Cơ chế quản lý tài chính cho Tập đoàn Than - Khoáng sản Việt Nam từ 05/10/2026

Đáng chú ý, Nghị định quy định cụ thể việc xử lý một số khoản chi phí từ nguồn lợi nhuận sau thuế và hạch toán chi phí ăn giữa ca, ăn định lượng cho người lao động trong cơ chế quản lý tài chính của Tập đoàn.

Theo Điều 1 Nghị định 325 2026 NĐ CP, cơ chế quản lý tài chính được áp dụng đối với Công ty mẹ Tập đoàn Công nghiệp Than - Khoáng sản Việt Nam (TKV). Đối tượng áp dụng còn gồm cơ quan đại diện chủ sở hữu, người đại diện chủ sở hữu trực tiếp tại TKV và các cơ quan, tổ chức, cá nhân có liên quan.

Trong đó, cơ chế quản lý tài chính đặc thù của TKV tập trung vào các 02 nội dung đáng chú ý và được quy định tại Điều 6 và Điều 7 Nghị định 325 2026 của Chính phủ như sau:

(1) Cho phép xử lý một số chi phí từ nguồn lợi nhuận sau thuế

Căn cứ vào Điều 6 Nghị định 325/2026/NĐ-CP, một số khoản chi phí thuộc trường hợp quy định tại điểm b khoản 1 Điều 25 Luật Quản lý và đầu tư vốn nhà nước 2025 tại doanh nghiệp được xử lý từ nguồn lợi nhuận sau thuế.

Thứ nhất là chi phí khảo sát, thăm dò khoáng sản cho mục đích đầu tư đã thực hiện nhưng không đủ điều kiện triển khai dự án, đồng thời các khoản chi phí này không được trừ khi xác định thu nhập chịu thuế thu nhập doanh nghiệp. Các trường hợp cụ thể gồm:

• Kết quả khảo sát, thăm dò không đủ trữ lượng khoáng sản để khai thác công nghiệp;
• Kết quả khảo sát, thăm dò đủ trữ lượng để khai thác công nghiệp nhưng tại thời điểm lập dự án chưa có công nghệ khai thác, chế biến phù hợp hoặc chưa có giải pháp khắc phục tác động xấu đến môi trường;
• Chi phí khảo sát, thăm dò đã thực hiện nhưng sau đó không thể triển khai dự án do khu vực dự án được cơ quan có thẩm quyền điều chỉnh quy hoạch hoặc có quyết định thay đổi chính sách làm doanh nghiệp không còn đủ điều kiện triển khai dự án.

Thứ hai là chi phí đầu tư thất bại tại các dự án đầu tư, khoản đầu tư có tính đặc thù, rủi ro cao mà không được trừ khi xác định thu nhập chịu thuế thu nhập doanh nghiệp.

Nghị định xác định các trường hợp gồm:

• Dự án nằm trong khu vực được cơ quan có thẩm quyền điều chỉnh quy hoạch; 
• Dự án chịu tác động của quyết định thay đổi chính sách làm doanh nghiệp không đủ điều kiện triển khai;
• Các dự án khác theo quyết định của Thủ tướng Chính phủ.

Bên cạnh đó, căn cứ Báo cáo kiểm toán chấp thuận toàn phần của kiểm toán độc lập về giá trị thanh quyết toán, TKV được quyết định thời gian phân bổ các khoản chi phí này nhưng tối đa 5 năm kể từ khi Hội đồng thành viên phê duyệt đủ điều kiện quyết toán.

(2) Chi phí ăn giữa ca, ăn định lượng được hạch toán vào chi phí sản xuất kinh doanh

Theo đó, TKV và các công ty con trong Thị trường TKV tham gia kế hoạch phối hợp kinh doanh được hạch toán chi phí ăn giữa ca, ăn định lượng đối với người lao động vào chi phí sản xuất kinh doanh trong kỳ theo quy định của pháp luật.

Chế độ ăn giữa ca hoặc ăn định lượng đối với người lao động được thực hiện theo thỏa thuận trong thỏa ước lao động tập thể hoặc nội quy, quy chế của TKV và các công ty con trong Thị trường TKV, phù hợp với quy định của Bộ luật Lao động.

Ngoài cơ chế xử lý chi phí, Nghị định 325/2026/NĐ-CP còn quy định cơ chế kinh doanh có liên quan trực tiếp đến quản lý tài chính trong nội bộ Tập đoàn.

Theo đó, tại Điều 5 Nghị định này, TKV thống nhất quản lý việc tiêu thụ than, alumin và một số khoáng sản quan trọng. Đồng thời, TKV chủ trì, điều phối các công ty con tham gia Thị trường TKV để thỏa thuận, thống nhất phân công quản lý thị trường, bao gồm cả thị trường cơ khí, vật tư chiến lược, dịch vụ địa chất và môi trường.

Mặt khác, TKV được quyết định và điều chỉnh giá hàng hóa, dịch vụ, bao gồm cả giá mua và giá bán trong Thị trường TKV, trừ hàng hóa, dịch vụ do Nhà nước định giá cụ thể.

Nghị định 325/2026/NĐ-CP có hiệu lực từ ngày 05/10/2026 và được áp dụng từ năm tài chính 2026.