Từ 01/8/2026, Tòa án áp dụng thủ tục riêng khi quyết định đưa người từ đủ 12 đến dưới 18 tuổi đi cai nghiện bắt buộc

Theo Điều 1, Pháp lệnh số 03/2026/UBTVQH16 quy định toàn bộ trình tự, thủ tục để Tòa án nhân dân xem xét, quyết định việc đưa người nghiện ma túy từ đủ 12 tuổi đến dưới 18 tuổi đi cai nghiện bắt buộc.

Đồng thời quy định trình tự xem xét việc hoãn, miễn chấp hành, tạm đình chỉ hoặc miễn chấp hành phần thời gian còn lại của quyết định đưa đi cai nghiện bắt buộc; cũng như việc khiếu nại, kiến nghị, kháng nghị và giải quyết các khiếu nại, kiến nghị, kháng nghị phát sinh trong quá trình áp dụng biện pháp này.

Một trong những điểm đáng chú ý của Pháp lệnh là chỉ áp dụng đối với người nghiện ma túy từ đủ 12 tuổi đến dưới 18 tuổi thuộc trường hợp bị đưa đi cai nghiện bắt buộc theo quy định của Luật Phòng, chống ma túy, theo khoản 1 Điều 2, không áp dụng chung cho mọi trường hợp đưa đi cai nghiện bắt buộc.

Về thẩm quyền giải quyết, Điều 3 quy định Tòa án nhân dân khu vực nơi có trụ sở Công an cấp xã mà Trưởng Công an cấp xã lập hồ sơ đề nghị là cơ quan có thẩm quyền xem xét, quyết định việc đưa người nghiện ma túy từ đủ 12 tuổi đến dưới 18 tuổi đi cai nghiện bắt buộc.

Trong trường hợp phát sinh khiếu nại, kiến nghị hoặc kháng nghị đối với quyết định của Tòa án nhân dân khu vực thì Tòa án nhân dân cấp tỉnh sẽ có thẩm quyền xem xét, giải quyết.

Bên cạnh việc xác định rõ thẩm quyền của Tòa án, Pháp lệnh còn quy định trách nhiệm của Viện kiểm sát nhân dân trong việc kiểm sát tính hợp pháp của toàn bộ quá trình xem xét, quyết định; tham gia các phiên họp và thực hiện quyền yêu cầu, kiến nghị, kháng nghị khi phát hiện vi phạm pháp luật.

Đồng thời, các cơ quan, tổ chức, cá nhân có liên quan không được can thiệp trái pháp luật vào hoạt động xem xét của Tòa án và có trách nhiệm phối hợp khi Tòa án yêu cầu. Quyết định của Tòa án sau khi có hiệu lực pháp luật phải được các cơ quan, tổ chức, cá nhân có liên quan nghiêm chỉnh chấp hành.

Theo khoản 1 Điều 47, kể từ thời điểm này, Pháp lệnh số 01/2022/UBTVQH15 đã được sửa đổi, bổ sung theo Pháp lệnh số 08/2025/UBTVQH15 sẽ hết hiệu lực, trừ các trường hợp chuyển tiếp được quy định tại Điều 48 của Pháp lệnh.