Bản án số 25/2026/DS-ST ngày 18/09/2026 của Tòa án nhân dân khu vực 5 - Quảng Ngãi, tỉnh Quảng Ngãi về tranh chấp đất đai đối với đất nông nghiệp để trồng cây lâu năm, đất lâm nghiệp để trồng rừng, đất ở

  • Thuộc tính
  • Nội dung
  • VB gốc
  • VB liên quan
  • Lược đồ
  • Đính chính
  • Án lệ
  • BA/QĐ cùng nội dung
  • Tải về
Tải văn bản
Báo lỗi
  • Gửi liên kết tới Email
  • Chia sẻ:
  • Chế độ xem: Sáng | Tối
  • Thay đổi cỡ chữ:
    17

Thuộc tính Bản án 25/2026/DS-ST

Tên Bản án: Bản án số 25/2026/DS-ST ngày 18/09/2026 của Tòa án nhân dân khu vực 5 - Quảng Ngãi, tỉnh Quảng Ngãi về tranh chấp đất đai đối với đất nông nghiệp để trồng cây lâu năm, đất lâm nghiệp để trồng rừng, đất ở
Quan hệ pháp luật: Tranh chấp đất đai đối với đất nông nghiệp để trồng cây lâu năm, đất lâm nghiệp để trồng rừng, đất ở
Cấp xét xử: Sơ thẩm
Tòa án xét xử: Tòa án nhân dân khu vực 5 - Quảng Ngãi, tỉnh Quảng Ngãi
Số hiệu: 25/2026/DS-ST
Loại văn bản: Bản án
Ngày ban hành: 18/09/2026
Lĩnh vực: Dân sự
Áp dụng án lệ:
Đã biết

Quý khách vui lòng Đăng nhập tài khoản để xem áp dụng án lệ. Nếu chưa có tài khoản, Quý khách vui lòng đăng ký tại đây!

Đính chính:
Đã biết

Quý khách vui lòng Đăng nhập tài khoản để xem đính chính. Nếu chưa có tài khoản, Quý khách vui lòng đăng ký tại đây!

Thông tin về vụ/việc: Tranh chấp chia thửa kế
Tóm tắt Bản án

Nội dung tóm tắt đang được cập nhật, Quý khách vui lòng quay lại sau!

Tải văn bản

Bản án số 25/2026/DS-ST Bản án số 25/2026/DS-ST

Đây là tiện ích dành cho tài khoản Tiêu chuẩn hoặc Nâng cao 6 tháng trở lên. Vui lòng Đăng nhập để xem chi tiết. Nếu chưa có tài khoản, Đăng ký tại đây!

Bản án số 25/2026/DS-ST Bản án số 25/2026/DS-ST

Đây là tiện ích dành cho tài khoản Tiêu chuẩn hoặc Nâng cao 6 tháng trở lên. Vui lòng Đăng nhập để xem chi tiết. Nếu chưa có tài khoản, Đăng ký tại đây!

TOÀ ÁN NHÂN DÂN
KHU VỰC 5 - QUẢNG NGÃI
Bản án số: 25/2026/DS-ST
Ngày 18- 9 - 2026
V/v tranh chấp thừa kế tài sản
CỘNG HOÀ XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
Độc lập - Tự do - Hạnh phúc
NHÂN DANH
NƯỚC CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
TÒA ÁN NHÂN DÂN KHU VỰC 5 - QUẢNG NGÃI
- Thành phần Hội đồng xét xử sơ thẩm gồm có:
Thẩm phán - Chủ tọa phiên tòa: Bà Đỗ Thị Thu Nha
Các Hội thẩm nhân dân: Ông Huỳnh Tin và bà Nguyễn Thị Thanh Hòa
- Thư ký phiên tòa: Bà Hoàng Thị Huệ - Thư ký Tòa án, Tòa án nhân dân
khu vực 5 - Quảng Ngãi.
- Đại diện Viện kiểm sát nhân dân khu vực 5 - Quảng Ngãi tham gia phiên
tòa: Trương Thị Thy - Kiểm sát viên.
