Tiêu chuẩn Quốc gia TCVN 11349:2016 Giải phẫu gỗ-Cây hạt kín–Thuật ngữ và định nghĩa

Tiêu chuẩn Quốc gia TCVN 11349:2016: Quy định về thuật ngữ và định nghĩa trong giải phẫu gỗ

Tiêu chuẩn Quốc gia TCVN 11349:2016 về Giải phẫu gỗ - Cây hạt kín - Thuật ngữ và định nghĩa được ban hành ngày 12/12/2016, do Viện Nghiên cứu Công nghiệp rừng biên soạn. Tiêu chuẩn này quy định các thuật ngữ và định nghĩa áp dụng trong mô tả các đặc điểm cấu tạo giải phẫu của gỗ cây hạt kín (cây lá rộng).

Tiêu chuẩn đưa ra các thuật ngữ cụ thể như màu gỗ, mặt cắt ngang, mặt cắt tiếp tuyến và mặt cắt xuyên tâm. Ví dụ, màu gỗ được định nghĩa là màu của gỗ khô khi quan sát dưới ánh sáng tự nhiên. Mặt cắt ngang được mô tả như mặt phẳng của lát cắt vuông góc với trục dọc thân cây.

Một số thuật ngữ liên quan đến chất liệu gỗ cũng được quy định. Khối lượng riêng của gỗ khô trong không khí được chia thành ba loại: gỗ nhẹ (khối lượng riêng nhỏ hơn 0,65 g/cm³), gỗ nặng trung bình (0,65 - 0,85 g/cm³) và gỗ nặng (lớn hơn 0,85 g/cm³). Đây là các chỉ tiêu quan trọng giúp xác định tính chất vật lý của gỗ.

Tiêu chuẩn cũng đề cập đến các đặc điểm cấu trúc của gỗ như vòng năm, vòng sinh trưởng, và các loại mạch gỗ khác nhau, phân theo kích thước và hình dáng. Vòng năm được xác định là lớp gỗ hình thành trong một năm, trong khi vòng sinh trưởng là lớp gỗ hình thành trong một chu kỳ sinh trưởng, và mạch gỗ được phân loại thành mạch vòng, mạch nửa vòng và mạch phân tán.

Các thuật ngữ về lỗ thông xuyên mạch và lỗ thông ngang giữa các mạch cũng được chính thức hóa. Lỗ xuyên mạch đơn có hình tròn hoặc e-líp trong khi lỗ thông ngang giữa các mạch hình thang, đối xứng, hoặc xếp xen kẽ. Đây là các khái niệm quan trọng trong việc xác định cấu trúc của mạch gỗ.

Chất lượng và tính năng của gỗ cũng được quan tâm, như hiện tượng thể bít và các chất tích tụ trong mạch gỗ lõi như nhựa. Tiêu chuẩn nêu rõ sự khác biệt giữa các loại sợi gỗ, mô mềm và tia gỗ, cùng với các hình dạng và kích thước của chúng, tạo nên bức tranh rõ nét về cấu trúc giải phẫu của gỗ.

Tóm lại, TCVN 11349:2016 cung cấp một bộ thuật ngữ và định nghĩa thống nhất, giúp các chuyên gia lâm nghiệp, nghiên cứu và sản xuất gỗ hiểu rõ hơn về cấu trúc và đặc tính của gỗ cây hạt kín, tạo điều kiện thuận lợi cho việc nghiên cứu, sản xuất và thương mại gỗ trong tương lai. Tiêu chuẩn này cũng có vai trò quan trọng trong việc nâng cao chất lượng sản phẩm gỗ tại Việt Nam, đảm bảo các sản phẩm đều đạt tiêu chuẩn kỹ thuật trong nước và quốc tế.