Thông tư 46/2026/TT-BKHCN quy định về xét tặng giải thưởng chất lượng như thế nào?

1. Thông tư 46/2026/TT-BKHCN quy định về xét tặng giải thưởng chất lượng như thế nào?

Thông tư 46/2026/TT-BKHCN do Bộ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ ban hành quy định về điều kiện, tiêu chí, thủ tục xét tặng giải thưởng chất lượng sản phẩm, hàng hóa của tổ chức, cá nhân. 

Theo khoản 1 Điều 1 Thông tư 46/2026/TT-BKHCN, văn bản này quy định chi tiết thi hành điểm c khoản 2 Điều 6c Luật Chất lượng sản phẩm, hàng hóa số 05/2007/QH12 được sửa đổi, bổ sung bởi Luật số 78/2025/QH15 về điều kiện, tiêu chí, thủ tục xét tặng giải thưởng chất lượng sản phẩm, hàng hóa của tổ chức, cá nhân.

Theo đó, Thông tư gồm 04 chương, 17 điều, quy định các nhóm nội dung chính:

• Nhóm quy định chung: Xác định phạm vi điều chỉnh, đối tượng áp dụng, nguyên tắc xét tặng giải thưởng chất lượng và khuyến khích hoạt động chuyển đổi số.
• Điều kiện, tiêu chí xét thưởng: Bao gồm điều kiện đối với đơn vị tổ chức xét thưởng; điều kiện đối với tổ chức, cá nhân và sản phẩm, hàng hóa đăng ký xét thưởng; tiêu chí xét tặng giải thưởng chất lượng.
• Công bố hoạt động xét thưởng: Thông tư quy định cụ thể về thời hạn, nội dung, cách thức công bố hoạt động xét tặng giải thưởng chất lượng và xử lý thông tin công bố, kết quả xét thưởng.
• Tổ chức thực hiện: Thông tư xác định định cụ thể về trách nhiệm của cơ quan quản lý nhà nước; quyền và trách nhiệm của đơn vị tổ chức xét thưởng, đơn vị đăng ký xét thưởng; hiệu lực thi hành và quy định chuyển tiếp.

- Về đối tượng áp dụng, Điều 2 quy định Thông tư được áp dụng đối với:

• Cơ quan nhà nước, tổ chức xã hội - nghề nghiệp, Hội, Hiệp hội, đơn vị tổ chức hội chợ triển lãm, tổ chức, cá nhân tổ chức hoạt động xét tặng giải thưởng chất lượng;
• Tổ chức, cá nhân đăng ký để được xét tặng giải thưởng chất lượng;
• Cơ quan quản lý nhà nước và các tổ chức, cá nhân có liên quan.

- Thông tư không áp dụng đối với các giải thưởng, danh hiệu quy định tại khoản 2 Điều 1, bao gồm: Giải thưởng Chất lượng Quốc gia; Các danh hiệu thi đua, hình thức khen thưởng được thực hiện theo quy định của pháp luật về thi đua, khen thưởng; Các giải thưởng chất lượng sản phẩm, hàng hóa với mục đích thi đua, khen thưởng trong nội bộ cơ quan, đơn vị, tổ chức, doanh nghiệp.

- Theo khoản 1 Điều 3, giải thưởng chất lượng sản phẩm, hàng hóa là hình thức tôn vinh sản phẩm, hàng hóa thông qua giải thưởng chất lượng sản phẩm, hàng hóa; sản phẩm, hàng hóa được xét tặng phải đáp ứng quy định tại Thông tư này và quy định của pháp luật có liên quan.

- Theo Điều 4 về nguyên tắc xét thưởng: Việc xét tặng giải thưởng chất lượng phải bảo đảm tự nguyện, công khai, minh bạch, khách quan, trung thực, công bằng, không xung đột lợi ích và tuân thủ quy định pháp luật; Việc xét tặng giải thưởng chất lượng tuân thủ các quy định tại Thông tư, thực hiện theo kế hoạch xét thưởng, quy chế xét thưởng, các nội dung đã được đơn vị tổ chức xét thưởng công bố và các quy định của pháp luật có liên quan; Kết quả xét tặng giải thưởng chất lượng phải được công khai, đầy đủ, chính xác trên Cơ sở dữ liệu quốc gia về tiêu chuẩn, đo lường, chất lượng…

- Về điều kiện tổ chức và tham gia xét thưởng: Đơn vị tổ chức xét thưởng phải đáp ứng các điều kiện về tư cách pháp lý, nguồn lực tổ chức, kế hoạch và quy chế xét thưởng. Tổ chức, cá nhân đăng ký xét thưởng và sản phẩm, hàng hóa tham gia phải đáp ứng các điều kiện quy định tại Điều 8. 