Trong ngày 18 tháng 9 năm 2026, tại trụ sở Tòa án nhân dân khu vực 5 -
Quảng Ngãi mở phiên tòa xét xử sơ thẩm công khai vụ án thụ lý số 50/2025/TLST-
DS ngày 07 tháng 5 năm 2025 về việc “Tranh chấp về thừa kế tài sản” theo quyết
định đưa vụ án ra xét xử số 44/2026/QĐXXST-DS ngày 19 tháng 8 năm 2026;
Quyết định hoãn phiên tòa số 68/2026/QĐST-DS ngày 04 tháng 9 năm 2026;
Thông báo về việc chuyển ngày xét xử số 70/TB-TA ngày 14/9/2026; giữa các
đương sự:
- Nguyên đơn: Ông Huỳnh Ngọc V, sinh năm 1956; số căn cước công dân:
************ cấp ngày 16/4/2021 của Cục trưởng cục cảnh sát quản lý hành
chính về trật tự xã hội; cư trú tại thôn Đ (nay là thôn Đ), xã N, tỉnh Quảng Ngãi. Có
mặt
Người đại diện theo ủy quyền của ông V: Ông Phan Văn V1, sinh năm 1981;
địa chỉ: Số G đường P, phường N, tỉnh Quảng Ngãi. Có mặt
- Bị đơn: Ông Huỳnh Ngọc Q, sinh năm 1954; số căn cước công dân:
************ cấp ngày 07/11/2022 của Cục trưởng cục cảnh sát quản lý hành
chính về trật tự xã hội; cư trú tại số A đường P, thôn T, xã T, tỉnh Quảng Ngãi. Có
mặt
- Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan:
+ Chủ tịch Ủy ban nhân dân xã N, tỉnh Quảng Ngãi. Vắng mặt, có đơn yêu
cầu giải quyết vắng mặt.
Địa chỉ: Số D đường P, xã N, tỉnh Quảng Ngãi.
+ Ủy ban nhân dân xã N, tỉnh Quảng Ngãi. Vắng mặt, có đơn yêu cầu giải
quyết vắng mặt.
2
Địa chỉ: Số D đường P, xã N, tỉnh Quảng Ngãi.
Người đại diện theo pháp luật: Ông Nguyễn Ngọc T - Chủ tịch Ủy ban nhân
dân xã N.
+ Ông Huỳnh Ngọc H, sinh năm 1960; số căn cước công dân: ************
cấp ngày 17/9/2021 của Cục trưởng cục cảnh sát quản lý hành chính về trật tự xã
hội cư trú tại thôn P (nay là thôn Đ), xã N, tỉnh Quảng Ngãi. Có mặt
Người đại diện theo ủy quyền của ông H: Ông Phan Văn V1, sinh năm 1981;
địa chỉ: Số G đường P, phường N, tỉnh Quảng Ngãi. Có mặt
+ Bà Huỳnh Thị Phương L, sinh năm 1960; số căn cước công dân: 0511600
10728; cư trú tại thôn C (nay là thôn B), xã B, tỉnh Quảng Ngãi. Có mặt
+ Anh Huỳnh Ngọc C, sinh năm 1984; Có mặt
+ Anh Huỳnh Ngọc Q1, sinh năm 1986; vắng mặt
Cùng địa chỉ: Số A đường P, thôn T, xã T, tỉnh Quảng Ngãi.
Địa chỉ nơi công tác: Số C đường L, phường B (phường A, quận B cũ),
Thành phố Hồ Chí Minh.
+ Bà Trần Thị T1, sinh năm 1962; số căn cước công dân: ************; cư
trú tại thôn Đ (trước là thôn A), xã N, tỉnh Quảng Ngãi. Vắng mặt, có đơn yêu cầu
xét xử vắng mặt
Người bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của bà Trần Thị T1: Bà Hồng Thị
T2 – Trợ giúp viên pháp lý của Trung tâm trợ giúp pháp lý nhà nước tỉnh Q. Vắng
mặt, có đơn yêu cầu xét xử vắng mặt
Người phiên dịch của bà Trần Thị T1: Ông Nguyễn Đăng V2 – Giáo viên
khiếm thính của Trung tâm nuôi dạy trẻ khuyết tật Võ Hồng S. Vắng mặt.
