Đây là nội dung đáng chú ý được nêu tại dự thảo Bộ luật Hình sự ngày 22/9/2026, dự kiến có hiệu lực từ ngày 01/3/2027.

Cụ thể tại Điều 32 dự thảo Bộ luật Hình sự, ngày 22/9/2026, đề xuất 05 nhóm căn cứ người phạm tội được miễn truy cứu trách nhiệm hình sự trong quá trình khởi tố, điều tra, truy tố hoặc xét xử, bao gồm:
(1) Khi có quyết định đại xá;
(2) Do có sự thay đổi chính sách, pháp luật làm cho hành vi phạm tội không còn nguy hiểm cho xã hội nữa;
(3) Người phạm tội ít nghiêm trọng do vô ý, nghiêm trọng do vô ý gây thiệt hại đến sức khỏe, danh dự, nhân phẩm hoặc tài sản của người khác đã tự nguyện sửa chữa, bồi thường thiệt hại hoặc khắc phục hậu quả và được bị hại hoặc người đại diện theo pháp luật của bị hại tự nguyện hòa giải và đề nghị miễn trách nhiệm hình sự;
(4) Người phạm tội vì lợi ích chung; không tham nhũng; các hoạt động đầu tư, sản xuất, kinh doanh, ứng dụng khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số đã hoàn thành và mang lại hiệu quả kinh tế - xã hội, quốc phòng, an ninh; không gây thất thóat, lãng phí tài sản hoặc gây thất thoát, lãng phí tài sản nhưng đã khắc phục toàn bộ hậu quả thiệt hại;
(5) Trường hợp được tạm hoãn truy cứu trách nhiệm hình sự theo quy định tại Điều 30 của Bộ luật này mà đã khắc phục xong hậu quả và mang lại hiệu quả kinh tế - xã hội, quốc phòng, an ninh.
Trong khi đó, tại khoản 1 Điều 29 Bộ luật Hình sự 2015 chỉ quy định người phạm tội được miễn trách nhiệm hình sự khi có một trong những căn cứ sau đây:
- Khi tiến hành điều tra, truy tố hoặc xét xử, do có sự thay đổi chính sách, pháp luật làm cho hành vi phạm tội không còn nguy hiểm cho xã hội nữa;
- Khi có quyết định đại xá.
Như vậy so với quy định hiện hành, dự thảo đã đề xuất bổ sung thêm 03 trường hợp được miễn trách nhiệm hình sự. Đồng thời, dự thảo cũng mở rộng giai đoạn áp dụng các căn cứ miễn trách nhiệm hình sự sang cả quá trình khởi tố, thay vì chỉ đề cập đến giai đoạn điều tra, truy tố hoặc xét xử như quy định hiện hành.
Nếu được thông qua, dự thảo Bộ luật Hình sự có hiệu lực từ ngày 01/3/2027.
RSS