English
Chính sách mới có hiệu lực từ tháng 9/2026 thuộc các lĩnh vực phí, lệ phí, hành chính, sở hữu trí tuệ và rất nhiều quy định mới đáng chú ý khác.
1. Thực hiện thủ tục hành chính qua VNeID được miễn, giảm phí, lệ phí từ 28/9/2026
Theo Điều 2 Nghị định 320/2026/NĐ-CP sửa đổi khoản 4 Điều 4 Nghị định 69/2024/NĐ-CP, cơ quan, tổ chức, cá nhân khi thực hiện thủ tục hành chính, dịch vụ công trực tuyến qua VNeID được miễn, giảm phí, lệ phí theo quy định của pháp luật về phí và lệ phí.
Về mức miễn, giảm cụ thể, Bộ Tài chính căn cứ kiến nghị, đề án của các Bộ, cơ quan ngang Bộ, UBND tỉnh, thành phố để trình cấp có thẩm quyền hoặc ban hành theo thẩm quyền theo quy định tại Điều 17 Nghị định 320/2026/NĐ-CP.
Trong khi theo quy định cũ tại khoản 4 Điều 4 Nghị định 69/2024/NĐ-CP chỉ quy định về bảo mật thông tin và bảo vệ dữ liệu cá nhân; không quy định miễn, giảm phí, lệ phí khi thực hiện thủ tục qua VNeID.
Xem chi tiết: 10 điểm mới của Nghị định 320/2026/NĐ-CP về định danh và xác thực điện tử
2. Trả lương không đúng hạn, doanh nghiệp bị phạt đến 100 triệu đồng từ 10/9/2026
Quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực lao động, bảo hiểm xã hội, người lao động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng được Chính phủ quy định tại Nghị định 283/2026/NĐ-CP.
Theo khoản 2 Điều 23 Nghị định 283/2026/NĐ-CP, người sử dụng lao động trả lương không đúng hạn bị phạt tiền căn cứ vào số người lao động bị vi phạm như sau:
- Từ 05 - 10 triệu đồng nếu vi phạm từ 01 - 10 người lao động;
- Từ 10 - 20 triệu đồng nếu vi phạm từ 11 - 50 người;
- Từ 20 - 30 triệu đồng nếu vi phạm từ 51 - 100 người;
- Từ 30 - 40 triệu đồng nếu vi phạm từ 101 - 300 người;
- Từ 40 - 50 triệu đồng nếu vi phạm từ 301 người lao động trở lên.
Mức phạt này áp dụng với cá nhân, doanh nghiệp được thành lập và hoạt động theo pháp luật Việt Nam thuộc nhóm tổ chức bị phạt gấp 02 lần mức phạt nêu trên.
3. Từ 01/9/2026, gắn mã định danh 12 chữ số cho mỗi địa điểm thửa đất
Đây là nội dung đáng chú ý được nêu tại Nghị định 326 2026 NĐ CP, có hiệu lực từ ngày 01/9/2026.
Theo khoản 1 Điều 2 Nghị định 326/2026/NĐ-CP, định danh địa điểm là hoạt động thu thập, tạo lập dữ liệu và cấp mã định danh cho một địa điểm nhằm phân biệt địa điểm này với địa điểm khác.
Trong đó, địa điểm được định danh gồm thửa đất, công trình kiến trúc, công trình xây dựng, kết cấu xây dựng, địa danh, các cấu trúc vật lý và những đối tượng khác…
Khoản 1 Điều 3 Nghị định quy định mỗi địa điểm chỉ có một mã định danh duy nhất. Về cấu trúc mã định danh địa điểm, theo Điều 4 Nghị định 326/2026/NĐ-CP, mã định danh địa điểm là dãy số tự nhiên gồm 12 chữ số do Cơ sở dữ liệu định danh địa điểm xác lập.
Mỗi địa điểm được gắn một mã riêng biệt, không trùng lặp, bảo đảm khả năng mở rộng, liên kết, tích hợp, kết nối, chia sẻ và khai thác thông tin trong các cơ sở dữ liệu quốc gia, cơ sở dữ liệu chuyên ngành.