NỘI DUNG VỤ ÁN:
* Theo đơn khởi kiện, trong quá trình giải quyết vụ án và tại phiên tòa,
nguyên đơn ông Huỳnh Ngọc V, người đại diện theo ủy quyền của nguyên đơn ông
Phan Văn V1 trình bày:
Các ông, bà Huỳnh Ngọc Q, Huỳnh Ngọc V, Huỳnh Ngọc H và bà Huỳnh
Thị Phương L là con đẻ của cụ Đoàn Minh P (chết năm 2013) và cụ Lê Thị T3.
Khoảng từ năm 1960, cụ P và cụ T3 không chung sống với nhau nữa. Sau đó, cụ Lê
Thị T3 (sinh năm 1926, chết năm 1998) và cụ Huỳnh T4 (sinh năm 1922, chết năm
1996), sống chung với nhau không đăng ký kết hôn vào khoảng năm 1960, hai cụ
không có con chung. Các ông, bà Huỳnh Ngọc Q, Huỳnh Ngọc V, Huỳnh Ngọc H
và bà Huỳnh Thị Phương L là con riêng của cụ Lê Thị T3. Cụ Huỳnh T4 là cha
dượng của các ông V, ông Q, ông H, bà L. Các con riêng của cụ T3 chung sống
cùng với cụ T3 và cụ T4 từ khoảng năm 1960 tại tỉnh Hưng Yên, đến khoảng năm
1975 thì cả gia đình về tỉnh Quảng Ngãi để sinh sống cùng nhau cho đến khi lập gia
đình ra sống riêng. Quá trình chung sống, cụ T4 và các ông bà V, Q, H, L yêu
thương, nuôi dưỡng chăm sóc lẫn nhau, coi nhau như cha con. Cha mẹ đẻ của cụ
3
T3, cụ T4 đã chết. Ngoài ra, cụ T4 và cụ T3 không có cha mẹ nuôi, không có con
riêng và con nuôi nào khác. Cụ T4, cụ T3 chết không để lại di chúc.
Cụ T4 và cụ T3 chết để lại quyền sử dụng đất theo hồ sơ đăng ký theo Chỉ
thị 299/TTg năm 1986 thửa đất số 495, tờ bản đồ số 4, diện tích 3.870 m
2
, địa chỉ:
xã H (nay là xã N) tỉnh Quảng Ngãi do cụ Huỳnh T4 đứng tên kê khai. Sau khi cụ
T4, cụ T3 chết, thì các ông bà V, Q, H, L cùng nhau quản lý nhà và đất ở để lại.
Sau đó, bị đơn ông Huỳnh Ngọc Q được Ủy ban nhân dân huyện N cũ cấp Giấy
chứng nhận quyền sử dụng đất đối với thửa 607, tờ bản đồ số 4, diện tích 3.800 m
2
,
nguồn gốc sử dụng đất ông bà lưu hạ, nay cấp đổi thành thửa đất số 01, tờ bản đồ
số 11, diện tích 3.990,1 m
2
, trong đó 200 m
2
đất ở và 3.790,1m
2
đất vườn, địa chỉ:
xã H (nay là xã N), tỉnh Quảng Ngãi.
Về tài sản trên đất: Trước đây trên thửa đất số 01 có 01 ngôi nhà của cụ T4
và cụ T3 nhưng đã bị hư hỏng, nên vào khoảng năm 2002 ông Q, bà Đ xây dựng
lại ngôi nhà cấp 4, công trình phụ để hương khói cho ông bà . Trên thửa đất số 01
còn có một số cây trồng của nguyên đơn và bị đơn trồng. Đối với ngôi nhà cấp 4
diện tích 31,8 m
2
và các công trình gắn liền trên đất là tài sản của bị đơn, nguyên
đơn không yêu cầu chia, không tranh chấp. Ngoài ra, trên thửa đất số 01 có 01 ngôi
nhà cấp 4 diện tích 28,5 m
2
do nhà nước hỗ trợ kinh phí xây dựng cho bà Trần Thị
T1, giữa bà T1 và các anh em nguyên đơn có mối quan hệ là anh em con cô cậu
ruột, bà T1 bị khuyết tật bẩm sinh, không có chồng, không con, sống một mình trên
thửa đất này từ khi còn nhỏ cho đến nay, hoàn cảnh gia đình rất khó khăn. Quá
trình sử dụng đất, năm 2014 nhà nước thực hiện chủ trương mở đường giao thông
nông thôn, nên nguyên đơn, bị đơn, ông H, bà L thống nhất hiến đất để làm đường
đi công công với diện tích 294,5m
2
Theo đơn khởi kiện, nguyên đơn yêu cầu Tòa án giải quyết phân chia di sản
thừa kế của cụ T4 và cụ T3 để lại là quyền sử dụng thửa đất số 01, tờ bản đồ số 11,
diện tích 3.990,1m
2
tại xã N (trước đây là xã H, huyện N), tỉnh Quảng Ngãi thành
04 kỷ phần cho 04 đồng thừa kế gồm nguyên đơn ông Huỳnh Ngọc V, ông Huỳnh
Ngọc Q, ông Huỳnh Ngọc H, bà Huỳnh Thị Phương L mỗi người được nhận kỷ
phần tương ứng 997,5m
2
.
