Chính sách mới về xử phạt VPHC hiệu lực tháng 7/2026

1. Bổ sung quy định về nguyên tắc xử phạt VPHC trong lĩnh vực sở hữu công nghiệp

So với Nghị định 99/2013/NĐ-CP trước đây, Nghị định 186/2026/NĐ-CP đã bổ sung quy định về nguyên tắc xử phạt vi phạm hành chính tại Điều 12.

Theo đó, việc xử phạt được thực hiện theo nguyên tắc: mỗi hành vi vi phạm hành chính chỉ bị xử phạt một lần. Trường hợp nhiều tổ chức, cá nhân cùng thực hiện một hành vi vi phạm thì từng tổ chức, cá nhân vi phạm đều bị xử phạt đối với hành vi đó. Nếu một tổ chức, cá nhân thực hiện nhiều hành vi vi phạm hoặc vi phạm nhiều lần thì bị xử phạt đối với từng hành vi vi phạm.

Ngoài ra, Nghị định cũng quy định rõ cách xác định hành vi vi phạm đã kết thúc hoặc đang thực hiện để làm căn cứ tính thời hiệu xử phạt. Cụ thể:

Hành vi vi phạm hành chính đã kết thúc là hành vi được thực hiện một lần hoặc nhiều lần, nhưng có căn cứ xác định đã thực hiện xong trước thời điểm cơ quan, người có thẩm quyền phát hiện vi phạm.

Hành vi vi phạm hành chính đang thực hiện là hành vi vẫn đang diễn ra tại thời điểm cơ quan, người có thẩm quyền phát hiện và vẫn đang xâm hại đến trật tự quản lý nhà nước.

Quy định mới này giúp làm rõ nguyên tắc xử lý trong trường hợp có nhiều chủ thể cùng vi phạm, một chủ thể thực hiện nhiều hành vi vi phạm hoặc hành vi vi phạm kéo dài, qua đó tạo cơ sở thống nhất hơn trong quá trình áp dụng pháp luật về xử phạt vi phạm hành chính.

Chính sách mới về xử phạt VPHC hiệu lực tháng 7/2026 (Ảnh minh họa)

2. Bổ sung quy định xử phạt đối với dịch vụ trung tâm dữ liệu, dịch vụ điện toán đám mây

Trước đây, Nghị định 15/2020/NĐ-CP chưa có quy định xử phạt riêng đối với các hành vi vi phạm trong hoạt động cung cấp dịch vụ trung tâm dữ liệu và dịch vụ điện toán đám mây.

Theo Điều 60 Nghị định 174/2026/NĐ-CP đã bổ sung chế tài xử phạt đối với hành vi vi phạm các quy định về cung cấp dịch vụ trung tâm dữ liệu, dịch vụ điện toán đám mây:

• Hành vi không công bố chất lượng dịch vụ do mình cung cấp theo quy định của pháp luật: Phạt tiền từ 10 -  20 triệu đồng

• Hành vi không bảo đảm hoặc cản trở các doanh nghiệp viễn thông kết nối và cung cấp dịch vụ cho người sử dụng dịch vụ trung tâm dữ liệu trong trung tâm dữ liệu: Phạt tiền từ 80 - 100 triệu đồng

• Hành vi không thực hiện lưu trữ đầy đủ thông tin của người sử dụng dịch vụ đã cung cấp khi giao kết hợp đồng theo quy định: Phạt tiền từ 100 - 120 triệu đồng 

Đồng thời, buộc lưu trữ đầy đủ thông tin của người sử dụng dịch vụ đã cung cấp khi giao kết hợp đồng.

3. Bổ sung mức phạt đối với vi phạm về phần mềm ký số, phần mềm kiểm tra chữ ký số

Trước đây, Nghị định 15/2020/NĐ-CP chưa quy định xử phạt đối với một số hành vi vi phạm liên quan đến phần mềm ký số và phần mềm kiểm tra chữ ký số.

Theo Điều 88 Nghị định 174/2026/NĐ-CP, các hành vi vi phạm trong lĩnh vực này đã được bổ sung mức phạt, cụ thể:

- Phạt tiền từ 10 - 20 triệu đồng đối với hành vi sử dụng phần mềm ký số, phần mềm kiểm tra chữ ký số không tuân thủ các tiêu chuẩn kỹ thuật về chữ ký số trên thông điệp dữ liệu.