4. Chào bán, phát hành tài sản mã hóa trái quy định phạt đến 200 triệu đồng từ 01/9/2026
Chính phủ quy định nội dung này tại Nghị định 284/2026/NĐ-CP, hiệu lực từ 01/9/2026 về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực tài sản mã hóa và thị trường tài sản mã hóa.
Theo Điều 6 Nghị định 284/2026/NĐ-CP, các hành vi vi phạm trong hoạt động chào bán, phát hành tài sản mã hóa được phân thành nhiều mức xử phạt tùy theo tính chất, mức độ vi phạm.
Cụ thể, mức phạt đến 200 triệu đồng áp dụng với các hành vi vi phạm hành chính dưới đây:
- Không thực hiện đúng nội dung đã công bố trong Bản cáo bạch;
- Không công bố Bản cáo bạch và các tài liệu liên quan trên trang thông tin điện tử theo quy định;
- Chào bán, phát hành khi chưa đáp ứng đủ điều kiện theo Điều 5 Nghị quyết 05/2025/NQ-CP;
- Chào bán, phát hành tài sản mã hóa không đúng đối tượng.
5. Từ 01/9/2026, trẻ dưới 6 tuổi được cấp thẻ Căn cước ngay khi liên thông đăng ký khai sinh
Chính phủ bổ sung thủ tục cấp thẻ Căn cước cho trẻ em dưới 6 tuổi vào quy trình thực hiện liên thông điện tử tại Điều 1 Nghị định 301/2026/NĐ-CP.
Theo đó, quy trình liên thông điện tử không còn chỉ bao gồm đăng ký khai sinh, đăng ký thường trú và cấp thẻ bảo hiểm y tế cho trẻ em dưới 6 tuổi như trước đây mà được bổ sung thêm thủ tục cấp thẻ Căn cước cho trẻ em dưới 6 tuổi.
Đồng thời, khi nộp hồ sơ trực tuyến, nếu người đại diện hợp pháp có nhu cầu cấp thẻ Căn cước cho trẻ thì chỉ cần lựa chọn ngay trên tờ khai.
Đối với trẻ dưới 6 tuổi, cơ quan quản lý Căn cước không thu nhận thông tin nhân dạng và thông tin sinh trắc học, đồng thời thời hạn giải quyết thủ tục cấp thẻ Căn cước được quy định không quá 05 ngày làm việc kể từ ngày nhận đủ hồ sơ điện tử.
6. Những thông tin công dân không được tiếp cận từ 01/9/2026
Luật Tiếp cận thông tin 2026 quy định chi tiết thông tin công dân được tiếp cận, thông tin công dân không được tiếp cận, có hiệu lực từ ngày 01/9/2026.
Cụ thể, theo Điều 15 Luật Tiếp cận thông tin 2026 những thông tin công dân không được tiếp cận, bao gồm:
- Thông tin thuộc bí mật nhà nước theo quy định của pháp luật về bảo vệ bí mật nhà nước;
- Thông tin về đời sống riêng tư, bí mật cá nhân, bí mật gia đình. Trừ trường hợp, thông tin liên quan đến đời sống riêng tư, bí mật của cá nhân, gia đình được tiếp cận trong trường hợp được cá nhân đó, thành viên trong gia đình đồng ý;
- Bí mật kinh doanh theo quy định của pháp luật về sở hữu trí tuệ. Trừ trường hợp thông tin liên quan đến bí mật kinh doanh được tiếp cận trong trường hợp chủ sở hữu bí mật kinh doanh đó đồng ý;
- Thông tin mà nếu cung cấp sẽ gây nguy hại đến lợi ích của Nhà nước, ảnh hưởng đến quốc phòng, an ninh quốc gia, đối ngoại, trật tự, an toàn xã hội, đạo đức xã hội, sức khỏe của cộng đồng, gây nguy hại đến tính mạng, sức khỏe, quyền và lợi ích hợp pháp hoặc tài sản của cơ quan, tổ chức hoặc người khác;
- Thông tin thuộc bí mật công tác do cơ quan, đơn vị xác định;
- Thông tin về cuộc họp nội bộ của cơ quan, đơn vị; tài liệu do cơ quan, đơn vị soạn thảo cho công việc nội bộ.
