Nghị định 359/2025/NĐ-CP sửa đổi Nghị định 181/2025/NĐ-CP hướng dẫn Luật Thuế GTGT

CĂN CỨ BAN HÀNH NGHỊ ĐỊNH 359/2025/NĐ-CP

Theo Tờ trình của Bộ Tài chính về dự thảo Nghị định sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định 181/2025/NĐ-CP, việc ban hành Nghị định 359 2025 NĐ CP xuất phát từ yêu cầu bảo đảm tính thống nhất của hệ thống pháp luật, đồng bộ với Luật Thuế giá trị gia tăng (GTGT) và tháo gỡ những vướng mắc phát sinh trong thực tiễn, đặc biệt trong lĩnh vực nông nghiệp và hoàn thuế GTGT.

Cụ thể, sự cần thiết ban hành Nghị định được xác định trên các căn cứ chủ yếu sau:

• Thứ nhất, yêu cầu tháo gỡ các “điểm nghẽn” của pháp luật, tạo thuận lợi cho hoạt động sản xuất, kinh doanh. Nghị quyết 66-NQ/TW ngày 30/4/2025 của Bộ Chính trị đặt ra yêu cầu cơ bản hoàn thành việc tháo gỡ những “điểm nghẽn” do quy định pháp luật. Đồng thời, Nghị quyết 68-NQ/TW ngày 04/5/2025 về phát triển kinh tế tư nhân yêu cầu đổi mới tư duy xây dựng, tổ chức thực thi pháp luật, giảm thiểu sự can thiệp và xóa bỏ các rào cản hành chính, cơ chế “xin - cho”. Quốc hội cũng yêu cầu đẩy mạnh rà soát, hoàn thiện thể chế, cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính và quy định kinh doanh nhằm tạo thuận lợi, tiết giảm chi phí cho người dân, doanh nghiệp.
• Thứ hai, cần sửa đổi quy định để đồng bộ với Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Thuế GTGT. Ngày 11/12/2025, Quốc hội thông qua Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Thuế GTGT nhằm góp phần khắc phục hậu quả bão lũ, sớm khôi phục hoạt động sản xuất, kinh doanh, đặc biệt trong lĩnh vực nông nghiệp và tháo gỡ “điểm nghẽn” trong hoàn thuế GTGT. Luật đã sửa đổi chính sách đối với sản phẩm cây trồng, rừng trồng, chăn nuôi, thủy sản nuôi trồng, đánh bắt; đồng thời bãi bỏ một số quy định liên quan đến điều kiện khấu trừ, hoàn thuế GTGT. Do đó, các quy định chi tiết tại Nghị định 181/2025/NĐ-CP cũng cần được sửa đổi tương ứng để bảo đảm thống nhất với Luật.
• Thứ ba, cần quy định rõ chính sách thuế GTGT đối với sản phẩm nông, lâm, thủy sản qua các khâu lưu thông. Theo Tờ trình, chính sách hiện hành có sự phân biệt giữa sản phẩm do tổ chức, cá nhân tự sản xuất, đánh bắt bán ra với sản phẩm không phải do tổ chức, cá nhân tự sản xuất, đánh bắt bán ra; đồng thời việc áp dụng còn phụ thuộc vào chủ thể mua, bán và phương pháp tính thuế. Vì vậy, để bảo đảm chính sách rõ ràng, minh bạch và tránh vướng mắc trong thực tế, cần quy định cụ thể trường hợp không chịu thuế GTGT, chịu thuế suất 5%, không phải kê khai, tính nộp thuế và trường hợp nộp thuế theo phương pháp tính trực tiếp đối với sản phẩm cây trồng, rừng trồng, chăn nuôi, thủy sản chưa chế biến thành sản phẩm khác hoặc chỉ qua sơ chế thông thường.
• Thứ tư, cần tháo gỡ “điểm nghẽn” trong hoàn thuế GTGT. Nghị định 181/2025/NĐ-CP đang quy định điều kiện người mua chỉ được hoàn thuế khi người bán đã kê khai, nộp thuế tại thời điểm người mua nộp hồ sơ hoàn thuế. Trong khi đó, Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Thuế GTGT đã thay đổi quy định liên quan. Vì vậy, Tờ trình xác định cần bãi bỏ điều kiện này để bảo đảm thống nhất với Luật, đồng thời giải quyết những vướng mắc, bất cập trong thực tế hoàn thuế GTGT.

