Người có uy tín trong vùng đồng bào dân tộc thiểu số phải đáp ứng những tiêu chí gì?

1. Người có uy tín trong vùng đồng bào dân tộc thiểu số phải đáp ứng những tiêu chí gì?

Theo Điều 4 Nghị định 307/2026/NĐ-CP, người có uy tín trong vùng đồng bào dân tộc thiểu số phải đáp ứng 05 tiêu chí. 

Cụ thể các tiêu chí bao gồm: 

Thứ nhất, là công dân Việt Nam, không phân biệt tôn giáo, giới tính, cư trú tại địa phương; ưu tiên người dân tộc thiểu số.

Thứ hai, bản thân và gia đình gương mẫu chấp hành chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước.

Thứ ba, là người tiêu biểu, có nhiều đóng góp trong các phong trào thi đua yêu nước, xây dựng nông thôn mới, giảm nghèo bền vững và phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi, bảo vệ an ninh trật tự, giữ gìn bản sắc văn hóa và xây dựng khối đại đoàn kết các dân tộc.

Thứ tư, hiểu biết về văn hóa truyền thống, phong tục, tập quán tốt đẹp của địa phương; có mối liên hệ chặt chẽ trong dòng họ, dân tộc và cộng đồng dân cư.

Cuối cùng, có khả năng quy tụ, tập hợp, tuyên truyền, vận động người dân thực hiện các chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước; được người dân trong cộng đồng tín nhiệm, tin tưởng, nghe và làm theo.

2. Ai có thể trở thành người có uy tín trong vùng đồng bào dân tộc thiểu số?

Ngoài việc đáp ứng các tiêu chí nêu trên, người có uy tín trong vùng đồng bào dân tộc thiểu số được lựa chọn từ những nhóm đối tượng quy định tại Điều 5 Nghị định 307/2026/NĐ-CP.

Cụ thể, người có uy tín trong vùng đồng bào dân tộc thiểu số được lựa chọn từ các đối tượng sau:

• Già làng, trưởng dòng họ, người thường xuyên được đồng bào dân tộc thiểu số mời thực hiện các nghi lễ truyền thống hoặc nghi lễ tín ngưỡng tốt đẹp của cộng đồng, dân tộc, dòng họ, thôn.
• Chức sắc, chức việc, nhà tu hành trong các tổ chức tôn giáo đã được Nhà nước công nhận.
• Cán bộ, công chức, viên chức, sĩ quan, hạ sĩ quan, quân nhân chuyên nghiệp, chiến sĩ, công chức quốc phòng, công nhân và nhân viên quốc phòng, người làm việc trong các tổ chức cơ yếu thuộc Quân đội nhân dân, sĩ quan, hạ sĩ quan, chiến sĩ và công nhân Công an nhân dân đã nghỉ hưu có quá trình công tác lâu năm, có cống hiến cho cộng đồng, dân tộc, đất nước.
• Bí thư chi bộ, Trưởng thôn, Trưởng Ban công tác mặt trận thôn, Tổ trưởng Tổ bảo vệ an ninh, trật tự, Thôn đội trưởng.
• Nhân sỹ, trí thức, doanh nhân, nghệ nhân, nhà giáo, thầy thuốc, lương y, công nhân, nông dân sản xuất giỏi, phụ nữ tiêu biểu, thanh niên tiêu biểu được đa số đồng bào tín nhiệm.

3. Mỗi thôn được lựa chọn bao nhiêu người có uy tín trong vùng đồng bào dân tộc thiểu số?

Theo Điều 6 Nghị định 307/2026/NĐ-CP, số người có uy tín trong vùng đồng bào dân tộc thiểu số tại mỗi thôn được quy định như sau:

• Mỗi thôn thuộc vùng đồng bào dân tộc thiểu số hoặc thôn của xã, phường, đặc khu thuộc vùng đồng bào dân tộc thiểu số được lựa chọn, công nhận 01 người có uy tín. 
• Trừ trường hợp thôn thành lập mới do sắp xếp, sáp nhập các thôn từ ngày 26 tháng 5 năm 2026. Theo đó, trong trường hợp này Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp xã tùy theo tình hình thực tế, quyết định số lượng người có uy tín của thôn mới nhưng không vượt quá tổng số người có uy tín của các thôn trước khi sáp nhập.