- Về tiêu chí xét thưởng: Thông tư quy định khung tiêu chí chung làm căn cứ để đơn vị tổ chức xét thưởng xây dựng tiêu chí cụ thể đối với giải thưởng chất lượng sản phẩm, hàng hóa. Khung tiêu chí đánh giá gồm chất lượng sản phẩm, hàng hóa; hệ thống quản lý; ứng dụng khoa học và công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số; hiệu quả sản xuất, kinh doanh; trách nhiệm xã hội, bảo vệ môi trường; khách hàng và thị trường cùng các tiêu chí phù hợp khác theo Điều 7.

- Về thủ tục công bố: Điều 9 quy định đơn vị tổ chức xét thưởng phải công bố hoạt động xét tặng giải thưởng trên Cơ sở dữ liệu quốc gia về tiêu chuẩn, đo lường, chất lượng chậm nhất 30 ngày trước ngày bắt đầu tiếp nhận hồ sơ đăng ký. 

- Xử lý vi phạm: Trường hợp có vi phạm, kết quả xét thưởng có thể bị thu hồi, hủy bỏ toàn bộ hoặc một phần theo quy định tại Điều 11.

Theo khoản 1 Điều 15 Thông tư 46/2026/TT-BKHCN, Thông tư có hiệu lực từ ngày 20/9/2026.

2. Tiêu chí xét tặng giải thưởng chất lượng sản phẩm, hàng hóa là gì?

Theo khoản 2 Điều 7 Thông tư 46/2026/TT-BKHCN, khung tiêu chí xét tặng giải thưởng chất lượng bao gồm các nhóm tiêu chí sau đây:

• Nhóm tiêu chí về chất lượng sản phẩm, hàng hóa, bao gồm mức độ phù hợp với tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật, các đặc tính kỹ thuật chủ yếu, độ an toàn, độ tin cậy, các đặc tính vượt trội của sản phẩm, hàng hóa so với ngành hoặc các tổ chức, doanh nghiệp khác có sản phẩm, hàng hóa tương tự;
• Nhóm tiêu chí về hệ thống quản lý, bao gồm việc thiết lập, áp dụng, duy trì và cải tiến các hệ thống quản lý phù hợp với tiêu chuẩn quốc gia, tiêu chuẩn quốc tế hoặc quy định tương đương theo quy định của pháp luật;
• Nhóm tiêu chí về ứng dụng khoa học và công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và truy xuất nguồn gốc;
• Nhóm tiêu chí về hiệu quả sản xuất, kinh doanh;
• Nhóm tiêu chí về trách nhiệm xã hội và bảo vệ môi trường;
• Nhóm tiêu chí về khách hàng và thị trường;
• Các tiêu chí khác (nếu có) phù hợp với đặc thù của giải thưởng chất lượng sản phẩm, hàng hóa.

Theo khoản 1 và khoản 3 Điều 7, đơn vị tổ chức xét thưởng xây dựng tiêu chí cụ thể trên cơ sở khung tiêu chí nêu trên và phải bảo đảm:

• Phù hợp với đặc thù sản phẩm, hàng hóa và lĩnh vực xét thưởng.
• Xác định rõ nội dung, phạm vi, phương pháp đánh giá; tiêu chí có thể đo lường, đánh giá, kiểm chứng và tài liệu chứng minh (nếu có). Trường hợp sử dụng kết quả đánh giá sự phù hợp, kết quả phải được cấp bởi tổ chức đánh giá sự phù hợp theo quy định pháp luật, trong thời hạn 12 tháng tính đến ngày đăng ký tham gia xét thưởng.
• Bảo đảm khách quan, minh bạch, công bằng và áp dụng thống nhất đối với các đối tượng tham gia.
• Không trái quy định pháp luật về chất lượng sản phẩm, hàng hóa và pháp luật có liên quan; không sử dụng tiêu chí, phương pháp đánh giá hoặc hình thức thể hiện có khả năng gây hiểu sai về bản chất, giá trị hoặc mức độ bảo đảm chất lượng của giải thưởng.

3. Điều kiện đăng ký xét thưởng giải thưởng chất lượng sản phẩm, hàng hóa là gì?

Theo Điều 8 Thông tư 46/2026/TT-BKHCN, để đăng ký xét tặng giải thưởng chất lượng, tổ chức, cá nhân đăng ký xét thưởng và sản phẩm, hàng hóa tham gia xét thưởng phải đáp ứng các điều kiện theo quy định. Cụ thể:

3.1 Đối với tổ chức, cá nhân đăng ký xét thưởng

Tại khoản 1 Điều 8 quy định đơn vị đăng ký xét thưởng đáp ứng các điều kiện sau:

- Đối với tổ chức: được thành lập và hoạt động hợp pháp theo quy định của pháp luật; đối với cá nhân: có năng lực hành vi dân sự đầy đủ theo quy định của pháp luật;

- Thực hiện đầy đủ nghĩa vụ về thuế và các nghĩa vụ khác theo quy định của pháp luật;

- Trong thời hạn 12 tháng tính đến thời điểm đăng ký xét thưởng, không bị xử phạt vi phạm hành chính; không bị áp dụng biện pháp đình chỉ hoạt động sản xuất, kinh doanh theo quy định của pháp luật;

- Tại thời điểm đăng ký xét thưởng, không trong quá trình bị cơ quan có thẩm quyền thanh tra, kiểm tra đột xuất;

- Có hồ sơ đăng ký tham gia xét tặng giải thưởng chất lượng theo quy định của đơn vị tổ chức xét thưởng.