- Phạt tiền từ 20- 30 triệu đồng đối với các hành vi sau:

• Cung cấp phần mềm ký số, phần mềm kiểm tra chữ ký số không tuân thủ các tiêu chuẩn kỹ thuật về chữ ký số trên thông điệp dữ liệu

• Cung cấp phần mềm ký số, phần mềm kiểm tra chữ ký số không có chức năng hoặc không đáp ứng yêu cầu về chức năng theo quy định

- Phạt tiền từ 30 - 40 triệu đồng đối với các hành vi sau:

• Sử dụng rào cản kỹ thuật, công nghệ để hạn chế việc kiểm tra hiệu lực chữ ký số

• Không thực hiện kết nối đến cổng kết nối dịch vụ chứng thực chữ ký số công cộng do Bộ Khoa học và Công nghệ xây dựng theo quy định

4. Bổ sung mức phạt đối với một số hành vi vi phạm về thời hạn làm thủ tục hải quan, nộp hồ sơ thuế

Trước đây, Nghị định 128/2020/NĐ-CP chưa quy định xử phạt đối với một số hành vi vi phạm về thời hạn thực hiện thủ tục hải quan, nộp hồ sơ thuế.

Theo khoản 2, khoản 3 Điều 8 Nghị định 169/2026/NĐ-CP, một số hành vi vi phạm về thời hạn trong lĩnh vực hải quan, thuế đã được bổ sung mức phạt, cụ thể:

- Phạt tiền từ 1.000.000 đồng đến 2.000.000 đồng đối với hành vi không thực hiện đúng thời hạn quy định về báo cáo hàng quý của doanh nghiệp được áp dụng chế độ ưu tiên;

- Phạt tiền từ 2.000.000 đồng đến 5.000.000 đồng đối với một trong các hành vi:

• Thông báo cho cơ quan hải quan về thời hạn, địa điểm, phương thức giao, nhận hàng hóa thực hiện theo chỉ định của thương nhân nước ngoài không đúng thời hạn quy định;

• Báo cáo tình hình sử dụng, nơi lưu giữ phương tiện chứa hàng hóa theo phương thức quay vòng tạm nhập, tái xuất hoặc tạm xuất, tái nhập cho cơ quan hải quan không đúng thời hạn quy định.

5. Bổ sung mức phạt đối với một số hành vi vi phạm về giám sát hải quan

Trước đây, Nghị định 128/2020/NĐ-CP chưa quy định xử phạt đối với một số hành vi vi phạm về giám sát hải quan.

Theo khoản 2 Điều 13 Nghị định 169/2026/NĐ-CP, các hành vi vi phạm sau đây bị phạt tiền từ 10 - 20 triệu đồng:

- Đóng ghép hàng hóa quá cảnh với hàng hóa xuất khẩu mà không đáp ứng điều kiện theo quy định;

- Lưu giữ phương tiện chứa hàng hóa theo phương thức quay vòng không đúng địa điểm do người khai hải quan đã thông báo cho cơ quan hải quan khi làm thủ tục tạm nhập;

- Chuyển tải, sang mạn hàng hóa, vật dụng trên phương tiện vận tải khi chưa có sự đồng ý của cơ quan hải quan;

- Sử dụng phương tiện vận chuyển hàng hóa quá cảnh không đáp ứng điều kiện giám sát hải quan theo quy định;

- Vận chuyển hàng hóa qua cửa khẩu biên giới đường bộ bằng phương thức vận tải khác theo thỏa thuận của Việt Nam với các nước có chung biên giới (phương tiện vận tải hàng hóa vận hành tự động, không có người điều khiển qua lại cửa khẩu biên giới đất liền trong phạm vi xác định, băng tải, ống dẫn, đường truyền hoặc các hình thức khác theo quy định của pháp luật hoặc theo thỏa thuận giữa cơ quan có thẩm quyền của Việt Nam và cơ quan có thẩm quyền của nước có chung đường biên giới) mà không thực hiện cung cấp trước thông tin hàng hóa, thời gian vận chuyển cho cơ quan hải quan để thực hiện giám sát theo quy định;

- Không có văn bản thông báo cơ quan hải quan cho phép đưa hàng hóa vào gửi kho ngoại quan tại cửa khẩu xuất hoặc đưa trở lại kho ngoại quan ban đầu hoặc địa điểm tập kết, kiểm tra, giám sát hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu ở khu vực cửa khẩu, biên giới đối với trường hợp hàng hóa xuất kho ngoại quan quá thời hạn lưu giữ trong khu vực giám sát hải quan tại cửa khẩu xuất mà không xuất khẩu được.