Ngoài ra, ngày 23/8/2026 vừa qua, với 472/474 đại biểu tán thành, Quốc hội đã thông qua Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của 9 luật về quân sự, quốc phòng, có hiệu lực từ 01/9/2026.
7. Từ 01/9/2026, khai thác lại bài báo phải trả ít nhất 20% tiền bản quyền sáng tạo
Tiền bản quyền trong các lĩnh vực điện ảnh, mỹ thuật, nhiếp ảnh, nghệ thuật biểu diễn, báo chí, xuất bản được Chính phủ quy định tại Nghị định 287/2026/NĐ-CP có hiệu lực từ ngày 01/9/2026.
Theo khoản 1 Điều 15 Nghị định 287/2026/NĐ-CP, tiền bản quyền khai thác, sử dụng tác phẩm báo chí in và báo chí điện tử do cơ quan đại diện chủ sở hữu, đại diện quản lý hoặc tổ chức được phân cấp, ủy quyền thỏa thuận với bên khai thác, sử dụng.
Mức tiền được xác định dựa trên tần suất, thời lượng, vị trí sử dụng, mục đích, phạm vi, hình thức, phương tiện khai thác, doanh thu và các tiêu chí liên quan, nhưng không được thấp hơn 20% tiền bản quyền sáng tạo tác phẩm.
Trong khi đó, theo Quy định cũ tại Nghị định 18/2014/NĐ-CP chưa ấn định mức tối thiểu 20%.
8. Danh mục hàng hóa cấm xuất khẩu từ 05/9/2026
Một trong các nội dung đáng chú ý của Nghị định 292/2026/NĐ-CP là quy định về hàng hóa cấm xuất khẩu, cấm nhập khẩu tại Phụ lục I ban hành kèm theo Nghị định này.
Cụ thể, gồm:
- Vũ khí, đạn dược, vật liệu nổ (trừ vật liệu nổ công nghiệp), trang thiết bị kỹ thuật quân sự, vật tư, phụ tùng chuyên dùng quân sự.
- Các sản phẩm mật mã sử dụng để bảo vệ thông tin bí mật Nhà nước.
- Di vật, cổ vật, bảo vật quốc gia; Các loại sản phẩm văn hóa thuộc diện cấm phổ biến, lưu hành hoặc đã có quyết định đình chỉ phổ biến, lưu hành, thu hồi, tịch thu, tiêu hủy tại Việt Nam.
- Các loại xuất bản phẩm thuộc diện cấm phổ biến và lưu hành tại Việt Nam.
- Tem bưu chính thuộc diện cấm kinh doanh, trao đổi, trưng bày, tuyên truyền
- Gỗ tròn, gỗ xẻ các loại từ gỗ rừng tự nhiên trong nước.
- Mẫu vật khai thác từ tự nhiên của các loài nguy cấp, quý, hiếm Nhóm I, các loài thuộc Phụ lục I CITES phân bố tự nhiên tại Việt Nam xuất khẩu vì mục đích thương mại; Giống vật nuôi thuộc Danh mục giống vật nuôi cấm xuất khẩu; Giống cây trồng thuộc Danh mục nguồn gen giống cây trồng cấm xuất khẩu…
- Hóa chất nguy hiểm được quy định tại Danh mục hóa chất, khoáng vật cấm ban hành.
- Kim cương thô cấm xuất khẩu theo Quy chế Chứng nhận Quy trình Kimberley.
- Thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng.
Trên đây là Chính sách mới có hiệu lực từ tháng 9/2026. Cùng theo dõi chi tiết Danh sách Văn bản có hiệu lực tháng 9/2026.