Đã có Nghị định 296/2025/NĐ-CP về cưỡng chế thi hành quyết định xử phạt VPHC từ 01/01/2026

Chính phủ đã ban hành Nghị định 296/2025/NĐ-CP ngày 16/11/2025 quy định về cưỡng chế thi hành quyết định xử phạt vi phạm hành chính, áp dụng từ ngày 01/01/2026.

Nghị định 296/2025/NĐ-CP quy định đầy đủ nguyên tắc, trình tự, thủ tục áp dụng các biện pháp cưỡng chế đối với:

• Quyết định xử phạt vi phạm hành chính;
• Quyết định tịch thu tang vật, phương tiện vi phạm hành chính;
• Quyết định áp dụng biện pháp khắc phục hậu quả trong trường hợp không ra quyết định xử phạt;
• Việc hoàn trả kinh phí cho cơ quan đã thực hiện biện pháp khắc phục hậu quả khi không xác định được tổ chức, cá nhân vi phạm hoặc quá thời hạn hoàn trả.

Nghị định cũng quy định chi phí cưỡng chế, trách nhiệm thi hành và bảo đảm thi hành quyết định cưỡng chế.

Trường hợp cưỡng chế trong lĩnh vực quản lý thuế, nếu Luật Quản lý thuế 2019 và các nghị định hướng dẫn đã quy định riêng về cưỡng chế thì áp dụng theo các văn bản đó.

Nghị định 296/2025/NĐ-CP được áp dụng đối với:

- Cá nhân, tổ chức Việt Nam và nước ngoài bị xử phạt vi phạm hành chính nhưng không tự nguyện hoặc không chấp hành đầy đủ quyết định xử phạt, quyết định tịch thu hoặc quyết định áp dụng biện pháp khắc phục hậu quả, hoặc không tự nguyện hoàn trả kinh phí đã chi cho biện pháp khắc phục hậu quả.

- Người có thẩm quyền, cơ quan tổ chức thi hành cưỡng chế và các tổ chức, cá nhân có liên quan.

Điều 3 Nghị định 296/2025/NĐ-CP quy định nguyên tắc áp dụng cưỡng chế như sau:

- Chỉ được cưỡng chế khi có quyết định cưỡng chế bằng văn bản của người có thẩm quyền theo Điều 87 Luật Xử lý vi phạm hành chính và các nghị định liên quan. Người ra quyết định cưỡng chế phải căn cứ theo dõi, đôn đốc hoặc đề xuất của người có thẩm quyền xử phạt.

- Người có thẩm quyền có thể quyết định một hoặc nhiều biện pháp cưỡng chế theo khoản 2 Điều 86 Luật Xử lý vi phạm hành chính, nếu một biện pháp là chưa đủ. Việc lựa chọn biện pháp cưỡng chế phải phù hợp với nội dung, tính chất, mức độ và điều kiện thi hành cũng như tình hình thực tế địa phương.

- Việc cưỡng chế phải bảo đảm quyền và lợi ích hợp pháp của cá nhân, tổ chức bị cưỡng chế và các cá nhân, tổ chức liên quan.