Từ những căn cứ trên, việc ban hành Nghị định 359/2025/NĐ-CP sửa đổi, bổ sung Nghị định 181/2025/NĐ-CP là cần thiết nhằm kịp thời cụ thể hóa quy định mới của Luật Thuế GTGT, bảo đảm tính đồng bộ của hệ thống pháp luật, tháo gỡ vướng mắc về chính sách thuế đối với sản phẩm nông nghiệp và khơi thông việc hoàn thuế GTGT cho doanh nghiệp.

BỐ CỤC CỦA NGHỊ ĐỊNH 359/2025/NĐ-CP

Nghị định 359 2025 NĐ-CP gồm 02 Điều, cụ thể:

Điều 1. Sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định 181/2025/NĐ-CP ngày 01/7/2025 của Chính phủ quy định chi tiết thi hành một số điều của Luật Thuế giá trị gia tăng

Gồm 02 khoản:

• Khoản 1: Bổ sung khoản 1b sau khoản 1 Điều 4 Nghị định 181/2025/NĐ-CP, quy định về thuế giá trị gia tăng đối với sản phẩm cây trồng, rừng trồng, chăn nuôi, thủy sản nuôi trồng, đánh bắt chưa chế biến thành sản phẩm khác hoặc chỉ qua sơ chế thông thường.
• Khoản 2: Bãi bỏ khoản 3 Điều 37 và khoản 3 Điều 39 Nghị định 181/2025/NĐ-CP.

Điều 2. Điều khoản thi hành

Gồm 03 khoản:

• Khoản 1: Quy định Nghị định có hiệu lực thi hành từ ngày 01/01/2026.
• Khoản 2: Quy định chuyển tiếp đối với hồ sơ hoàn thuế GTGT đã được cơ quan quản lý thuế tiếp nhận trước ngày 01/01/2026 nhưng chưa ban hành quyết định hoàn thuế hoặc quyết định hoàn thuế kiêm bù trừ thu ngân sách nhà nước.
• Khoản 3: Quy định trách nhiệm thi hành của các Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan ngang bộ, Thủ trưởng cơ quan thuộc Chính phủ, Chủ tịch UBND các tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương và các tổ chức, cá nhân có liên quan.

MỘT SỐ NỘI DUNG QUAN TRỌNG, ĐÁNG CHÚ Ý TẠI NGHỊ ĐỊNH 359 2025 NĐ CP

• Bổ sung quy định về thuế GTGT đối với nông, lâm, thủy sản: Trường hợp doanh nghiệp, hợp tác xã bán cho doanh nghiệp, hợp tác xã khác thì không phải kê khai, tính nộp thuế GTGT nhưng vẫn được khấu trừ thuế đầu vào.
• Áp dụng thuế suất 5% khi bán cho hộ, cá nhân: Doanh nghiệp, hợp tác xã nộp thuế theo phương pháp khấu trừ bán các sản phẩm nêu trên cho hộ, cá nhân và các đối tượng khác phải tính thuế GTGT 5%.
• Nộp thuế bằng 1% doanh thu theo phương pháp trực tiếp: Các chủ thể nộp thuế GTGT theo phương pháp trực tiếp khi kinh doanh các sản phẩm nêu trên áp dụng tỷ lệ 1% trên doanh thu.
• Bãi bỏ điều kiện hoàn thuế liên quan đến người bán: Không còn yêu cầu người bán phải kê khai, nộp thuế GTGT đối với hóa đơn đã xuất cho cơ sở kinh doanh đề nghị hoàn thuế.
• Áp dụng cho hồ sơ hoàn thuế nộp trước 01/01/2026: Hồ sơ đã được tiếp nhận nhưng chưa có quyết định hoàn thuế cũng không phải đáp ứng điều kiện người bán đã kê khai, nộp thuế GTGT.

VĂN BẢN LIÊN QUAN NGHỊ ĐỊNH 359/2025/NĐ-CP

Nghị định 359/2025/NĐ-CP làm hết hiệu lực một phần Nghị định 181/2025/NĐ-CPcủa Chính phủ quy định chi tiết thi hành một số điều của Luật Thuế giá trị gia tăng 

Xem chi tiết Nghị định 359/2025/NĐ-CP có hiệu lực kể từ ngày 01/01/2026