Công văn 3158/TCT-CS của Tổng cục Thuế về việc hạch toán khoản tiền bồi thường thiệt hại và phạt vi phạm hợp đồng kinh tế

Kính gửi: Cục thuế tỉnh Đắc Lắc.

Trả lời công văn số 2583/CT-TTr ngày 16/10/2007 của Cục thuế tỉnh Đắc Lắc đề nghị hướng dẫn về việc xác định chi phí hợp lý đối với khoản tiền bồi thường thiệt hại, phạt vi phạm hợp đồng kinh tế, Tổng cục Thuế có ý kiến như sau:

1. Trước ngày 01/01/2007, việc xử lý đối với khoản tiền bồi thường thiệt hại do vi phạm hợp đồng kinh tế được xử lý như sau:

Tại Điều 302, 303, Luật Thương mại số 36/2005/QH11 ngày 14/06/2005 của Quốc hội nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam quy định:

"Điều 302: Bồi thường thiệt hại

1. Bồi thường thiệt hại là việc bên vi phạm bồi thường những tổn thất do hành vi vi phạm hợp đồng gây ra cho bên bị vi phạm.

2. Giá trị bồi thường thiệt hại bao gồm giá trị tổn thất thực tế, trực tiếp mà bên bị vi phạm phải chịu do bên vi phạm gây ra và khoản lợi trực tiếp mà bên bị vi phạm đáng lẽ được hưởng nếu không có hành vi vi phạm.

Điều 303. Căn cứ phát sinh trách nhiệm bồi thường thiệt hại

Trừ các trường hợp miễn trách nhiệm quy định tại Điều 294 của Luật này, trách nhiệm bồi thường thiệt hại phát sinh khi có đủ các yếu tố sau đây:

1. Có hành vi vi phạm hợp đồng;

2. Có thiệt hại thực tế;

3. Hành vi vi phạm hợp đồng là nguyên nhân trực tiếp gây ra thiệt hại".

Căn cứ quy định nêu trên, trường hợp doanh nghiệp vi phạm các điều khoản của hợp đồng kinh tế đã ký kết mới phải trả khoản tiền bồi thường thiệt hại do vi phạm hợp đồng kinh tế thì khoản tiền này cũng được coi như một khoản phạt do vi phạm hợp đồng kinh tế. Vì vậy, khoản tiền bồi thường thiệt hại do vi phạm hợp đồng kinh tế và các khoản phạt do vi phạm hợp đồng kinh tế không được hạch toán vào chi phí hợp lý khi xác định thu nhập chịu thuế thu nhập doanh nghiệp theo quy định tại Điểm 5, Mục IV, Phần B, Thông tư số 128/2003/TT-BTC ngày 22/12/2003 của Bộ Tài chính. Các khoản thu về phạt do vi phạm hợp đồng kinh tế và các khoản bồi thường thiệt hại do vi phạm hợp đồng kinh tế được bù trừ với các khoản phạt về vi phạm hợp đồng kinh tế, các khoản bồi thường thiệt hại do vi phạm hợp đồng kinh tế. Trước ngày 01/01/2007, Tổng cục Thuế cũng đã có công văn số 3635/TCT-HT ngày 06/09/2007 hướng dẫn cụ thể về vấn đề này. Đề nghị Cục thuế tham khảo thêm.

2. Kể từ 01/01/2007 trở đi, các khoản phạt do vi phạm hợp đồng kinh tế bồi thường thiệt hại do vi phạm hợp đồng kinh tế được hạch toán chi phí hợp lý theo hướng dẫn tại Thông tư số 134/2007/TT-BTC ngày 14/02/2007 của Bộ Tài chính.

Đề nghị Cục thuế tỉnh Đắc Lắc căn cứ các văn bản hướng dẫn hiện hành và tình hình thực tế để hướng dẫn đơn vị thực hiện./.