Nghị định 281/2026/NĐ-CP: Vi phạm trên đất thuộc quyền sử dụng chung, vợ chồng bị phạt như một cá nhân

Cụ thể, khoản 2 Điều 3a Nghị định 123/2024/NĐ-CP, được bổ sung bởi Điều 1 Nghị định 281/2026/NĐ-CP, quy định:

“Vợ và chồng chung quyền sử dụng đất thì áp dụng xử phạt vi phạm hành chính như đối với một cá nhân”.

Trước đây, Nghị định 123 năm 2024 chưa có quy định riêng về nguyên tắc xử phạt trong trường hợp vợ và chồng cùng có quyền sử dụng đất. Nghị định chỉ xác định cá nhân, hộ gia đình, cộng đồng dân cư, tổ chức là những đối tượng bị xử phạt; trong đó hộ gia đình và cộng đồng dân cư bị xử phạt như đối với cá nhân vi phạm.

Với quy định mới, nếu một hành vi vi phạm hành chính xảy ra trên thửa đất thuộc quyền sử dụng chung của vợ chồng thì vợ chồng được tính như một cá nhân để áp dụng mức phạt.

Ví dụ, đối với hành vi không đăng ký biến động đất đai bị phạt từ 02 - 03 triệu đồng theo khoản 2 Điều 16 Nghị định 123/2024/NĐ-CP, vợ chồng chung quyền sử dụng đất không bị xác định thành hai cá nhân để nhân đôi mức tiền phạt.

Tuy nhiên, quy định này chỉ điều chỉnh cách xác định đối tượng và mức phạt trong trường hợp vợ chồng chung quyền sử dụng đất. Tùy hành vi, người vi phạm vẫn có thể bị buộc đăng ký đất đai, khôi phục tình trạng ban đầu của đất, nộp lại số lợi bất hợp pháp hoặc thực hiện các biện pháp khác theo quy định.

Bên cạnh đó, khoản 1 Điều 3a Nghị định 281 năm 2026 còn quy định nguyên tắc xử phạt đối với đặc khu. Đặc khu thực hiện nhiệm vụ, quyền hạn tương ứng với chính quyền địa phương ở phường thì áp dụng mức xử phạt như phường; nếu thực hiện nhiệm vụ, quyền hạn tương ứng với chính quyền địa phương ở xã thì áp dụng mức xử phạt như xã.