Khu phi thuế quan là gì và được thành lập trong những khu vực nào?

1. Khu phi thuế quan là gì và được thành lập trong những khu vực nào?

Khoản 2 Điều 2 Nghị định 378/2026/NĐ-CP quy định, khu phi thuế quan là khu chức năng nằm trong khu thương mại tự do, khu logistics tích hợp, khu kinh tế đặc biệt, được thành lập theo quy định của Nghị định này.

Khu phi thuế quan phải có ranh giới địa lý xác định, được ngăn cách với khu vực bên ngoài bằng hàng rào cứng và đáp ứng điều kiện kiểm tra, giám sát hải quan theo quy định của pháp luật.

Như vậy, theo Nghị định 378/2026/NĐ-CP, khu phi thuế quan được thành lập trong 03 khu vực:

• Khu kinh tế đặc biệt;
• Khu thương mại tự do;
• Khu logistics tích hợp.

Trong khu thương mại tự do, khu phi thuế quan cũng được xác định là một trong các khu chức năng có thể được tổ chức tùy điều kiện phát triển, bên cạnh khu logistics tích hợp, khu công nghiệp, khu thương mại - dịch vụ, khu nghiên cứu, phát triển và đổi mới sáng tạo... theo khoản 1 Điều 10 Nghị định 378/2026/NĐ-CP.

2. Khu phi thuế quan trong khu kinh tế đặc biệt được thành lập thế nào?

Điều 17 Nghị định 378/2026/NĐ-CP quy định riêng về việc thành lập khu phi thuế quan trong khu kinh tế đặc biệt.

- Về thẩm quyền: Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp tỉnh nơi có khu kinh tế đặc biệt quyết định thành lập khu phi thuế quan sau khi có ý kiến của Bộ Tài chính.

- Về vị trí, đặc điểm: khoản 2 Điều 17 Nghị định 378/2026/NĐ-CP yêu cầu khu phi thuế quan:

• Phải nằm trong địa giới hành chính của khu kinh tế đặc biệt;
• Được ngăn cách với các khu chức năng khác bằng hệ thống hàng rào cứng;
• Có cổng, cửa ra vào để bảo đảm việc kiểm tra, giám sát của cơ quan hải quan, cơ quan thuế và cơ quan nhà nước có thẩm quyền khác;
• Vị trí, diện tích phải phù hợp với quy hoạch khu kinh tế đặc biệt đã được phê duyệt.

- Về hồ sơ, Ủy ban nhân dân khu kinh tế đặc biệt cần chuẩn bị các loại giấy tờ sau đây:

• Văn bản đề nghị của Ủy ban nhân dân ở khu kinh tế đặc biệt; 
• Bản vẽ tổng mặt bằng; 
• Phương án đầu tư xây dựng kết cấu hạ tầng đủ điều kiện; 
• Dự kiến tổ chức quản lý khu phi thuế quan.

- Về trình tự, thủ tục thành lập, sau khi chuẩn bị đủ hồ sơ nêu trên thì:

• Ủy ban nhân dân cấp tỉnh gửi hồ sơ nêu trên đến Bộ tài chính; 
• Sau khi nhận đủ hồ sơ, Bộ Tài chính có văn bản trả lời địa phương trong thời hạn 15 ngày. 
• Trong thời hạn 15 ngày kể từ ngày nhận được ý kiến của Bộ Tài chính, Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp tỉnh quyết định thành lập hoặc có văn bản trả lời nêu rõ lý do.

3. Khu phi thuế quan trong khu thương mại tự do, khu logistics tích hợp được thành lập thế nào?

Về thẩm quyền: Khoản 1 Điều 18 Nghị định 378/2026/NĐ-CP quy định, Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh, thành phố quyết định thành lập khu phi thuế quan trong khu thương mại tự do hoặc khu logistics tích hợp sau khi có ý kiến của Bộ Tài chính.

Về vị trí, đặc điểm: khoản 2 Điều 18 Nghị định 378/2026/NĐ-CP khu phi thuế quan phải:

• Nằm trong ranh giới địa lý của khu thương mại tự do hoặc khu logistics tích hợp;
• Được ngăn cách với các khu chức năng khác bằng hệ thống hàng rào cứng;
• Có cổng, cửa ra vào để bảo đảm kiểm tra, giám sát của cơ quan hải quan, cơ quan thuế và cơ quan nhà nước có thẩm quyền khác;
• Có vị trí, diện tích phù hợp với quy hoạch khu thương mại tự do hoặc khu logistics tích hợp được phê duyệt.

Cần chuẩn bị hồ sơ thành lập gồm:

• Bản vẽ tổng mặt bằng;
• Phương án đầu tư kết cấu hạ tầng;
• Dự kiến tổ chức quản lý;
• Văn bản đề nghị của cơ quan quản lý nhà nước về khu thương mại tự do, khu logistics tích hợp.

Về trình tự, thủ tục thành lập: Sau khi chuẩn bị đầy đủ hồ sơ thì việc thành lập khu phi thuế quan được thực hiện như sau:

• Ủy ban nhân dân cấp tỉnh gửi hồ sơ nêu trên đến Bộ tài chính;
• Sau khi nhận đủ hồ sơ, Bộ Tài chính có văn bản trả lời địa phương trong thời hạn 15 ngày. 
• Trong thời hạn 15 ngày kể từ ngày nhận được ý kiến của Bộ Tài chính, Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp tỉnh quyết định thành lập hoặc có văn bản trả lời nêu rõ lý do.

4. Khu phi thuế quan phải đáp ứng điều kiện gì để được áp dụng cơ chế, chính sách riêng?

Việc có quyết định thành lập chưa đồng nghĩa khu phi thuế quan được áp dụng ngay cơ chế, chính sách dành cho khu phi thuế quan.

Khoản 1 Điều 19 Nghị định 378/2026/NĐ-CP yêu cầu khu phi thuế quan phải đáp ứng các điều kiện kiểm tra, giám sát hải quan, gồm:

• Ranh giới địa lý xác định và hàng rào cứng;
• Cổng ra, cổng vào và các luồng riêng theo quy định;
• Địa điểm làm việc cho cơ quan hải quan, địa điểm tập kết hàng hóa;
• Hệ thống camera giám sát hoạt động liên tục 24 giờ trong ngày;
• Hệ thống công nghệ thông tin quản lý hàng hóa kết nối với Hệ thống xử lý dữ liệu điện tử hải quan;
• Hệ thống cân điện tử kết nối với hệ thống quản lý của cơ quan hải quan.

Hơn nữa, khoản 5 Điều 20 Nghị định 378/2026/NĐ-CP quy định khu phi thuế quan chỉ được áp dụng cơ chế, chính sách đối với khu phi thuế quan sau khi được cơ quan hải quan kiểm tra, xác nhận đáp ứng điều kiện kiểm tra, giám sát hải quan, kể từ ngày ghi trong thông báo xác nhận.

Trên đây là thông tin về “Khu phi thuế quan là gì và được thành lập trong những khu vực nào?”. Vui lòng xem chi tiết Nghị định 378/2026/NĐ-CP trên LuatVietnam.vn và các tính năng liên quan như: Tình trạng hiệu lực, Lược đồ văn bản, Văn bản liên quan...