Điểm tin Văn bản mới số 49.2025

Phạm vi điều chỉnh

Điều 1 Luật Quản lý thuế 2025 quy định việc quản lý các loại thuế, các khoản thu khác thuộc ngân sách nhà nước.

Đối tượng áp dụng

1. Người nộp thuế

- Tổ chức, hộ gia đình, hộ kinh doanh, cá nhân, cá nhân kinh doanh là người nộp thuế theo quy định của pháp luật về thuế;

- Tổ chức nước ngoài, cá nhân nước ngoài có hoạt động kinh doanh tại Việt Nam hoặc có thu nhập phát sinh tại Việt Nam là người nộp thuế theo quy định của pháp luật về thuế;

- Tổ chức nước ngoài, cá nhân nước ngoài có hoạt động kinh doanh trên nền tảng thương mại điện tử, nền tảng số khác là người nộp thuế theo quy định của pháp luật về thuế;

- Tổ chức, hộ gia đình, hộ kinh doanh, cá nhân, cá nhân kinh doanh nộp các khoản thu khác thuộc ngân sách nhà nước theo quy định của pháp luật;

- Tổ chức, cá nhân thực hiện khấu trừ, nộp thay số thuế đã khấu trừ theo quy định của pháp luật về thuế, pháp luật về quản lý thuế và quy định khác của pháp luật có liên quan.

2. Cơ quan quản lý thuế bao gồm cơ quan thuế và cơ quan hải quan.

3. Công chức quản lý thuế bao gồm công chức thuế và công chức hải quan.

4. Cơ quan nhà nước, tổ chức, cá nhân khác có liên quan.

Phân nhóm người nộp thuế trong quản lý thuế

Theo Điều 3 Luật Quản lý thuế 2025, cơ quan thuế thực hiện phân nhóm người nộp thuế để xác định chế độ ưu tiên đối với người nộp thuế trong quản lý thuế, phân bổ nguồn lực quản lý; áp dụng biện pháp quản lý thuế, giám sát thực hiện nghĩa vụ thuế, quy trình nghiệp vụ quản lý thuế phù hợp với từng phân nhóm người nộp thuế; áp dụng phương pháp phân tích và đánh giá mức độ rủi ro về thuế, mức độ tuân thủ pháp luật về thuế của người nộp thuế và lịch sử tuân thủ pháp luật của người nộp thuế.

Tiêu chí phân nhóm người nộp thuế bao gồm:

- Ngành nghề, lĩnh vực, đặc thù, phương thức hoạt động;

- Loại hình pháp lý, cơ cấu sở hữu;

- Quy mô hoạt động, quy mô doanh thu, số nộp ngân sách;

- Mức độ tuân thủ và lịch sử tuân thủ pháp luật về thuế của người nộp thuế;

- Các tiêu chí khác theo quy định của Bộ trưởng Bộ Tài chính.

Luật Dự trữ quốc gia 2025 quy định việc hình thành, quản lý, sử dụng dự trữ quốc gia và  quản lý nhà nước về dự trữ quốc gia. 

Luật này áp dụng đối với cơ quan, tổ chức, cá nhân có liên quan đến  việc hình thành, quản lý, sử dụng dự trữ quốc gia. 

* Mục tiêu dự trữ quốc gia được nêu tại Điều 2 của Luật Dự trữ quốc gia 2025. Theo đó, Nhà nước hình thành, quản lý, sử dụng dự trữ quốc gia để thực hiện các  mục tiêu sau:  

- Chủ động đáp ứng yêu cầu đột xuất, cấp bách về phòng, chống, khắc  phục hậu quả thiên tai, thảm họa, hỏa hoạn, dịch bệnh, cứu đói; phục vụ quốc  phòng, an ninh, trật tự an toàn xã hội; bảo đảm an sinh xã hội phục vụ phát triển  kinh tế - xã hội; phục vụ hoạt động của Đảng và Nhà nước.  

