Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 13589-4:2022 Điều tra, đánh giá và thăm dò khoáng sản - Địa vật lý lỗ khoan - Phần 4: Phương pháp phổ gamma

Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 13589-4:2022 về phương pháp phổ gamma trong thăm dò khoáng sản

Ngày 15/11/2022, Tổng cục Địa chất và Khoáng sản Việt Nam đã ban hành Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 13589-4:2022 quy định về phương pháp phổ gamma trong điều tra, đánh giá và thăm dò khoáng sản, có hiệu lực từ ngày ban hành.

Tiêu chuẩn này áp dụng cho việc đo phổ gamma trong lỗ khoan phục vụ cho điều tra, đánh giá dành cho các khoáng sản, khảo sát địa chất thủy văn, địa chất công trình và điều tra tai biến địa chất, nhưng không áp dụng cho thăm dò dầu khí.

Yêu cầu kỹ thuật về phương pháp phổ gamma

Tiêu chuẩn quy định việc đo phổ gamma ở lỗ khoan để xác định hàm lượng urani, thori và kali trong đất đá. Phương pháp này sử dụng các đồng vị phóng xạ tự nhiên có trong đất đá, phát xạ các tia gamma để xác định hàm lượng của các nguyên tố này dọc theo lỗ khoan. Thiết bị đo phổ gamma được cấu tạo để ghi nhận tín hiệu trên 4 kênh, tương ứng với urani, thori, kali và kênh tổng.

Quy trình thi công và thiết bị

Quy trình thực hiện đo phổ gamma bao gồm việc chuẩn bị và bơm rửa lỗ khoan trước khi tiến hành đo. Khi đo cần giữ tốc độ kéo cáp ổn định và thực hiện liên tục từ đáy lên miệng lỗ khoan. Tỷ lệ ghi được quy định 0,1m mỗi điểm ghi và tối đa 400m/h cho tốc độ kéo cáp.

Tất cả các thiết bị đo cần trải qua quá trình kiểm tra và hiệu chuẩn định kỳ để đảm bảo độ nhạy và độ ổn định. Thông số đo lường phải được ghi chép và lưu trữ cẩn thận.

Phân tích và báo cáo kết quả

Sau khi thực hiện đo, kết quả sẽ được phân tích để xây dựng đường cong phổ gamma và xác định các ranh giới lớp địa chất theo thành phần thạch học. Tài liệu ghi chép bao gồm Nhật ký đo, biên bản và các số liệu liên quan cũng như kết quả phân tích sẽ được tổng hợp trong báo cáo kết quả thuyết minh, kèm theo hồ sơ kỹ thuật của máy đã sử dụng trong quá trình đo.

Phụ lục trong tiêu chuẩn cung cấp sơ đồ cấu tạo của đầu đo phổ gamma, hỗ trợ cho việc hiểu rõ về thiết bị và thao tác trong thực địa.