp xử lý hành chính đưa vào trường giáo dưỡng; xem xét, quyết định việc đưa người nghiện ma túy từ đủ 12 tuổi đến dưới 18 tuổi đi cai nghiện bắt buộc.

Trường hợp cần thiết phải bảo vệ người chưa thành niên trong vụ án, việc hôn nhân và gia đình có người chưa thành niên tham gia thì có thể được xét xử, giải quyết tại phòng xử án thân thiện.

Như vậy, phòng xử án thân thiện được sử dụng để:

• Xét xử vụ án hình sự có người chưa thành niên là bị cáo;
• Xem xét, quyết định áp dụng biện pháp xử lý chuyển hướng;
• Xem xét, quyết định áp dụng biện pháp xử lý hành chính đưa vào trường giáo dưỡng;
• Xem xét, quyết định việc đưa người nghiện ma túy từ đủ 12 tuổi đến dưới 18 tuổi đi cai nghiện bắt buộc.

Trường hợp cần thiết để bảo vệ người chưa thành niên trong vụ án, việc hôn nhân và gia đình có người chưa thành niên tham gia cũng có thể được xét xử, giải quyết tại phòng xử án thân thiện. Điều 7 Thông tư 13/2026/TT-TANDTC quy định phòng xử án thân thiện có cách bố trí khác với phòng xử án thông thường.

Cụ thể:

• Vị trí của người tiến hành tố tụng, người tham gia tố tụng, người tham dự phiên tòa, phiên họp được bố trí trên cùng một mặt phẳng;
• Người chưa thành niên tham gia tố tụng được ngồi cạnh người đại diện, người bào chữa, người bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của họ;
• Trang thiết bị trong phòng xử án thân thiện phải được thiết kế theo hình thức, kiểu dáng, màu sắc bảo đảm thân thiện với người chưa thành niên.

Ngoài các yêu cầu riêng, phòng xử án thân thiện vẫn phải bảo đảm các quy định chung về Quốc huy, không gian tổ chức phiên tòa, sơ đồ bố trí vị trí của người tiến hành tố tụng, người tham gia tố tụng và biện pháp bảo vệ người chưa thành niên.