Tổng quan chính sách mới tại 11 luật vừa được Quốc hội thông qua

(LuatVietnam) Quốc hội khóa 13, kỳ họp thứ 9 vừa thông qua 11 luật mới và nghị quyết, theo đó hàng loạt chính sách mới trong các lĩnh vực kinh tế - xã hội được ban hành như:  Hỗ trợ chuyển đổi nghề nghiệp cho người bị tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp; Hưởng bảo hiểm xã hội một lần đối với người lao động; Kéo dài tuổi gọi nghĩa vụ quân sự đối với sinh viên đại học, cao đẳng; Công khai ngân sách Nhà nước; Chế độ đối với người được cử đi hoạt động thú y; Chấm dứt thí điểm không tổ chức hội đồng nhân dân huyện, quận, phường...

Hãy cùng LuatVietnam điểm lại những điểm đáng chú ý của những chính sách mới được thông qua tại kỳ họp Quốc hội lần này:


11 LUẬT CỦA QUỐC HỘI

Người lao động được DN đóng Bảo hiểm tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp

Điểm mới của Luật An toàn, vệ sinh lao động được Quốc hội thông qua ngày 25/06/2015 là người lao động (NLĐ) tham gia BHXH bắt buộc sẽ được doanh nghiệp đóng Bảo hiểm tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp. Mức đóng tối đa là 1% trên quỹ tiền lương làm căn cứ đóng BHXH của người lao động.

Để bảo vệ NLĐ, Luật cũng quy định trong trường hợp thấy rõ nguy cơ xảy ra tai nạn lao động và đã báo cáo, NLĐ được quyền từ chối làm việc nhưng vẫn được hưởng nguyên lương.

Với NLĐ bị tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp có nhu cầu chuyển đổi nghề nghiệp sẽ được DN hỗ trợ 50% học phí chuyển đổi nhưng tối đa không quá 30 tháng tiền lương cơ sở cho 2 lần.

Các quy định mới nêu trên sẽ có hiệu lực từ 1/7/2016

Mức dư nợ vay của Hà Nội, TP.HCM không quá 60% số thu ngân sách

Từ năm 2017, mức dư nợ vay của  Hà Nội và TP.HCM không được vượt quá 60% số thu ngân sách địa phương được hưởng theo phân cấp.

Đối với các địa phương còn lại, tùy vào số thu ngân sách được hưởng theo phân cấp lớn hơn hay nhỏ hơn hoặc bằng chi thường xuyên, mức dư nợ vay tối đa bằng 30% hoặc 20% số thu ngân sách được hưởng theo phân cấp. Đây là nội dung được nêu tại Luật Ngân sách Nhà nước số 83/2015/QH13 ngày 25/06/2015.

Ngoài ra, Luật này cũng quy định việc ngân sách Nhà nước phải được công khai và chịu sự giám sát của cộng đồng. Mặt trận Tổ quốc Việt Nam sẽ chủ trì tổ chức việc giám sát này.

Công khai báo cáo kiểm toán Nhà nước

Báo cáo kiểm toán của Kiểm toán Nhà nước sau khi phát hành sẽ được công bố công khai trong họp báo; trên công báo và phương tiện thông tin đại chúng; đăng tải trên trang thông tin điện tử và các ấn phẩm của Kiểm toán Nhà nước hoặc được niêm yết tại trụ sở của đơn vị được kiểm toán.

Thời hạn của một cuộc kiểm toán không quá 60 ngày; trường hợp phức tạp, Tổng Kiểm toán Nhà nước có thể gia hạn tối đa thêm 30 ngày.

Cũng theo Luật này, nhiệm kỳ của Tổng Kiểm toán Nhà nước là 05 năm theo nhiệm kỳ của Quốc hội; thay vì 07 năm như trước đây. Tổng Kiểm toán có thể được bầu lại nhưng không quá hai nhiệm kỳ liên tục.

Đây là các nội dung đáng chú ý quy định tại Luật Kiểm toán Nhà nước 2015, có hiệu lực từ ngày 1/1/2016.

Hoạt động thú y được hưởng chính sách như thương binh, liệt sỹ khi bị lây bệnh, bị thương, chết

Người được cử đi hoạt động thú y theo yêu cầu của cơ quan Nhà nước bị lây nhiễm bệnh, bị thương, chết sẽ được xem xét hưởng chế độ, chính sách như đối với thương binh, liệt sĩ theo quy định về ưu đãi người có công với cách mạng là một trong những nội dung nổi bật tại Luật Thú y 2015.

