Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 13702:2023 Giống cây lâm nghiệp – Khảo nghiệm tính khác biệt

Tiêu chuẩn Quốc gia về Khảo nghiệm Tính Khác Biệt, Tính Đồng Nhất và Tính Ổn Định của Giống Cây Lâm Nghiệp

Ngày 05/09/2023, Viện Khoa học Lâm nghiệp Việt Nam đã hoàn thành việc biên soạn Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 13702:2023 về "Giống cây lâm nghiệp – Khảo nghiệm tính khác biệt, tính đồng nhất và tính ổn định – Yêu cầu chung". Tiêu chuẩn này đã được Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn trình lên Tổng cục Tiêu chuẩn Đo lường Chất lượng thẩm định, và có hiệu lực ngay khi công bố.

Tiêu chuẩn này quy định yêu cầu chung về khảo nghiệm tính khác biệt, tính đồng nhất và tính ổn định đối với các giống cây lâm nghiệp mới, giúp quản lý và công nhận giống cây trồng hiệu quả hơn.

Đối tượng và Phạm vi Áp dụng
Tiêu chuẩn này áp dụng cho việc khảo nghiệm các giống cây lâm nghiệp mới nhằm xác định rõ sự khác biệt, đồng nhất và ổn định của chúng.

Các Yêu cầu Khảo nghiệm

• Tài liệu Khảo nghiệm: Các giống cần khảo nghiệm phải đảm bảo số lượng tối thiểu là 10 cây, với chất lượng tốt, không bị sâu bệnh. Các tác giả cũng phải cung cấp các giống tương tự để làm chuẩn trong quá trình khảo nghiệm.
• Biểu mẫu và Phương pháp Đánh giá: Quy trình khảo nghiệm phải được thực hiện qua ít nhất một chu kỳ sinh trưởng, với thiết kế khảo nghiệm gồm ít nhất 2 lần lặp cho mỗi giống. Các phương pháp đánh giá tính khác biệt, đồng nhất và ổn định được cụ thể hóa kèm theo các bảng thống kê mẫu mô tả các tính trạng đặc trưng.

Các Tính Trạng Đặc Trưng
Trong tiêu chuẩn quy định nhiều tính trạng đặc trưng của giống có thể được dùng để đánh giá, như: hình thái tán cây, dạng thân, màu sắc vỏ, chiều dài, chiều rộng lá, hoa và quả. Mỗi tính trạng sẽ được mã hóa để dễ dàng ghi chép và phân tích.

Sự Khác Biệt, Đồng Nhất và Ổn Định

• Tính khác biệt: Xác định dựa trên sự khác nhau của các tính trạng đặc trưng giữa giống khảo nghiệm và giống tương tự; được đánh giá bằng phương pháp quan sát và phân tích thống kê.
• Tính đồng nhất: Được đánh giá qua sự biến đổi mức độ biểu hiện các tính trạng trong tổng thể giống khảo nghiệm.
• Tính ổn định: Đánh giá gián tiếp thông qua tính đồng nhất, một giống được coi là ổn định khi biểu hiện nhất quán qua các khảo nghiệm.

Phụ lục và Tham khảo Thêm
Tiêu chuẩn cũng kèm theo phụ lục cung cấp bảng mô tả chi tiết các tính trạng đặc trưng và ví dụ minh họa cho việc thực hiện khảo nghiệm, giúp người thực hiện tuân thủ quy trình chặt chẽ và đạt yêu cầu của tiêu chuẩn.

Với các quy định rõ ràng và chặt chẽ, TCVN 13702:2023 không chỉ góp phần bảo vệ quyền lợi cho người trồng cây lâm nghiệp mà còn nâng cao chất lượng giống cây lâm nghiệp tại Việt Nam.