Năm 2026 đánh dấu nhiều thay đổi trong chính sách thuế đối với hộ kinh doanh, đặc biệt là việc chuyển sang phương thức quản lý thuế theo hướng kê khai, tự xác định doanh thu và nghĩa vụ thuế.
- 1. Xác định hộ kinh doanh có phải quyết toán thuế năm 2026 hay không
- 2. Rà soát tổng doanh thu thực tế phát sinh trong năm
- 3. Kiểm tra hóa đơn điện tử đã lập trong năm
- 4. Hoàn thiện sổ sách kế toán và lưu trữ chứng từ
- 5. Xác định đúng chi phí được trừ khi tính thuế TNCN
- 6. Đối chiếu số thuế đã nộp, số thuế bị khấu trừ và nghĩa vụ thuế còn thiếu
- 7. Chú ý thời hạn thông báo doanh thu và quyết toán thuế
Khi kết thúc năm, hộ kinh doanh cần rà soát doanh thu, hóa đơn, chứng từ, xác định đúng số thuế GTGT và thuế TNCN phải nộp, đồng thời lưu ý các trường hợp được miễn thuế để tránh kê khai thiếu hoặc nộp thừa.
1. Xác định hộ kinh doanh có phải quyết toán thuế năm 2026 hay không
Không phải tất cả hộ kinh doanh đều phải thực hiện quyết toán thuế thu nhập cá nhân vào cuối năm 2026. Nghĩa vụ này phụ thuộc vào phương pháp tính thuế mà hộ kinh doanh áp dụng.
Theo Nghị định 68/2026/NĐ-CP, sửa đổi bởi Nghị định 141/2026/NĐ-CP, có thể phân thành các trường hợp sau:
|
Trường hợp |
Nghĩa vụ thuế cuối năm |
|
Doanh thu năm từ 01 tỷ đồng trở xuống |
Thông báo doanh thu thực tế phát sinh trong năm theo mẫu 01/TKN-CNKD; không phải nộp thuế GTGT, TNCN từ hoạt động kinh doanh |
|
Doanh thu năm từ 01 tỷ đồng trở lên nộp thuế TNCN theo tỷ lệ % trên doanh thu |
Thực hiện kê khai, nộp thuế theo kỳ; không phải lập hồ sơ quyết toán TNCN theo phương pháp thu nhập tính thuế |
|
Hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh có doanh thu năm từ 01 tỷ đồng trở lên nộp thuế TNCN theo thu nhập tính thuế nhân với thuế suất |
Phải lập hồ sơ quyết toán thuế TNCN theo mẫu 02/CNKD-TNCN-QTT |
2. Rà soát tổng doanh thu thực tế phát sinh trong năm
Doanh thu là căn cứ quan trọng để xác định nghĩa vụ thuế của hộ kinh doanh trong năm 2026. Vì vậy, trước khi kết thúc năm, hộ kinh doanh cần tổng hợp đầy đủ doanh thu từ tất cả hoạt động kinh doanh.
Một số nội dung cần rà soát:
- Doanh thu bán hàng hóa, cung cấp dịch vụ tại cửa hàng, địa điểm kinh doanh.
- Doanh thu từ hoạt động kinh doanh trên sàn thương mại điện tử, nền tảng số.
- Doanh thu từ hoạt động kinh doanh tại các địa điểm khác nhau.
- Doanh thu đã được tổ chức, cá nhân khấu trừ, khai thay, nộp thay thuế.
- Doanh thu từ các hoạt động kinh doanh khác thuộc phạm vi phải kê khai thuế.
Hộ kinh doanh cần đối chiếu doanh thu trên sổ sách kế toán, hóa đơn điện tử, dữ liệu bán hàng, sao kê tài khoản và số liệu do các nền tảng thương mại điện tử cung cấp.

3. Kiểm tra hóa đơn điện tử đã lập trong năm
Hộ kinh doanh cần rà soát việc sử dụng hóa đơn điện tử để bảo đảm doanh thu kê khai phù hợp với hóa đơn đã phát hành.
Đặc biệt, cần lưu ý:
- Hộ kinh doanh có doanh thu năm trên 01 tỷ đồng phải sử dụng hóa đơn điện tử có mã của cơ quan thuế hoặc hóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền có kết nối dữ liệu với cơ quan thuế.
- Trường hợp trong năm 2026, doanh thu lũy kế vượt 01 tỷ đồng, hộ kinh doanh phải đăng ký sử dụng hóa đơn điện tử trong thời hạn 30 ngày kể từ ngày cuối cùng của kỳ tính thuế có doanh thu lũy kế trên 1 tỷ đồng.
- Kiểm tra hóa đơn đã lập, hóa đơn điều chỉnh, hóa đơn thay thế và hóa đơn bị sai sót.
- Đối chiếu doanh thu trên hóa đơn với doanh thu thực tế và số liệu kê khai thuế.
Đối với hộ kinh doanh có nhiều địa điểm kinh doanh, cần kiểm tra việc sử dụng mã số thuế và ghi mã địa điểm kinh doanh trên hóa đơn theo quy định.
Căn cứ pháp lý: Khoản 5 Điều 8 Nghị định 68/2026/NĐ-CP, được sửa đổi, bổ sung bởi Nghị định 141/2026/NĐ-CP.
4. Hoàn thiện sổ sách kế toán và lưu trữ chứng từ
Từ năm 2026, hộ kinh doanh thực hiện chế độ kế toán theo Thông tư 152/2025/TT-BTC.
