Điểm mới của Thông tư 15/2026/TT-BGDĐT về Điều lệ trường học các cấp

1. Tinh giản hồ sơ của giáo viên

Trước đây, theo khoản 2 Điều 21 Điều lệ ban hành kèm theo Thông tư 28/2020/TT-BGDĐT quy định hồ sơ quản lý hoạt động giáo dục đối với giáo viên bao gồm:

- Kế hoạch bài dạy.

- Sổ ghi chép sinh hoạt chuyên môn, dự giờ và theo dõi đánh giá kết quả học tập của học sinh.

- Sổ chủ nhiệm (đối với giáo viên chủ nhiệm).

- Sổ công tác Đội (đối với Tổng phụ trách Đội).

Theo khoản 2 Điều 21 Điều lệ ban hành kèm theo Thông tư 15/2026/TT-BGDĐT quy định hệ thống hồ sơ quản lý hoạt động giáo dục đối với giáo viên bao gồm:

- Kế hoạch bài dạy (giáo án).

- Sổ chủ nhiệm (đối với giáo viên làm công tác chủ nhiệm lớp).

- Sổ công tác Đội (đối với Tổng phụ trách Đội).

Như vậy, hồ sơ của giáo viên được tinh giản tối đa, chỉ còn 01 danh mục là Kế hoạch bài dạy (Giáo án). Nếu giáo viên kiêm nhiệm công tác chủ nhiệm thì có thêm Sổ chủ nhiệm. So với quy định hiện hành, ngoài 02 danh mục hồ sơ trên còn có Kế hoạch giáo dục năm học và Sổ theo dõi, đánh giá học sinh.

2. Đổi mới đánh giá học sinh: không so sánh, không gây áp lực, bảo mật điểm số

Trước đây theo khoản 1 Điều 22 Điều lệ ban hành kèm theo Thông tư 28/2020/TT-BGDĐT được sửa đổi bổ sung bởi điểm c Khoản 4 Điều 18 Thông tư số 10/2025/TT-BGDĐT quy định:

- Trường tiểu học tổ chức đánh giá kết quả giáo dục trong quá trình học tập và rèn luyện của học sinh theo Quy định về đánh giá học sinh tiểu học do Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo ban hành; tổ chức cho giáo viên bàn giao kết quả giáo dục học sinh cuối năm học cho giáo viên dạy lớp trên của năm học sau; thực hiện theo chỉ đạo của Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp xã trong việc tổ chức nghiệm thu, bàn giao kết quả giáo dục học sinh hoàn thành chương trình tiểu học lên lớp 6 phù hợp với điều kiện của các nhà trường và địa phương.

Khoản 2 Điều 22 Điều lệ ban hành kèm theo Thông tư 15/2026/TT-BGDĐT quy định về kiểm tra, đánh giá kết quả học tập và rèn luyện của học sinh như sau:

- Việc kiểm tra, đánh giá học sinh được thực hiện theo quy định của Bộ Giáo dục và Đào tạo, bảo đảm tính toàn diện, công bằng, trung thực, khách quan, vì sự tiến bộ của học sinh, coi trọng việc động viên khuyến khích học sinh tiến bộ; chú trọng đánh giá quá trình học tập của học sinh; đánh giá bằng nhiều phương pháp, hình thức, kỹ thuật và công cụ khác nhau; không so sánh học sinh này với học sinh khác, bảo đảm nguyên tắc bảo mật thông tin, kết quả học tập của học sinh và không gây áp lực cho học sinh, giáo viên và cha mẹ học sinh; giảm yêu cầu nhận xét mang tính hình thức, đề cao vai trò chuyên môn và trách nhiệm của giáo viên trong đánh giá quá trình.

Theo đó quy định mới có 4 điểm mới mang tính đột phá, thay đổi tư duy quản lý giáo dục truyền thống, cụ thể:

- Tuyệt đối không so sánh học sinh này với học sinh khác. 