Tại phiên tòa nguyên đơn ông Huỳnh Ngọc V, người đại diện theo ủy quyền
của nguyên đơn thay đổi yêu cầu khởi kiện như sau: Nguyên đơn thống nhất xác
định thửa đất số 01, tờ bản đồ số 11 có diện tích còn lại là 3.112,1 m
2
. Đối với thửa
đất số 01 nguyên đơn tự nguyện đồng ý giao cho bà Trần Thị T1 được quyền sở
hữu, sử dụng phần diện tích đất khoảng 206,1 m
2
(trong đó có 70 m
2
đất ở và 136,1
m
2
đất trồng cây hàng năm khác) thuộc 1 phần thửa đất 01 tại vị trí có ngôi nhà của
bà T1 đang quản lý, sử dụng. Phần diện tích đất còn lại của thửa đất số 01 là 2.906
m
2
, nguyên đơn yêu cầu chia thừa kế thành 04 kỷ phần cho các đồng thừa kế ông
Huỳnh Ngọc V, ông Huỳnh Ngọc Q, ông Huỳnh Ngọc H, bà Huỳnh Thị Phương L.
Nguyên đơn có nguyện vọng nhận kỷ phần thừa kế bằng hiện vật ở vị trí đất ở phía
Nam của thửa đất 01. Nếu ai nhận phần đất có giá trị cao hơn suất thừa kế được
4
hưởng thì phải thanh toán giá trị cho các đồng thừa kế khác. Nguyên đơn đồng ý và
vẫn giữ nguyên thỏa thuận giá đối với giá trị đất, cụ thể đất ở có giá trị 1.000.000
đồng/1 m
2
, đất BHK là 150.000 đồng/1 m
2
và giá trị các tài sản trên đất .
Trường hợp phần đất chia cho các đồng thừa kế có các cây trồng trên đất của
nguyên đơn thì người đó được hưởng, nguyên đơn không yêu cầu thanh toán lại giá
trị cây trồng trên đất cho nguyên đơn. Trường hợp trên phần đất được chia thừa kế
có tài sản của người khác thì nguyên đơn đồng ý thanh toán lại giá trị cho người đó
theo biên bản thỏa thuận giá ngày 23/6/2026.
Nguyên đơn đồng ý thống nhất không yêu cầu bà T1 phải thanh toán lại giá
trị quyền sử dụng đất đối với phần diện tích đất 206,1 m
2
thuộc 1 phần thửa đất số
01 mà bà T1 được quản lý, sử dụng.
Đối với phần diện tích đất có diện tích 574,2 m
2
(nằm ở vị trí phía dưới con
đường đi) phía đông của thửa đất số 01, tờ bản đồ số 11 là đất nghĩa địa, nơi này
hiện có rất nhiều mồ mả của gia đình, dòng tộc, nên nguyên đơn không tranh chấp,
không yêu cầu Tòa án giải quyết đối với phần diện tích đất này.