Theo đó, tùy thuộc vào phương pháp tính thuế, hộ kinh doanh cần sử dụng sổ kế toán tương ứng.
|
Nhóm hộ kinh doanh |
Sổ kế toán cần sử dụng |
|
Không chịu thuế GTGT, không phải nộp thuế TNCN |
Sổ doanh thu bán hàng hóa, dịch vụ (Mẫu S1a-HKD) |
|
Nộp thuế GTGT và TNCN theo tỷ lệ % trên doanh thu |
Sổ doanh thu bán hàng hóa, dịch vụ (Mẫu S2a-HKD) |
|
Nộp thuế GTGT theo tỷ lệ % trên doanh thu và TNCN theo thu nhập tính thuế |
Sổ doanh thu (S2b-HKD), sổ chi tiết doanh thu, chi phí (S2c-HKD), sổ chi tiết vật liệu, dụng cụ, sản phẩm, hàng hóa (S2d-HKD), sổ chi tiết tiền (S2e-HKD) |
Khi kết thúc năm, hộ kinh doanh nên kiểm tra, đối chiếu và hoàn thiện các sổ kế toán, bảo đảm số liệu doanh thu, chi phí, hàng tồn kho và tiền thực tế phù hợp với chứng từ.
Các chứng từ cần lưu trữ gồm:
- Hóa đơn mua vào, bán ra.
- Chứng từ thanh toán, sao kê ngân hàng.
- Chứng từ liên quan đến hàng hóa, nguyên vật liệu.
- Chứng từ chứng minh các khoản chi phí được trừ.
- Sổ kế toán và tài liệu liên quan đến việc xác định nghĩa vụ thuế.
Theo khoản 2 Điều 3 Thông tư 152/2025/TT-BTC, tài liệu kế toán của hộ kinh doanh phải được lưu trữ tối thiểu 05 năm; thời hạn lưu trữ hóa đơn thực hiện theo quy định pháp luật về thuế.
5. Xác định đúng chi phí được trừ khi tính thuế TNCN
Đối với hộ kinh doanh nộp thuế TNCN theo phương pháp thu nhập tính thuế nhân với thuế suất, việc xác định chi phí được trừ ảnh hưởng trực tiếp đến số thuế phải nộp khi quyết toán.
Hộ kinh doanh cần rà soát:
- Chi phí mua hàng hóa, nguyên vật liệu phục vụ hoạt động kinh doanh.
- Chi phí thuê mặt bằng, thuê nhân công.
- Chi phí điện, nước, vận chuyển và các chi phí phục vụ hoạt động kinh doanh.
- Các khoản chi phí khác có liên quan trực tiếp đến hoạt động kinh doanh.
Đồng thời, cần kiểm tra điều kiện về hóa đơn, chứng từ và thanh toán đối với từng khoản chi theo quy định.
Không phải mọi khoản tiền đã chi đều được tính vào chi phí được trừ. Những khoản chi không liên quan đến hoạt động kinh doanh, không có đủ căn cứ chứng minh hoặc không đáp ứng điều kiện theo quy định có thể bị loại khi xác định thu nhập tính thuế.
6. Đối chiếu số thuế đã nộp, số thuế bị khấu trừ và nghĩa vụ thuế còn thiếu
Khi rà soát nghĩa vụ thuế cuối năm, hộ kinh doanh cần:
-
Đối chiếu số thuế GTGT, TNCN đã được sàn thương mại điện tử khấu trừ, nộp thay.
-
Kiểm tra số thuế đã trực tiếp kê khai, nộp cho cơ quan thuế.
-
Rà soát các khoản thuế đã nộp thừa hoặc còn thiếu.
-
Kiểm tra thông tin mã số thuế, tài khoản ngân hàng và thông tin địa điểm kinh doanh.
Trong năm 2026, một số hộ kinh doanh có doanh thu từ hoạt động trên sàn thương mại điện tử, nền tảng số được tổ chức quản lý nền tảng thực hiện khấu trừ, kê khai và nộp thuế thay.
Trường hợp phát hiện số thuế đã nộp thừa, hộ kinh doanh thực hiện xử lý theo quy định về bù trừ hoặc hoàn thuế tương ứng với phương pháp tính thuế.
7. Chú ý thời hạn thông báo doanh thu và quyết toán thuế
Căn cứ khoản 3 Điều 8 Nghị định 68/2026/NĐ-CP, hộ kinh doanh cần đặc biệt chú ý thời hạn thông báo doanh thu và quyết toán thuế khi kết thúc năm 2026.
|
Đối tượng |
Hồ sơ cần thực hiện |
Thời hạn |
|
Hộ kinh doanh có doanh thu năm từ 01 tỷ đồng trở xuống |
Thông báo doanh thu thực tế theo Mẫu 01/TKN-CNKD |
Chậm nhất ngày 31/01/2027 |
|
Hộ kinh doanh có doanh thu năm trên 01 tỷ đồng |
Tờ khai quyết toán thuế TNCN Mẫu 02/CNKD-TNCN-QTT |
Chậm nhất ngày 31/3/2027 |
Trên đây là giải đáp về: Hộ kinh doanh cần lưu ý gì khi quyết toán thuế năm 2026? Việc chủ động rà soát doanh thu, hóa đơn, chứng từ, xác định đúng nghĩa vụ thuế sẽ giúp hộ kinh doanh thực hiện đúng quy định và hạn chế rủi ro về thuế.
RSS