- Huy động, khai thác, sử dụng có hiệu quả các nguồn lực của nền kinh  tế để thực hiện tự chủ chiến lược quốc gia; là công cụ điều tiết thị trường để bảo  đảm nền kinh tế vận hành ổn định, hiệu quả theo quy luật thị trường và định  hướng xã hội chủ nghĩa. 

* Chính sách của Nhà nước về dự trữ quốc gia được nêu tại Điều 4 như sau:

-  Nhà nước có chiến lược dự trữ quốc gia, quy hoạch tổng thể hệ thống  kho dự trữ quốc gia phù hợp với chiến lược, quy hoạch, kế hoạch phát triển kinh  tế - xã hội của đất nước trong từng thời kỳ. 

- Dự trữ quốc gia được quản lý theo nguyên tắc tập trung, thống nhất;  phân công, phân cấp quản lý, điều hành phù hợp với lĩnh vực, địa bàn theo mục  tiêu dự trữ quốc gia. 

- Nguồn lực dự trữ quốc gia được tích hợp trong các chiến lược về quốc  phòng, an ninh, an ninh kinh tế, an ninh tài chính, an ninh năng lượng, an ninh  lương thực, an sinh xã hội; bảo đảm phân tích, dự báo, nắm tình hình để chủ  động chuẩn bị các nguồn lực dự trữ quốc gia. 

- Bảo đảm nguồn lực cho dự trữ quốc gia, cơ cấu hợp lý, phù hợp với đặc  thù và lợi ích chiến lược của đất nước trong từng thời kỳ, phù hợp với khả năng  cân đối của ngân sách nhà nước; giao đất, cho thuê đất, xây dựng hệ thống kho  dự trữ quốc gia phù hợp với quy hoạch tổng thể hệ thống kho dự trữ quốc gia. 

- Nhà nước có cơ chế, chính sách huy động nguồn lực xã hội để các đơn  vị, tổ chức, doanh nghiệp tham gia hoạt động dự trữ quốc gia. 

- Nhà nước ưu tiên đầu tư, nghiên cứu, phát triển khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số trong lĩnh vực dự trữ quốc gia để hiện đại hóa  hoạt động dự trữ quốc gia.

- Chủ động hội nhập, hợp tác quốc tế, trao đổi, chia sẻ nguồn lực trong  hoạt động dự trữ quốc gia bảo đảm lợi ích và chủ quyền quốc gia. 

Điều 3 Luật Phòng bệnh 2025 quy định các chính sách của Nhà nước về phòng bệnh bao gồm:

- Nhà nước giữ vai trò chủ đạo, định hướng và huy động cơ quan, tổ chức, doanh nghiệp, gia đình, cá nhân và toàn xã hội tham gia phòng bệnh, giải quyết toàn diện, đồng bộ các vấn đề về phòng bệnh.

- Ngân sách nhà nước bảo đảm kinh phí chi thường xuyên, chi đầu tư cho y tế dự phòng.

- Cơ sở y tế dự phòng được tự chủ quyết định mức thu nhập tăng thêm cho công chức, viên chức, người lao động từ nguồn thu hợp pháp ngoài ngân sách nhà nước cấp, phù hợp với quy chế chi tiêu nội bộ và kết quả hoạt động của đơn vị.

- Có chính sách ưu đãi đặc thù, vượt trội đối với nhân viên y tế trực tiếp làm chuyên môn y tế tại trạm y tế cấp xã, cơ sở y tế dự phòng.

Phát triển nhân lực y tế dự phòng bảo đảm đủ năng lực tổ chức triển khai các hoạt động phòng bệnh, chú trọng đối với khu vực biên giới, hải đảo, vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi, vùng có điều kiện kinh tế - xã hội khó khăn và vùng có điều kiện kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn.

- Kiện toàn, nâng cao hệ thống y tế dự phòng theo hướng hiện đại.

- Có chính sách đẩy mạnh phong trào toàn dân chủ động phòng bệnh, chăm sóc sức khỏe, thực hiện lối sống lành mạnh, xây dựng văn hóa sức khỏe trong Nhân dân; khuyến khích cộng đồng, gia đình, cá nhân chủ động, tích cực cập nhật kiến thức để phòng bệnh, tiếp cận sử dụng dịch vụ phòng bệnh. 

