Kết luận 09-KL/TW: Hoàn thiện cấu trúc hệ thống pháp luật theo thứ bậc nguồn luật

Một trong những định hướng quan trọng được nêu tại Kết luận 09-KL/TW là xác định rõ cấu trúc hệ thống pháp luật theo thứ bậc nguồn luật, bao gồm:

- Hệ thống văn bản quy phạm pháp luật: Hiến pháp; văn bản của Quốc hội và Ủy ban Thường vụ Quốc hội; văn bản dưới luật của các cơ quan Trung ương; văn bản của chính quyền địa phương;

- Các nguồn bổ trợ của pháp luật: án lệ, tập quán và lẽ công bằng.

Kết luận yêu cầu mở rộng phạm vi áp dụng và xác định rõ giá trị pháp lý của các nguồn bổ trợ, theo hướng các nguồn này được sử dụng để điều chỉnh những quan hệ xã hội chưa được quy định hoặc quy định chưa rõ trong văn bản quy phạm pháp luật.

Bên cạnh đó, Bộ Chính trị cũng yêu cầu đơn giản hóa hệ thống văn bản quy phạm pháp luật, hạn chế việc ban hành quá nhiều văn bản hướng dẫn chi tiết và không ban hành một văn bản để sửa đổi nhiều văn bản khác khi các văn bản đó không có mối liên hệ chặt chẽ về nội dung.

Kết luận 09-KL/TW đồng thời nhấn mạnh việc phân định rõ quy phạm pháp luật công và quy phạm pháp luật tư trong quá trình xây dựng pháp luật.

- Pháp luật công (điều chỉnh quan hệ giữa cơ quan nhà nước với nhau hoặc với cá nhân, tổ chức) phải được thiết kế chặt chẽ, minh bạch, bảo đảm trao quyền đầy đủ nhưng đồng thời kiểm soát hiệu quả quyền lực.

- Pháp luật tư (điều chỉnh quan hệ giữa các cá nhân, tổ chức) được xây dựng theo hướng chủ yếu đặt ra khung nguyên tắc, cho phép các chủ thể tự thỏa thuận và tự chịu trách nhiệm trên cơ sở không vi phạm điều cấm của luật.