Nguyên đơn không yêu cầu tính công, chi phí tôn tạo, bảo quản di sản đối
với thửa đất 01; không yêu cầu tính công, chi phí nuôi dưỡng, chi phí ma chay cho
cụ T4 và cụ T3. Việc bị đơn yêu cầu được hưởng 1 kỷ phần do có công sức tôn tạo,
giữ gìn đối với thửa đất số 01, tờ bản đồ số 11 tại xã N thì nguyên đơn không đồng
ý vì sau khi cụ T4, cụ T3 qua đời thì các anh em đều có gia đình ra ở riêng, không
có ai trực tiếp sinh sống trên thửa đất này, chỉ canh tác và hưởng lợi trên thửa đất
này, bị đơn có làm nhà trên thửa đất số 01 nhưng không sinh sống trực tiếp trên
thửa đất này, bị đơn có lúc cùng gia đình sống ở xã T, có lúc sống cùng con tại
Thành phố Hồ Chí Minh, chỉ thỉnh thoảng ghé về thăm vườn và đốt nhang cho ông
bà. Bị đơn không có công sức gì trong việc tôn tạo, giữ gìn, bảo quản để làm tăng
giá trị tài sản của thửa đất 01.
Đối với chi phí tố tụng mà nguyên đơn đã nộp tạm ứng, nguyên đơn yêu cầu
những người được hưởng thừa kế cùng phải chịu và hoàn trả cho nguyên đơn.
* Tại các bản tự khai, quá trình giải quyết vụ án và tại phiên tòa, bị đơn ông
Huỳnh Ngọc Q trình bày:
Ông Q thống nhất với trình bày của nguyên đơn về quan hệ huyết thống,
nguồn gốc thửa đất số 01 và tài sản, cây trồng gắn liền với đất, xác định di sản thừa
kế của cụ Huỳnh T4 và cụ Lê Thị T3. Ông đồng ý di sản thừa kế là thửa đất số 01,
tờ bản đồ số 11 tại xã H nay là tờ bản đồ số 37 xã N, tỉnh Quảng Ngãi theo kết quả
đo đạc diện tích 3.112,1 m
2
. Bị đơn thống nhất giao phần diện tích nhà và đất tại vị
trí ngôi nhà cho bà Trần Thị T1 tiếp tục quản lý, sử dụng với diện tích 206,1m
2
(trong đó có 70 m
2
đất ở và 136,1 m
2
đất trồng cây hàng năm khác) thuộc 1 phần
thửa đất số 01, không yêu cầu bà T1 phải thanh toán giá trị quyền sử dụng đất đối
với phần diện tích đất 206,1m
2
thuộc 1 phần thửa đất số 01 mà bà T1 được quản lý,
sử dụng. Sau khi trừ đi phần diện tích giao cho bà T1 thì phần diện tích đất còn lại
của thửa đất số 01 là 2.906 m
2
ông đồng ý chia thừa kế, nhưng ông không đồng ý
5
chia thừa kế thành 04 kỷ phần theo yêu cầu của nguyên đơn, ông yêu cầu chia thừa
kế thành 05 kỷ phần cho ông, ông V, ông H, bà L; ông yêu cầu nhận 02 kỷ phần,
trong đó 01 kỷ phần thừa kế theo pháp luật và 01 kỷ phần thừa kế do có công sức
quản lý, tôn tạo, bảo quản di sản thừa kế, các đồng thừa kế ông V, ông H, bà L mỗi
người nhận 1 kỷ phần thừa kế.
Bị đơn ông Q có nguyện vọng nhận kỷ phần thừa kế bằng hiện vật tại vị trí
đất hiện có ngôi nhà cấp 4 và các công trình phụ của ông và vợ ông là bà Lương
Thị Đ, đây là tài sản thuộc sở hữu của ông và bà Đ. Trường hợp trên phần đất giao
cho người khác có cây trồng của bị đơn thì người đó được hưởng số cây trồng này
và yêu cầu người được hưởng phải có nghĩa vụ thanh toán giá trị cây trồng cho bị
đơn.
Đối với phần diện tích đất có diện tích 574,2 m
2
(nằm ở vị trí phía dưới con
đường đi) phía đông của thửa đất số 01, tờ bản đồ số 11 là đất có nhiều mồ mả của
gia đình, dòng họ, nên bị đơn không tranh chấp, không yêu cầu chia, không yêu cầu
Tòa án giải quyết đối với phần diện tích đất này.
Bị đơn đồng ý và vẫn giữ nguyên thỏa thuận giá tại Biên bản thỏa thuận giá
đối với giá trị đất, cụ thể đất ở có giá trị 1.000.000 đồng/1m
2
, đất trồng cây hàng
năm khác là 150.000 đồng/1m
2
và giá trị các tài sản trên đất thuộc thửa đất số 01.
* Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan là ông Huỳnh Ngọc H và bà Huỳnh
Thị Phương L trình bày:
Thống nhất với lời trình bày về quan hệ huyết thống, về nguồn gốc di sản,
quá trình quản lý, sử dụng di sản và đồng ý theo yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn.
Các ông, bà thống nhất thỏa thuận để phần diện tích nhà và đất tại vị trí ngôi nhà
cho bà T1 tiếp tục quản lý, sử dụng với diện tích 206,1m
2
(trong đó có 70 m
2
đất ở
và 136,1 m
2
đất trồng cây hàng năm khác) thuộc 1 phần thửa đất số 01, không yêu
cầu bà T1 phải thanh toán giá trị quyền sử dụng đất. Phần diện tích đất còn lại của
thửa đất số 01 là 2.906 m
2
bà L, ông H đồng ý chia thừa kế thành 4 kỷ phần. Bà L
có nguyện vọng nhận kỷ phần thừa kế bằng hiện vật tại vị trí liền kề với phần nhà
đất bà T1.
Các ông, bà xác định không yêu cầu tính công, chi phí tôn tạo, bảo quản di
sản đối với thửa 01; không yêu cầu tính công, chi phí nuôi dưỡng, chi phí ma chay
cho cụ T4 và cụ T3. Các ông bà đồng ý thanh toán lại giá trị tài sản, cây trồng cho
các đồng thừa kế khác nếu trên phần đất được chia thừa kế có tài sản, cây trồng của
người khác theo biên bản thỏa thuận giá ngày 23/6/2026
Đối với con đường đi chung có diện tích đất 294,5 m
2
và diện tích đất
574,2m
2
(thực trạng hiện không ai quản lý, sử dụng, đất nghĩa địa, tập trung nhiều
mồ mả của gia đình, dòng tộc) thuộc thửa đất số 01 nên ông H, bà L thống nhất
không yêu cầu chia, không yêu cầu Tòa án giải quyết xem xét đối với các phần diện
tích đất này.
6
* Quá trình giải quyết vụ án người có quyền lợi nghĩa vụ liên quan bà Trần
Thị T1 và người bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của bà Trần Thị T1 là bà Hồng
Thị T2 trình bày:
Bà Trần Thị T1 có mối quan hệ huyết thống với các ông bà V, Q, H, L (bà
T1 là em con cô cậu với họ)
Từ khi được sinh ra đến nay, bà T1 không có chồng con, là người trực tiếp
sinh sống trên thửa đất số 01, hiện nay trên thửa đất số 01, tờ bản đồ số 11 tại xã H
cũ nêu trên có ngôi nhà cấp 4 bà T1 được Nhà nước hỗ trợ kinh phí xây dựng đối
với người khuyết tật nặng sống một mình diện tích 28,5 m
2
và mái hiên nằm ở phía
Bắc của ngôi nhà có diện tích 19,7 m
2
(mái hiên này do bà T1 làm thêm để tận dụng
nuôi gà). Đây là chỗ ở duy nhất của bà T1 từ trước đến nay. Bà T1 không phải là
người thừa kế của cụ T4 và cụ T3; các đồng thừa kế của cụ T4, cụ T3 thống nhất
thỏa thuận để cho bà T1 phần diện tích đất khoảng 200 m
2
(trong đó có đất ở và đất
trồng cây hằng năm khác) thuộc 1 phần thửa đất số 01 tại vị trí đất có ngôi nhà cấp
4 của bà T1 đang quản lý. Do đó, đề nghị Tòa án ghi nhận sự tự nguyện của các
đồng thừa kế giao cho bà T1 phần diện tích đất khoảng 200 m
2
thuộc 1 phần thửa
đất số 01 tại vị trí đất có ngôi nhà cấp 4 của bà T1 có tứ cận: Phía đông giáp đường,
phía bắc và phía Nam giáp phần đất còn lại của thửa đất số 01, phía tây giáp vườn
nhà ông Phạm Tác . Đối với phần đất có mái hiên và vật kiến trúc kèm theo của bà
T1, trường hợp Tòa án giao phần đất này cho các đương sự khác trong vụ án thì
người đó được hưởng quyền sở hữu, sử dụng mái hiên và vật kiến trúc kèm theo, bà
T1 không yêu cầu thanh toán giá trị.