Luật cũng yêu cầu người chăn nuôi, sử dụng động vật phải đối xử nhân đạo, giảm thiểu đau đớn, sợ hãi với động vật trong chăn nuôi, vận chuyển, chữa bệnh và giết mổ động vật. Việc giết mổ động vật để kinh doanh phải được thực hiện tại cơ sở giết mổ tập trung đảm bảo yêu cầu vệ sinh thú y. Riêng đối với các vùng nông thôn, miền núi, hải đảo, dân tộc thiểu số và vùng có điều kiện khó khăn, có thể thực hiện tại cơ sở nhỏ lẻ nhưng phải đảm bảo vệ sinh thú y theo quy định.

Luật này có hiệu lực thi hành từ ngày 1/7/2016.

Tăng thời gian đi nghĩa vụ quân sự lên 24 tháng

Tại Luật Nghĩa vụ Quân sự được ban hành ngày 19/06/2015, áp dụng từ năm 2016, Quốc hội đã chính thức tăng thời hạn phục vụ tại ngũ trong thời bình của hạ sĩ quan, binh sĩ từ 18 tháng lên 24 tháng.

Về độ tuổi gọi nhập ngũ, vẫn giữ nguyên độ tuổi từ đủ 18 tuổi đến đủ 25 tuổi; nhưng riêng với sinh viên đại học, cao đẳng được hoãn gọi nhập ngũ thì độ tuổi gọi nhập ngũ được kéo dài đến năm 27 tuổi.

Ngoài ra, Luật cũng quy định công dân nữ đủ 18 tuổi được đăng ký nghĩa vụ quân sự nếu tự nguyện và quân đội có nhu cầu.

Tổ chức, cá nhân nước ngoài được cấp phép nghiên cứu biển Việt Nam

Quốc hội đã thông qua Luật Tài nguyên, môi trường biển và hải đảo ngày 25/06/2015. Theo đó, tổ chức, cá nhân nước ngoài nghiên cứu khoa học trên vùng biển Việt Nam đáp ứng các điều kiện theo quy định của Luật này sẽ được Bộ Tài nguyên và Môi trường cấp phép hoạt động.

Trước khi kết thúc hoạt động nghiên cứu khoa học tổ chức, cá nhân nước ngoài phải báo cáo kết quả nghiên cứu sơ bộ cho Bộ Tài nguyên và Môi trường trong thời gian không quá 30 ngày, sau 06 tháng phải báo cáo chính thức.

Luật cũng quy định từ ngày 01 đến ngày 08/06 hàng năm là ngày Tuần lễ Biển và Hải đảo Việt Nam.

Từ năm 2016, ngày bầu cử được công bố sớm hơn

Luật Bầu cử đại biểu Quốc hội và đại biểu Hội đồng nhân dân vừa được Quốc hội thông qua ngày 25/06/2015 và chính thức có hiệu lực từ ngày 01/09/2015.

Theo Luật này, ngày bầu cử đại biểu Quốc hội và HĐND vẫn được quy định là ngày Chủ nhật, nhưng phải được công bố chậm nhất 115 ngày trước ngày bầu cử, thay vì 105 ngày như trước đây. Thời gian bỏ phiếu bắt đầu từ 7h đến 19h; có thể kéo dài hơn nhưng không sớm hơn 5h và không muộn quá 21h.

Cử tri đã có tên trong danh sách được niêm yết vẫn được quyền bỏ phiếu ở nơi khác nếu có giấy chứng nhận của UBND cấp xã; đồng thời, người đang bị tam giam vẫn được ghi tên và danh sách cử tri để bầu đại biểu Quốc hội, HĐND cấp tỉnh nơi người đó đang bị giam giữ.

Từ 2016, chấm dứt thí điểm không tổ chức HĐND huyện, quận, phường

Với việc ban hành Luật Tổ chức chính quyền địa phương ngày 19/06/2015, Quốc hội đã quyết định chấm dứt thí điểm không tổ chức HĐND ở cấp huyện, quận, phường từ năm 2016. Ở những địa phương đã thí điểm thì vẫn giữ nguyên cơ cấu tổ chức này cho đến khi bầu được chính quyền địa phương mới.

Cũng từ năm 2016, số lượng đại biểu HĐND ở Hà Nội và TP.HCM sẽ tăng từ 95 đại biểu lên 105 đại biểu; UBND của 02 Thành phố này có không quá 05 Phó Chủ tịch.

Các điểm mới trên được áp dụng từ 01/01/2016.