Nội dung nhân văn này cần được thực hiện nghiêm túc. Trên thực tế, việc xếp hạng, so sánh điểm số giữa các học sinh trong một lớp vẫn còn, không đúng với quan điểm giáo dục vì sự tiến bộ của học sinh. Cho nên, quy định này bảo vệ lòng tự trọng của học sinh và tạo động lực cá nhân. Giáo viên cần chú ý và ghi nhận sự tiến bộ của học sinh. Chấm dứt tình trạng "con nhà người ta".

- Bảo mật thông tin kết quả học tập của các em. 

Lần đầu tiên, việc bảo mật điểm số được quy định thành một nguyên tắc bắt buộc trong Điều lệ. Trong tư duy giáo dục hiện đại, kết quả học tập là thông tin riêng giữa nhà trường, giáo viên và gia đình học sinh. Điều này giúp giảm bớt áp lực tâm lý và sự ganh đua thiếu lành mạnh.

- Giảm các nhận xét mang tính hình thức, máy móc. 

Thay đổi những câu nhận xét rập khuôn như "văn mẫu" bằng những nhận xét có tính động viên, hướng học sinh tiến bộ hơn. Như vậy, có thể hiểu, nhận xét chỉ thực hiện khi thật sự cần thiết và mang giá trị định hướng.

 - Đề cao vai trò chuyên môn và trách nhiệm của giáo viên trong đánh giá quá trình. 

Giáo viên là người hoàn toàn chịu trách nhiệm về tính công bằng, khách quan và làm chủ quy trình đánh giá học sinh. Chính giáo viên là người trực tiếp giảng dạy nên quyết định cách đánh giá quá trình học tập của học sinh. Như vậy, giáo viên mới theo dõi sự tiến bộ thực chất của học sinh.

3. Đưa AI, năng lực số và STEM vào chương trình giáo dục phổ thông 

Theo khoản 3 Điều 3 Điều lệ ban hành kèm theo Thông tư 15/2026/TT-BGDĐT quy định: 

- Quyết định phương pháp, hình thức tổ chức hoạt động giáo dục, bao gồm tổ chức thực hiện chương trình giáo dục phổ thông; hoạt động trải nghiệm, giáo dục STEM/STEAM, năng lực số, trí tuệ nhân tạo (AI), hướng nghiệp, kĩ năng sống, giáo dục hội nhập, giáo dục hòa nhập và các hoạt động giáo dục tăng cường theo nhu cầu, sở thích chính đáng của học sinh, phù hợp với quy định của pháp luật; không vi phạm quy định về dạy thêm, học thêm.

Chủ động triển khai hoặc phối hợp với tổ chức khoa học và công nghệ, cơ sở sản xuất, kinh doanh, dịch vụ có chức năng trong hoạt động giáo dục, nghiên cứu khoa học, phát triển công nghệ, đổi mới sáng tạo để thực hiện chương trình giáo dục theo quy định của pháp luật.

Như vậy, trí tuệ nhân tạo (AI) và năng lực số được đưa vào trong Điều lệ như một nội dung chính thức. Theo đó, nhà trường quyết định phương pháp, hình thức tổ chức hoạt động giáo dục, bao gồm tổ chức thực hiện chương trình giáo dục phổ thông; năng lực số, trí tuệ nhân tạo.

Bên cạnh đó, theo khoản 3 Điều 17 Điều lệ ban hành kèm theo Thông tư 15/2026/TT-BGDĐT quy định:

- Đối với trường phổ thông tổ chức dạy học 02 buổi/ngày, kế hoạch giáo dục của nhà trường tăng cường các hoạt động trải nghiệm, hướng nghiệp, các hoạt động về STEM/STEAM, năng lực số, trí tuệ nhân tạo (AI), các hoạt động về nghệ thuật, thể thao theo nhu cầu học sinh; bố trí tăng thời lượng môn Tiếng Anh theo điều kiện thực tế, tạo điều kiện từng bước đưa tiếng Anh trở thành ngôn ngữ thứ hai trong nhà trường theo lộ trình phù hợp; tạo điều kiện để học sinh được vui chơi, tham gia hoạt động ngoài trời 01 giờ/ngày, bảo đảm phù hợp với điều kiện thực tiễn, đặc điểm tâm sinh lý lứa tuổi và tổ chức dạy học của nhà trường.

