Hộ chiếu số của sản phẩm là gì theo Luật số 78/2025/QH15?

Hộ chiếu số của sản phẩm là gì?

Theo khoản 8 Điều 3  Luật chất lượng, sản phẩm hàng hóa năm 2007 được sửa đổi bổ sung bởi khoản 1 Điều 1 Luật Chất lượng sản phẩm, hàng hóa sửa đổi 2025 như sau:

Hộ chiếu số của sản phẩm là tập hợp các thông tin về sản phẩm và chuỗi cung ứng của sản phẩm đó, được lưu trữ bằng mã vạch hoặc các phương thức phù hợp hoặc thông qua cơ sở dữ liệu thông tin bằng đường dẫn, bảo đảm có thể đọc hoặc kết nối được thông qua thiết bị phù hợp.

Mục tiêu của hộ chiếu số

Bằng cách công khai thông tin sản phẩm, Hộ chiếu số giúp các ngành công nghiệp hợp tác hiệu quả và minh bạch hơn. 

1. Tính minh bạch: Cung cấp cho người tiêu dùng, nhà sản xuất và cơ quan quản lý cái nhìn toàn diện về sản phẩm.

2. Hỗ trợ nền kinh tế tuần hoàn: Cho phép tái sử dụng, tái chế và kéo dài vòng đời sản phẩm.

3. Tuân thủ chính sách xanh của EU và các thị trường quốc tế.

4. Tính bền vững : Thúc đẩy sản xuất và tiêu dùng thân thiện với môi trường bằng cách chia sẻ thông tin về lượng khí thải carbon, sử dụng tài nguyên và khả năng tái chế.

5. Chất lượng và an toàn sản phẩm : Đảm bảo tuân thủ các tiêu chuẩn về an toàn và chất lượng thông qua chứng nhận, hướng dẫn và kết quả thử nghiệm.

6. Chuyển đổi số : Sử dụng các công nghệ như blockchain và IoT để cung cấp quyền truy cập có thể xác minh theo thời gian thực vào dữ liệu sản phẩm trên toàn bộ chuỗi cung ứng.

Hộ chiếu số gồm những thông tin gì?

Tùy theo loại sản phẩm, hộ chiếu số có thể bao gồm:

- Thông tin nhà sản xuất, xuất xứ

- Nguyên vật liệu cấu thành

- Quy trình sản xuất, tiêu chuẩn chất lượng

- Hướng dẫn sử dụng bảo trì, sửa chữa

- Thông tin tái chế, xử lý sau sử dụng

- Tác động môi trường trong suốt vòng đời sản phẩm

Ai sử dụng hộ chiếu số?

• Người tiêu dùng: Kiểm tra chất lượng, nguồn gốc, độ an toàn và khả năng tái sử dụng.

• Doanh nghiệp: Quản lý chuỗi cung ứng, kiểm soát chất lượng, tuân thủ pháp luật.

• Cơ quan quản lý: Giám sát thị trường, truy xuất nguồn gốc, phòng chống gian lận thương mại.

Hộ chiếu số và tương lai tiêu dùng xanh

Tại châu Âu, Digital Product Passport sẽ được áp dụng bắt buộc với các nhóm sản phẩm như thiết bị điện tử, pin, dệt may, nội thất từ năm 2026. Đây là một phần của Chiến lược Kinh tế Tuần hoàn EU nhằm giảm chất thải và phát thải carbon.

Việt Nam, trong quá trình hội nhập và hướng đến phát triển bền vững, cũng đang nghiên cứu áp dụng hộ chiếu số trong nhiều lĩnh vực, đặc biệt là nông sản, thủy sản, dệt may, điện tử… Việc sớm tiếp cận và chuẩn bị cho hộ chiếu số sẽ giúp doanh nghiệp trong nước nâng cao năng lực cạnh tranh và đáp ứng yêu cầu xuất khẩu vào các thị trường lớn.

Hộ chiếu số không chỉ là một công cụ công nghệ, mà còn là cầu nối giữa nhà sản xuất – người tiêu dùng – cơ quan quản lý trong hành trình hướng đến tiêu dùng xanh – sản xuất sạch – và nền kinh tế tuần hoàn. Doanh nghiệp Việt cần nắm bắt xu hướng này để không bị bỏ lại phía sau trong cuộc chơi toàn cầu hóa.

Trên đây là thông tin Hộ chiếu số của sản phẩm là gì theo Luật số 78/2025/QH15?