Mỗi Bộ được có tối đa 5 Thứ trưởng

Theo Luật Tổ chức Chính phủ 2015, từ năm 2016, số lượng Thứ trưởng, Phó Thủ trưởng cơ quan ngang Bộ của nước ta tối đa là 05 người; riêng với Bộ Quốc phòng, Bộ Công an, Bộ Ngoại giao, không quá 06 người.

Đối với các Vụ, văn phòng, thanh tra, cục, đơn vị sự nghiệp công lập thuộc Bộ, cơ quan ngang Bộ, người đứng đầu mỗi đơn vị trên được có không quá 03 cấp phó; riêng với người đứng đầu Tổng cục, được có tối đa 04 cấp phó.

Mặt trận Tổ quốc Việt Nam sẽ tham gia tuyển chọn Thẩm phán, Kiểm sát viên

Đây là nội dung nổi bật của Luật Mặt trận Tổ quốc Việt Nam được Quốc hội thông qua ngày 09/06/2015.

Ngoài việc tập hợp, xây dựng khối đại đoàn kết dân tộc, Ủy viên trung ương MTTQ Việt Nam sẽ cử đại diện tham gia Hội đồng tuyển chọn, giám sát Thẩm phán quốc gia, Kiểm sát viên Viện kiểm sát nhân dân tối cao, Kiểm sát viên sơ cấp, trung cấp và cao cấp theo quy định của pháp luật.

Mặt trận Tổ quốc Việt Nam có quyền nhận xét, đánh giá, nêu chính kiến, kiến nghị đối với các dự thảo văn bản của cơ quan nhà nước cùng cấp có liên quan trực tiếp đến quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của nhân dân, quyền và trách nhiệm của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam.

Do đó, các cơ quan, tổ chức chủ trì soạn thảo dự thảo văn bản phải gửi dự thảo văn bản đến Mặt trận Tổ quốc Việt Nam chậm nhất là 15 ngày trước khi trình cơ quan có thẩm quyền ban hành văn bản; cung cấp thông tin, tài liệu cần thiết.

Luật cũng quy định thống nhất lấy ngày 18/11 hằng năm là Ngày truyền thống của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam.

VB hướng dẫn thi hành sẽ đồng thời hết hiệu lực theo VB được hướng dẫn

Nhiều nội dung mới được thể hiện tại Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật số 80/2015/QH13 vừa được Quốc hội thông qua ngày 22/06/2015.

Trước hết, Luật này quy định từ tháng 7/2016, văn bản quy phạm pháp luật hết hiệu lực thi hành thì văn bản hướng dẫn hoặc quy định chi tiết văn bản đó cũng đồng thời hết hiệu lực.

Bên cạnh đó, văn bản quy phạm pháp luật sửa đổi, bổ sung phải được hợp nhất với văn bản quy phạm pháp luật được sửa đổi, bổ sung.

Ngoài ra, Luật này cũng trao quyền ban hành văn bản quy phạm pháp luật cho cơ quan chính quyền cấp xã; trong đó, Hội đồng nhân dân cấp xã được ban hành Nghị quyết và UBND cấp xã được ban hành Quyết định.

NGHỊ QUYẾT CỦA QUỐC HỘI

Cho phép hưởng BHXH một lần từ 2016

Từ 2016, người lao động sẽ được bảo lưu thời gian đóng BHXH để đủ điều kiện hưởng lương hưu là nội dung quy định tại Nghị quyết 93/2015/QH13 về việc thực hiện chính sách hưởng BHXH một lần đối với người lao động.

Đối với những người lao động tham gia BHXH bắt buộc sau 1 năm nghỉ việc và người tham gia BHXH tự nguyện sau 1 năm không tiếp tục đóng BHXH, chưa đủ 20 năm đóng BHXH, nếu có yêu cầu sẽ được nhận BHXH một lần. Trong đó, mức hưởng mỗi năm bằng 1,5 tháng mức bình quân tiền lương/thu nhập tháng đóng BHXH cho những năm đóng trước 2014 và 2 tháng mức bình quân tiền lương/thu nhập tháng đóng BHXH cho những năm đóng từ 2014 trở đi.

Khách hàng của LuatVietnam có thể xem thêm Danh sách các Luật và Nghị quyết vừa được Quốc hội khóa 13, kỳ họp thứ 9 thông qua tại đây.