* Quá trình giải quyết vụ án, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan Ủy ban
nhân dân xã N trình bày:
Về nguồn gốc thửa đất số 01, tờ bản đồ địa chính số A, xã H (nay là xã N)
như sau:
Cụ Huỳnh T4 đứng tên kê khai thửa đất Sổ đăng ký ruộng đất (mẫu 5b) lập
năm 1986 đối với thửa đất số 495, tờ bản đồ số 4, diện tích 3.870 m², cụ T4, cụ T3
làm nhà để sinh sống, trực tiếp quản lý, sử dụng đến khi qua đời.
Ngày 10/11/1998, ông Huỳnh Ngọc Q có đơn xin đăng ký quyền sử dụng đất
thửa đất số 607, tờ bản đồ số 4, diện tích 3.800m², loại đất T. Ngày 18/12/1999 thì
hộ ông Huỳnh Ngọc Q được Ủy ban nhân dân huyện N cũ cấp Giấy chứng nhận
quyền sử dụng đất lần đầu đối với thửa 607, tờ bản đồ số 4, diện tích 3.800 m², số
vào số cấp giấy chứng nhận 01940. Sau đó, cấp đổi theo Dự án Vlap thành thửa đất
số 01, tờ bản đồ địa chính số 11, diện tích 3.990,1 m² được UBND huyện N cấp
Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho ông Huỳnh Ngọc Q và bà Lương Thị Đ,
số vào số cấp giấy chứng nhận CH 01218, cấp ngày 31/12/2013.
Quá trình sử dụng đất, khoảng năm 2014 thực hiện mở đường theo chủ
trương của nhà nước về mở đường giao thông nông thôn nên về phía đông của thửa
01, tờ bản đồ địa chính số 11 có mở đường đi. Tuy nhiên, hồ sơ mở đường qua sao
lục, cũng như kiểm tra hồ sơ bàn giao thì hiện nay Ủy ban nhân dân xã N không
7
lưu giữ. Hiện trạng đo đạc thực tế của thửa đất giảm so với diện tích được cấp theo
giấy chứng nhận do hiến đất mở đường đi chung.
Trên thửa đất số 01 có ngôi nhà cấp 4 do nhà nước hỗ trợ kinh phí xây dựng
cho bà Trần Thị T1, ngôi nhà thuộc quyền quản lý, sử dụng của bà T1, hiện nay
đang sinh sống ổn định; bà T1 không có chồng, không có con, hoàn cảnh gia đình
rất khó khăn, bà T1 thuộc đối tượng được hưởng Bảo trợ xã hội, loại đối tượng:
Người khuyết tật đặc biệt nặng là người cao tuổi. Đề nghị Tòa án xem xét giải
quyết vụ án theo đúng quy định của pháp luật, nhưng phải bảo vệ quyền và lợi ích
hợp pháp chính đáng cho bà T1 vì bà T1 đã ở trên thửa đất này từ khi sinh ra cho
đến nay; đề nghị xem xét công nhận quyền sử dụng phần diện tích đất tại vị trí có
ngôi nhà của bà T1 để đảm bảo chỗ ở ổn định cho bà T1.
* Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan Chủ tịch Ủy ban nhân dân xã N,
tỉnh Quảng Ngãi không cung cấp văn bản trình bày ý kiến.
* Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan anh Huỳnh Ngọc Q1 không có ý
kiến trình bày.
* Tại phiên tòa người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan anh Huỳnh Ngọc C
trình bày:
Anh là con của bị đơn ông Huỳnh Ngọc Q và bà Lương Thị Đ. Anh thống
nhất như ý kiến trình bày và yêu cầu của ông Q, anh không có ý kiến và yêu cầu gì
khác.