3.2 Đối với sản phẩm, hàng hóa đăng ký xét thưởng

Căn cứ khoản 2 Điều 8 quy định sản phẩm, hàng hóa đăng ký xét thưởng đáp ứng các điều kiện sau:

- Đáp ứng các quy định của pháp luật về chất lượng sản phẩm, hàng hóa, tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật, các quy định của pháp luật có liên quan và có tài liệu minh chứng phù hợp;

- Không thuộc danh mục sản phẩm, hàng hóa bị cấm sản xuất, kinh doanh hoặc danh mục hàng hóa hạn chế kinh doanh theo quy định của pháp luật;

- Trong thời hạn 12 tháng tính đến thời điểm đăng ký xét thưởng, không bị cơ quan có thẩm quyền quyết định thu hồi, đình chỉ lưu thông, đình chỉ sử dụng hoặc áp dụng biện pháp xử lý khác liên quan đến chất lượng sản phẩm, hàng hóa theo quy định của pháp luật.

Ngoài ra, theo khoản 3 Điều 8 Thông tư 46/2026/TT-BKHCN, đơn vị đăng ký xét thưởng chịu trách nhiệm trước pháp luật về tính chính xác, trung thực của các thông tin, tài liệu trong hồ sơ đăng ký xét thưởng.

4. Việc công bố hoạt động xét tặng giải thưởng chất lượng được thực hiện thế nào?

4.1. Thời gian công bố hoạt động xét thưởng

Theo khoản 1 Điều 9 Thông tư 46/2026/TT-BKHCN, chậm nhất 30 ngày trước ngày bắt đầu tiếp nhận hồ sơ đăng ký, đơn vị tổ chức xét thưởng phải công bố hoạt động xét tặng giải thưởng chất lượng trên Cơ sở dữ liệu quốc gia về tiêu chuẩn, đo lường, chất lượng.

Trường hợp có thay đổi liên quan đến nội dung đã công bố, đơn vị tổ chức xét thưởng phải thực hiện công bố trên Cơ sở dữ liệu quốc gia về tiêu chuẩn, đo lường, chất lượng chậm nhất 10 ngày làm việc trước khi tiếp nhận hồ sơ đăng ký tham gia xét tặng giải thưởng chất lượng

4.2. Nội dung và cách thức công bố

Theo khoản 1 Điều 9 Thông tư 46/2026/TT-BKHCN, nội dung công bố hoạt động xét tặng giải thưởng chất lượng bảo đảm đầy đủ, chính xác các thông tin cơ bản của giải thưởng theo quy định tại Phụ lục ban hành kèm theo Thông tư.

Ngoài ra, khoản 1 Điều 10 Thông tư 46/2026/TT-BKHCN quy định nội dung công bố hoạt động xét tặng giải thưởng chất lượng bao gồm:

• Bản công bố hoạt động xét tặng giải thưởng chất lượng theo mẫu quy định tại Phụ lục ban hành kèm theo Thông tư này;
• Kế hoạch xét thưởng;
• Quy chế xét thưởng.

Bên cạnh đó về cách thức thực hiện công bố hoạt động xét tặng giải thưởng chất lượng, theo khoản 2 Điều 10 có quy định như sau:

• Đơn vị tổ chức xét thưởng lập Bản công bố hoạt động xét tặng giải thưởng chất lượng và chuẩn bị Kế hoạch xét thưởng, Quy chế xét thưởng theo quy định tại khoản 1 Điều này;
• Đơn vị tổ chức xét thưởng thực hiện công bố các thông tin, tài liệu quy định tại khoản 1 Điều này trên Cơ sở dữ liệu quốc gia về tiêu chuẩn, đo lường, chất lượng;
• Sau khi đơn vị tổ chức xét thưởng hoàn thành việc công bố, Cơ sở dữ liệu quốc gia về tiêu chuẩn, đo lường, chất lượng tự động cấp mã xác nhận công bố.

Trên đây là thông tin về “Thông tư 46/2026/TT-BKHCN quy định về xét tặng giải thưởng chất lượng như thế nào?”. Thông tư có hiệu lực từ ngày 20/9/2026, quy định cụ thể về điều kiện, tiêu chí, thủ tục công bố và trách nhiệm trong hoạt động xét tặng giải thưởng chất lượng sản phẩm, hàng hóa. Bạn đọc có thể tham khảo toàn văn Thông tư 46/2026/TT-BKHCN trên LuatVietnam.vn để tra cứu các quy định liên quan.