Công văn 9910/BTC-CHQ 2025 của Bộ Tài chính về thủ tục quá cảnh hàng hóa là phế liệu giấy

Kính gửi: Bộ Công Thương.

Trong quá trình giải quyết thủ tục hải quan đối với hàng hóa quá cảnh theo Hiệp định quá cảnh hàng hóa giữa Chính phủ Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam và Chính phủ nước Cộng hòa dân chủ nhân dân Lào năm 2009 (Hiệp định), Bộ Tài chính (Cục Hải quan) nhận được công văn số 663/HQKV12-NVHQ ngày 06/6/2025 của Chi cục hải quan khu vực XII gửi kèm công văn số 2805- 2025 SITC-CY ngày 04/06/2025 của Công ty TNHH SITC Logistics Việt Nam (hồ sơ gửi kèm) báo cáo vướng mắc về việc xin giấy phép quá cảnh hàng hóa là phế liệu giấy của Bộ Công thương, cụ thể:

1. Về chính sách quản lý đối với hàng hóa quá cảnh là phế liệu:

- Theo quy định tại khoản 3 Điều 4 Hiệp định thì: “Quá cảnh hàng hóa thuộc Danh mục hàng hóa cấm kinh doanh, cấm xuất khẩu, tạm ngừng xuất khẩu, cấm nhập khẩu, tạm ngừng nhập khẩu của nước cho quá cảnh nhưng không thuộc Danh mục đã nêu của nước xin quá cảnh phải được Bộ trưởng Bộ Công Thương nước cho quá cảnh cho phép sau khi có văn bản đề nghị của Bộ trưởng Bộ Công Thương của nước xin quá cảnh”.

- Theo quy định tại khoản 2 Điều 44 Luật Quản lý ngoại thương thì: “Bộ trưởng Bộ Công Thương cấp phép quá cảnh đối với hàng hóa thuộc Danh mục hàng hóa cấm xuất khẩu, cấm nhập khẩu; hàng hóa tạm ngừng xuất khẩu, tạm ngừng nhập khẩu; hàng hóa cấm kinh doanh theo quy định của pháp luật”.

- Tại khoản 1 Điều 35 Nghị định số 69/2018/NĐ-CP ngày 15/5/2018 của Chính phủ quy định chi tiết một số Điều của Luật Quản lý ngoại thương cũng quy định: “Đối với hàng hóa cấm xuất khẩu, cấm nhập khẩu; hàng hóa tạm ngừng xuất khẩu, tạm ngừng nhập khẩu; hàng hóa cấm kinh doanh theo quy định của pháp luật, Bộ Công Thương xem xét cấp Giấy phép quá cảnh hàng hóa”.

- Tại Phụ lục I ban hành kèm theo Nghị định số 69/2018/NĐ-CP nêu trên thì mặt hàng “Phế liệu” thuộc Danh mục hàng hóa cấm nhập khẩu.

Căn cứ các quy định nêu trên thì hàng hóa là phế liệu giấy thuộc danh mục hàng hóa cấm nhập khẩu, khi quá cảnh qua lãnh thổ Việt Nam thì phải được Bộ Công Thương cấp phép quá cảnh.

2. Vướng mắc của cơ quan hải quan và doanh nghiệp khi làm thủ tục quá cảnh mặt hàng là phế liệu giấy:

Theo quy định nêu trên, việc giải quyết thủ tục quá cảnh đối với hàng hóa là phế liệu giấy tại cơ quan hải quan từ trước đến nay đều căn cứ vào Giấy phép quá cảnh do Phòng Quản lý Xuất nhập khẩu khu vực Đà Nẵng và khu vực Hà Nội (Cục Xuất nhập khẩu, Bộ Công thương) cấp (tính đến tháng 5/2025). Tuy nhiên, vừa qua theo phản ánh của một số doanh nghiệp thực hiện dịch vụ quá cảnh, khi đề nghị cấp giấy phép quá cảnh đối với mặt hàng phế liệu giấy (mã HS: 47071000) thì nhận được phản hồi của Phòng Quản lý Xuất nhập khẩu khu vực Hà Nội trên trang Dịch vụ công quacanhlao.dvctt.gov.vn: “Căn cứ theo Quyết định số 13/2023/QĐ-TTg ngày 22/5/2023 về việc ban hành danh mục phế liệu được phép nhập khẩu từ nước ngoài làm nguyên liệu sản xuất, mặt hàng phế liệu giấy (HS code: 47071000) cũng thuộc danh mục này. Đề nghị doanh nghiệp làm việc với hải quan về việc quá cảnh hàng hóa”.

Việc Phòng Quản lý Xuất nhập khẩu khu vực Hà Nội căn cứ vào Danh mục phế liệu được phép nhập khẩu từ nước ngoài làm nguyên liệu sản xuất ban hành kèm theo Quyết định số 13/2023/QĐ-TTg ngày 22/5/2023 của Thủ tướng Chính phủ để đề nghị doanh nghiệp làm việc với cơ quan Hải quan là chưa đủ cơ sở để giải quyết thủ tục quá cảnh đối với hàng hóa thuộc danh mục cấm nhập khẩu, phải có giấy phép của Bộ Công Thương khi quá cảnh.

Hiện nay, lượng hàng phế liệu giấy quá cảnh tại cảng Đà Nẵng để vận chuyển qua cửa khẩu Lao Bảo (Quảng Trị) khá lớn, trung bình từ 50-100 container/ngày nên việc không cấp Giấy phép quá cảnh và không có hướng dẫn cụ thể sẽ dẫn đến ùn tắc một lượng lớn hàng hóa không được làm thủ tục tại cửa khẩu. Do vậy, để có cơ sở hướng dẫn các Chi cục Hải quan khu vực thực hiện thủ tục hải quan đối với hàng hóa quá cảnh là giấy phế liệu thống nhất, đúng quy định pháp luật, Bộ Tài chính đề nghị Bộ Công Thương có ý kiến đối với nội dung vướng mắc nêu trên.

Bộ Tài chính mong sớm nhận được công văn phản hồi của Quý Bộ./.