Như vậy, giáo dục STEM/STEAM cũng chính thức được quy định rõ ràng hơn trong Kế hoạch giáo dục của nhà trường, đặc biệt đối với những trường dạy học 2 buổi/ngày.
Định hướng đưa tiếng Anh trở thành ngôn ngữ thứ hai trong giáo dục phổ thông. Nhà trường "bố trí tăng thời lượng môn Tiếng Anh theo điều kiện thực tế, tạo điều kiện từng bước đưa tiếng Anh trở thành ngôn ngữ thứ hai trong nhà trường theo lộ trình phù hợp" .

4. Quy định cụ thể hóa về quy mô lớp học

Trước đây, theo khoản 1 Điều 16 Điều lệ ban hành kèm theo Thông tư 28/2020/TT-BGDĐT quy định:

- Học sinh được tổ chức theo lớp học. Mỗi lớp học có không quá 35 học sinh do một giáo viên chủ nhiệm phụ trách. Mỗi lớp học hoà nhập có không quá 02 học sinh khuyết tật, trường hợp đặc biệt, hiệu trưởng căn cứ vào điều kiện thực tế để sắp xếp, bố trí thêm học sinh khuyết tật trong một lớp học để đảm bảo cho những học sinh khuyết tật có nhu cầu và có khả năng học tập đều được đi học.

Ở những địa bàn miền núi, vùng sâu, vùng xa, vùng đặc biệt khó khăn có thể tổ chức lớp ghép. Số lượng học sinh và số nhóm trình độ trong một lớp ghép phải phù hợp với năng lực dạy học của giáo viên và điều kiện thực tế của nhà trường. Một lớp ghép có không quá 02 nhóm trình độ, trường hợp đặc biệt sẽ do cấp có thẩm quyền quyết định nhưng không quá 03 nhóm trình độ. Một lớp ghép có không quá 15 học sinh.

Theo khoản 3 Điều 16 Điều lệ ban hành kèm theo Thông tư 15/2026/TT-BGDĐT quy định:

- Chủ tịch UBND cấp tỉnh quy định cụ thể số lượng học sinh trong mỗi lớp học theo hướng giảm sĩ số học sinh trong lớp phù hợp với từng địa phương và khả năng đáp ứng về đội ngũ giáo viên, cơ sở vật chất của nhà trường; bảo đảm mỗi lớp học không quá 35 học sinh đối với cấp tiểu học; không quá 45 học sinh đối với cấp trung học cơ sở và trung học phổ thông.

Như vậy, quy định mới quy định cụ thể quy mô lớp học với tiểu học không quá 35 học sinh mỗi lớp, còn trung học cơ sở và trung học phổ thông không quá 45 học sinh mỗi lớp.

5. Đẩy mạnh ứng dụng công nghệ số

Theo khoản 5 Điều 17 Điều lệ ban hành kèm theo Thông tư 15/2026/TT-BGDĐT quy định:

- Thực hiện chuyển đổi số trong quản lý và dạy học; ứng dụng công nghệ số và trí tuệ nhân tạo theo hướng an toàn, hiệu quả, có kiểm soát, phù hợp với định hướng đổi mới giáo dục trong kỷ nguyên số và lộ trình triển khai, bảo đảm tương thích với điều kiện hạ tầng công nghệ thông tin của địa phương, nhà trường và năng lực thực hiện của đội ngũ giáo viên.

Theo đó, chuyển đổi số được xác định là một yêu cầu quan trọng trong quản lý và dạy học. Nhà trường cần đẩy mạnh ứng dụng công nghệ số, sử dụng học liệu số, khai thác dữ liệu và từng bước tích hợp các công nghệ mới như trí tuệ nhân tạo. Điều này cho thấy giáo dục phổ thông đang chuyển mình mạnh mẽ theo hướng số hóa và thích ứng với thời đại công nghệ.

Trên đây là thông tin về việc Điểm mới của Thông tư 15/2026/TT-BGDĐT về Điều lệ trường học các cấp...