4. Trình tự, thủ tục công nhận người có uy tín trong vùng đồng bào dân tộc thiểu số như thế nào?

Theo khoản 1 Điều 8 Nghị định 307/2026/NĐ-CP, việc công nhận người có uy tín trong vùng đồng bào dân tộc thiểu số được thực hiện qua các bước sau:

Bước 1: Tổ chức họp thôn để lựa chọn người có uy tín

Trưởng thôn tổ chức họp thôn với sự tham gia của ít nhất 2/3 số hộ gia đình trong thôn. Mỗi hộ cử 01 người từ đủ 18 tuổi trở lên, có năng lực hành vi dân sự đầy đủ tham dự.

Tại cuộc họp, Trưởng thôn phổ biến các chính sách, tiêu chí, điều kiện, số lượng và quy trình lựa chọn người có uy tín.

Sau đó, thôn tiến hành giới thiệu, đề cử và bầu chọn người có uy tín theo quy định:

- Mỗi thôn đề cử ít nhất 02 người để bầu chọn 01 người có uy tín, căn cứ số lượng người có uy tín thôn được bầu.

- Người được lựa chọn phải được trên 50% tổng số hộ gia đình trong thôn đồng ý, thông qua hình thức bỏ phiếu hoặc biểu quyết.

- Nếu lần đầu chưa lựa chọn được người có uy tín thì tổ chức bầu chọn lại.

Trường hợp cuộc họp thôn không lựa chọn được người có uy tín theo quy định, Trưởng thôn báo cáo Chủ tịch UBND cấp xã và tổ chức họp lại để lựa chọn.

Bước 2: Lập hồ sơ đề nghị công nhận người có uy tín

Sau khi lựa chọn được người có uy tín, Trưởng thôn lập hồ sơ gửi UBND cấp xã, gồm:

- Biên bản hội nghị họp thôn theo Mẫu số 01 ban hành kèm theo Nghị định 307/2026/NĐ-CP.

- Văn bản đề nghị công nhận người có uy tín.

Bước 3: Xem xét, quyết định công nhận người có uy tín

Trong thời hạn 05 ngày làm việc kể từ ngày nhận được văn bản đề nghị của thôn, Chủ tịch UBND cấp xã xem xét, quyết định công nhận người có uy tín trên địa bàn.

Sau khi quyết định công nhận, danh sách người có uy tín được:

- Công khai niêm yết tại thôn theo Mẫu số 02 ban hành kèm theo Nghị định 307/2026/NĐ-CP.

- Báo cáo UBND cấp tỉnh thông qua cơ quan quản lý nhà nước về công tác dân tộc, tín ngưỡng, tôn giáo cấp tỉnh để tổng hợp, theo dõi và chỉ đạo.

5. Khi nào người có uy tín trong vùng đồng bào dân tộc thiểu số bị đưa ra khỏi danh sách?

Theo điểm a khoản 2 Điều 8 Nghị định 307/2026/NĐ-CP, các trường hợp đưa ra khỏi danh sách người có uy tín gồm:

• Người có uy tín chết.
• Người có uy tín đã chuyển nơi khác sinh sống; người có uy tín sức khỏe yếu, tự nguyện xin rút khỏi danh sách người có uy tín bằng văn bản.
• Người có uy tín bị cơ quan Nhà nước có thẩm quyền ra quyết định tạm giữ, bắt, khám xét khẩn cấp, khởi tố bị can hoặc bản án có hiệu lực pháp luật của Tòa án nhân dân các cấp.
• Người có uy tín mất năng lực hành vi dân sự; khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi; hạn chế năng lực hành vi dân sự theo quy định của pháp luật.
• Người có uy tín giảm sút uy tín, không đảm bảo đủ các tiêu chí theo quy định.

Trên đây là thông tin về “Người có uy tín trong vùng đồng bào dân tộc thiểu số phải đáp ứng những tiêu chí gì?” theo Nghị định 307/2026/NĐ-CP. Bạn đọc có thể tra cứu toàn văn Nghị định và các quy định liên quan tại LuatVietnam.vn.