- Có chính sách đẩy mạnh nghiên cứu, ứng dụng, thúc đẩy phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số trong phòng bệnh, đặc biệt là công nghệ hỗ trợ dự báo, can thiệp, ứng phó tình huống dịch bệnh.

- Có chính sách khuyến khích thực hiện hợp tác công tư; ưu đãi về thuế, đất đai, tín dụng và cơ chế ưu đãi khác theo quy định của pháp luật để động viên, huy động mọi nguồn lực xã hội tham gia phòng bệnh.

- Khuyến khích, hỗ trợ và xây dựng các mô hình cộng đồng, cơ sở giáo dục và nơi làm việc an toàn, khỏe mạnh.

- Bảo đảm người dân được khám sức khỏe định kỳ hoặc khám sàng lọc miễn phí ít nhất mỗi năm một lần theo nhóm đối tượng và lộ trình ưu tiên. 

- Hỗ trợ thực hiện dinh dưỡng trong phòng bệnh cho các đối tượng, khu vực ưu tiên phù hợp với điều kiện phát triển kinh tế - xã hội từng thời kỳ để hỗ trợ người dân thực hiện dinh dưỡng hợp lý theo độ tuổi, ngành nghề, tình trạng sinh lý, sức khỏe.

- Khuyến khích nuôi con bằng sữa mẹ hoàn toàn đối với trẻ em dưới 06 tháng tuổi và tiếp tục duy trì nuôi con bằng sữa mẹ cho đến 24 tháng tuổi; khuyến khích tổ chức thực hiện bữa ăn tại cơ sở giáo dục bảo đảm an toàn thực phẩm, dinh dưỡng hợp lý và phù hợp với từng lứa tuổi.

Về nguyên tắc trong phòng bệnh, Điều 4 quy định:

- Phòng bệnh chủ động là chính, người dân là chủ thể trung tâm; chú trọng bảo vệ, chăm sóc, nâng cao sức khỏe toàn diện, liên tục theo vòng đời. Kết hợp các biện pháp chuyên môn y tế với biện pháp hành chính, biện pháp xã hội và biện pháp khác trong việc triển khai hoạt động phòng bệnh.

- Bảo đảm việc chủ động, tích cực, tự nguyện, bình đẳng, bảo mật và đề cao trách nhiệm của mỗi cá nhân, gia đình trong phòng bệnh.

- Ưu tiên trong tiếp cận dịch vụ phòng bệnh đối với người khuyết tật, người cao tuổi; người dân tộc thiểu số, phụ nữ, trẻ em sinh sống tại khu vực biên giới, hải đảo, vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi, vùng có điều kiện kinh tế - xã hội khó khăn, vùng có điều kiện kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn.

- Phối hợp liên ngành, phát huy vai trò của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và các tổ chức thành viên; huy động cộng đồng, xã hội trong việc triển khai hoạt động phòng bệnh; lồng ghép và ưu tiên các chỉ tiêu, hoạt động về phòng bệnh trong chiến lược, quy hoạch, kế hoạch, chương trình, đề án, dự án phát triển kinh tế - xã hội, quốc phòng, an ninh. 

- Công khai, cung cấp chính xác, kịp thời thông tin về phòng, chống bệnh truyền nhiễm theo quy định của pháp luật.

- Bảo đảm tính liên tục, kịp thời, sẵn có của dịch vụ phòng bệnh.

Luật Phòng bệnh 2025 có hiệu lực từ ngày 01/7/2026.

Theo đó, hiện nay Điều 20 Luật Viên chức 2010 quy định tuyển dụng viên chức chủ yếu thông qua thi tuyển hoặc xét tuyển.

Tuy nhiên, Điều 17 Luật Viên chức 2025 đã bổ sung hình thức tiếp nhận vào làm viên chức không qua thi tuyển đối với một số đối tượng như chuyên gia, nhà khoa học, người có tài năng, năng khiếu đặc biệt hoặc người có kinh nghiệm phù hợp với vị trí việc làm. Cụ thể:

 Việc tuyển dụng viên chức được thực hiện thông qua hình thức:

• Thi tuyển;
• Xét tuyển đối với từng nhóm đối tượng theo quy định của Chính phủ.