 

1900 6192 để được giải đáp qua tổng đài
090 222 9061 để sử dụng dịch vụ Luật sư tư vấn (CÓ PHÍ)
Đánh giá bài viết:
Bài viết đã giải quyết được vấn đề của bạn chưa?
Rồi Chưa

Tin cùng chuyên mục

UBND cấp tỉnh vẫn có thẩm quyền cho thuê đất trong KCN đầu tư bằng ngân sách Nhà nước

UBND cấp tỉnh vẫn có thẩm quyền cho thuê đất trong KCN đầu tư bằng ngân sách Nhà nước

UBND cấp tỉnh vẫn có thẩm quyền cho thuê đất trong KCN đầu tư bằng ngân sách Nhà nước

Cục Quản lý đất đai vừa ban hành Công văn số 1734/QLĐĐ-QHGĐ ngày 08/5/2026 để trả lời phản ánh, kiến nghị liên quan đến hiệu lực của các quy định về cho thuê đất trong khu công nghiệp được đầu tư bằng ngân sách nhà nước theo Luật Đất đai 2024.

100% dữ liệu thu phí không dừng cao tốc Bắc - Nam sẽ được tích hợp vào hệ thống giao thông thông minh

100% dữ liệu thu phí không dừng cao tốc Bắc - Nam sẽ được tích hợp vào hệ thống giao thông thông minh

100% dữ liệu thu phí không dừng cao tốc Bắc - Nam sẽ được tích hợp vào hệ thống giao thông thông minh

Mục tiêu được đề ra tại Kế hoạch triển khai Đề án “Ứng dụng Internet vạn vật (IoT) trong lĩnh vực giao thông thông minh” ban hành kèm Quyết định 673/QĐ-BXD ngày 08/5/2026 của Bộ Xây dựng.

Cán bộ, chiến sĩ nhiều đơn vị thuộc Công an Hà Nội được hỗ trợ 5 triệu đồng/tháng từ 11/5/2026

Cán bộ, chiến sĩ nhiều đơn vị thuộc Công an Hà Nội được hỗ trợ 5 triệu đồng/tháng từ 11/5/2026

Cán bộ, chiến sĩ nhiều đơn vị thuộc Công an Hà Nội được hỗ trợ 5 triệu đồng/tháng từ 11/5/2026

Sáng 11/5, tại Kỳ họp thứ Hai, HĐND thành phố Hà Nội khóa XVII đã thông qua Nghị quyết quy định nội dung, mức chi hỗ trợ một số lực lượng trong công tác bảo đảm an ninh trật tự và thực hiện các nhiệm vụ chính trị thuộc Công an thành phố Hà Nội.

Từ 01/5/2026, hoàn thành giám định phải được chi trả bồi dưỡng trong 15 ngày

Từ 01/5/2026, hoàn thành giám định phải được chi trả bồi dưỡng trong 15 ngày

Từ 01/5/2026, hoàn thành giám định phải được chi trả bồi dưỡng trong 15 ngày

Quyết định 22/2026/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ sửa đổi, bổ sung một số điều của Quyết định 08/2025/QĐ-TTg ngày 04/04/2025 của Thủ tướng Chính phủ về chế độ bồi dưỡng giám định tư pháp, ban hành ngày 01/5/2026.
 

Doanh nghiệp chăn nuôi được áp dụng thuế suất TNDN 10% hoặc 15% tùy địa bàn từ kỳ tính thuế 2025

Doanh nghiệp chăn nuôi được áp dụng thuế suất TNDN 10% hoặc 15% tùy địa bàn từ kỳ tính thuế 2025

Doanh nghiệp chăn nuôi được áp dụng thuế suất TNDN 10% hoặc 15% tùy địa bàn từ kỳ tính thuế 2025

Công văn 2926/CT-CS ngày 11/5/2026 của Cục Thuế đã hướng dẫn việc áp dụng ưu đãi thuế thu nhập doanh nghiệp (TNDN) đối với hoạt động chăn nuôi theo quy định tại Nghị định 320/2025/NĐ-CP, áp dụng từ kỳ tính thuế năm 2025.

4 loại chứng chỉ được chấp nhận thay cho chứng chỉ chuẩn nghề nghiệp giảng viên cao đẳng từ 09/4/2026

4 loại chứng chỉ được chấp nhận thay cho chứng chỉ chuẩn nghề nghiệp giảng viên cao đẳng từ 09/4/2026

4 loại chứng chỉ được chấp nhận thay cho chứng chỉ chuẩn nghề nghiệp giảng viên cao đẳng từ 09/4/2026

Thông tư 25/2026/TT-BGDĐT về chuẩn nghề nghiệp giảng viên cao đẳng có hiệu lực từ ngày 09/4/2026 đã quy định chứng chỉ bồi dưỡng chuẩn nghề nghiệp giảng viên cao đẳng là một trong các tiêu chí bắt buộc để đánh giá tiêu chuẩn về trình độ đào tạo, bồi dưỡng đối với giảng viên cao đẳng.