Tiêu chuẩn Quốc gia TCVN 4279-2:2008 ISO 3442-2:2005 Máy công cụ-Kích thước và kiểm hình học cho mâm cặp tự định tâm có chấu cặp-Phần 2: Mâm cặp vận hành bằng máy có chấu dạng rãnh và then

TCVN 4279-2:2008: Tiêu chuẩn kích thước và kiểm hình học cho mâm cặp tự định tâm

Tiêu chuẩn Quốc gia TCVN 4279-2:2008 ISO 3442-2:2005 được ban hành nhằm quy định kích thước lắp lẫn và phép kiểm hình học cho mâm cặp tự định tâm hai chấu vận hành bằng máy có chấu dạng rãnh và then. Tiêu chuẩn này được công bố bởi Bộ Khoa học và Công nghệ và có hiệu lực từ năm 2008, thay thế các tiêu chuẩn cũ, cụ thể là TCVN 4279:1986.

Tiêu chuẩn TCVN 4279-2:2008 hoàn toàn tương đương với ISO 3442-2:2005 và bao gồm ba phần: phần 1 về mâm cặp vận hành bằng tay, phần 2 về mâm cặp vận hành bằng máy có chấu dạng rãnh và then, và phần 3 về mâm cặp vận hành bằng máy có khía răng cưa. Phạm vi áp dụng của tiêu chuẩn này quy định dung sai trong kiểm tra kích thước, bảo đảm việc lắp ghép các bộ phận của mâm cặp diễn ra chính xác.

Theo tiêu chuẩn, các kích thước và dung sai đều được đo bằng milimét. Đặc biệt, tiêu chuẩn này chỉ kiểm tra độ chính xác của mâm cặp quay và không áp dụng cho các quy định về động lực học như đo lực kẹp hay sự cân bằng trong quá trình quay. Cấp chính xác duy nhất được nêu trong tiêu chuẩn này đảm bảo rằng các mâm cặp vận hành bằng máy có thể đi kèm với chấu cặp chính hoặc chấu cặp dưới được điều chỉnh đặc biệt, có thể không lắp lẫn được với chấu khác.

Thông qua tiêu chuẩn, kích thước lắp lẫn của mâm cặp được thể hiện rõ trong bảng kích thước cho các đường kính danh nghĩa khác nhau như d1nom từ 100 mm đến 800 mm, cùng với các trị số dung sai tương ứng dành cho từng kích thước thành phần của mâm cặp như chấu cặp chính, chấu cặp dưới, và các bộ phận khác.

Ngoài ra, tiêu chuẩn cũng quy định các phép kiểm hình học cần thiết, bao gồm việc kiểm tra độ chính xác của trục chính hoặc mâm hoa mai để đảm bảo các yếu tố liên quan như đảo hướng kính, sai lệch mặt đầu phải đạt tiêu chuẩn cho từng kích thước danh nghĩa. Các dung sai được xác định phải theo một số tiêu chí cụ thể, như mâm cặp có đường kính danh nghĩa dưới 125 mm có dung sai là 0,02 mm, và lớn hơn thì có dung sai tương ứng trong khoảng từ 0,03 mm đến 0,20 mm tùy vào kích thước mâm cặp.

Chưa dừng lại ở đó, việc kiểm tra khoảng cách giữa các mặt ngoài của các rãnh then và kích thước giữa đỉnh chấu cặp và mặt mút mâm cặp cũng được quy định chi tiết trong tiêu chuẩn, nhằm đảm bảo tính đồng nhất và an toàn trong quá trình sử dụng.

Tóm lại, TCVN 4279-2:2008 mang đến một khuôn khổ rõ ràng và khoa học cho việc sản xuất, kiểm tra và lắp đặt các loại mâm cặp tự định tâm, góp phần nâng cao chất lượng và độ chính xác trong ngành công nghiệp máy công cụ.