Ngoài hình thức tuyển dụng theo quy định trên, các đối tượng sau đây nếu đáp ứng ngay yêu cầu của vị trí việc làm thì thực hiện theo hình thức tiếp nhận vào làm viên chức:

- Chuyên gia, nhà khoa học, người có tài năng, năng khiếu đặc biệt, người có kinh nghiệm phù hợp;

- Người đang ký hợp đồng làm công việc tại đơn vị sự nghiệp công lập;

- Các đối tượng khác theo quy định của pháp luật về ngành, lĩnh vực.

Trước đó từ ngày 14/10/2025, theo Nghị định 263/2025/NĐ-CP có 04 trường hợp được ưu tiên tuyển dụng vào viên chức gồm:

2. Nhà khoa học trẻ tài năng

3. Kỹ sư trẻ tài năng

4. Nhân tài về khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo

Một trong những sửa đổi đáng chú ý là việc chuyển giao nhiệm vụ quản lý lý lịch tư pháp từ Bộ Tư pháp sang Bộ Công an.

Cụ thể, tại Luật Lý lịch tư pháp năm 2009 quy định Bộ Tư pháp là cơ quan chịu trách nhiệm trước Chính phủ trong quản lý nhà nước về lý lịch tư pháp, trực tiếp quản lý Trung tâm Lý lịch tư pháp quốc gia (khoản 3 Điều 9).

Luật Lý lịch tư pháp sửa đổi 2025, số 107/2025/QH15 (hiệu lực từ 01/7/2026), đã sửa đổi quy định này cụ thể như sau:

• Chính phủ thống nhất quản lý nhà nước về lý lịch tư pháp.
• Tòa án nhân dân tối cao, Viện kiểm sát nhân dân tối cao có trách nhiệm phối hợp với Chính phủ thực hiện quản lý nhà nước về lý lịch tư pháp.
• Bộ Công an chủ trì, phối hợp với Tòa án nhân dân tối cao, Viện kiểm sát nhân dân tối cao, Bộ Quốc phòng, Bộ Tư pháp quy định việc phối hợp trong thực hiện thủ tục tra cứu, trao đổi, cung cấp thông tin lý lịch tư pháp và việc xác minh điều kiện đương nhiên được xóa án tích theo quy định của Bộ luật Hình sự.

Như vậy, từ 01/7/2026, Bộ Công an chịu trách nhiệm trước Chính phủ thực hiện quản lý nhà nước về lý lịch tư pháp;

Bên cạnh đó, Cục Hồ sơ nghiệp vụ Bộ Công an thay thế Trung tâm Lý lịch tư pháp quốc gia.

Ngoài ra, khoản 1 Điều 1 Luật Lý lịch tư pháp sửa đổi 2025 sửa đổi, bổ sung một số khoản của Điều 2 Luật Lý lịch tư pháp năm 2009, quy định cụ thể về thông tin lý lịch tư pháp và cơ sở dữ liệu lý lịch tư pháp như sau:

- Thông tin lý lịch tư pháp gồm thông tin lý lịch tư pháp về án tích, thông tin lý lịch tư pháp về cấm đảm nhiệm chức vụ, thành lập, quản lý doanh nghiệp, hợp tác xã quy định tại khoản 2 và khoản 3 Điều này.”;

- Cơ sở dữ liệu lý lịch tư pháp là tập hợp thông tin lý lịch tư pháp của cá nhân và các thông tin về số định danh cá nhân hoặc số hộ chiếu trong trường hợp không có số định danh cá nhân, họ, chữ đệm và tên khai sinh, tên gọi khác, ngày, tháng, năm sinh, giới tính, nơi đăng ký khai sinh, quốc tịch, dân tộc, nơi cư trú; họ, chữ đệm và tên cha, mẹ, vợ, chồng của người đó.