*Ý kiến của đại diện Viện kiểm sát nhân dân khu vực 5 - Quảng Ngãi tại
phiên tòa sơ thẩm:
- Về việc tuân theo pháp luật tố tụng trong quá trình giải quyết vụ án của
Thẩm phán, Hội đồng xét xử, Thư ký phiên tòa kể từ khi thụ lý vụ án cho đến trước
thời điểm Hội đồng xét xử nghị án đều đúng theo quy định tại Điều 26, 48, 183,
195, 196, 198, 208 và Điều 220 của Bộ luật tố tụng dân sự về thẩm quyền thụ lý, về
quan hệ pháp luật tranh chấp, về tư cách của những người tham gia tố tụng, về thu
thập chứng cứ, thời hạn gửi hồ sơ cho Viện kiểm sát nghiên cứu và tống đạt các
văn bản tố tụng cho những người tham gia tố tụng. Việc tuân theo pháp luật của
người tham gia tố tụng từ khi Tòa án thụ lý cho đến trước khi Hội đồng xét xử nghị
án: Đối với nguyên đơn, bị đơn, người có quyền lợi nghĩa vụ liên quan thực hiện
đúng quyền và nghĩa vụ được quy định tại Điều 70, 71,72,73 của Bộ luật tố tụng
dân sự; Đối với 1 số người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan chưa thực hiện đúng
quy định tại Điều 73 của Bộ luật tố tụng dân sự
- Về nội dung: Đề nghị Hội đồng xét xử: Căn cứ khoản 5 Điều 26, Điều 34,
điểm a khoản 1 Điều 35, khoản 1 Điều 39, các điều 91, 92, 147, 157, 158, 227, 228
và 271 ; các điều 623, 649, 650, 651, 654, 660 Bộ luật dân sự và điểm đ khoản 1
Điều 12 và Điều 26 của Nghị quyết 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của
Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và
sử dụng án phí và lệ phí tòa án đề nghị HĐXX:
8
+ Chấp nhận yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn. Chia di sản thừa kế diện tích
2.906 m
2
(trong đó có 130 m
2
đất ở, 2.776 m
2
đất trồng cây hàng năm khác) thành
04 kỷ phần, mỗi kỷ phần 726,5 m
2
, ông Q, ông H, ông V, bà L mỗi người được
nhận 01 kỷ phần. Nếu ai nhận phần đất có giá trị cao hơn suất thừa kế được hưởng
thì phải thanh toán giá trị cho các đồng thừa kế khác.
Ông V không yêu cầu bồi thường giá trị cây trồng nên ghi nhận. Ông Q yêu
cầu bồi thường giá trị cây trồng do ông trồng, nên ai nhận kỷ phần có cây trồng của
ông Q thì hoàn trả lại giá trị cây theo giá tại biên bản thoả thuận giá.
Ghi nhận sự tự nguyện thoả thuận của các đồng thừa kế về việc giao diện
tích 206,1m
2
cho bà T1 quản lý, sử dụng.
Diện tích còn lại là 574,2m
2
(ký hiệu A9) các đồng thừa kế thống nhất không
yêu cầu chia thừa kế nên không xem xét.
+ Về chi phí tố tụng: các đồng thừa kế nhận kỷ phần có nghĩa vụ chịu chi phí
tố tụng theo quy định pháp luật.
+ Về án phí: các đương sự chịu án phí theo quy định của pháp luật.
NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:
Sau khi nghiên cứu các tài liệu chứng cứ có trong hồ sơ vụ án đã được thẩm
tra tại phiên tòa và căn cứ vào kết quả tranh tụng tại phiên tòa, ý kiến của đại diện
Viện kiểm sát, Hội đồng xét xử nhận định như sau:
[1] Về thẩm quyền: Theo đơn khởi kiện và các chứng cứ có trong hồ sơ, Tòa
án xác định tranh chấp giữa các đương sự là “Tranh chấp về thừa kế tài sản”,
thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án nhân dân Khu vực 5 – Quảng Ngãi theo
quy định tại khoản 5 Điều 26 Bộ luật tố tụng dân sự.
[2] Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan Ủy ban nhân dân xã N, tỉnh
Quảng Ngãi, Chủ tịch Ủy ban nhân dân xã N, bà Trần Thị T1, người bảo vệ quyền
và lợi ích hợp pháp của bà T1 có đơn đề nghị xét xử vắng mặt; ông Huỳnh Ngọc
Q1 đã được triệu tập hợp lệ nhưng vắng mặt tại phiên tòa. Căn cứ khoản 2 Điều
227, khoản 1 Điều 228 của Bộ luật tố tụng dân sự Tòa án tiến hành xét xử vắng mặt
1 số người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan
[3] Về thời điểm mở thừa kế: Căn cứ bản Trích lục khai tử của UBND xã H
(nay là UBND xã N) xác định cụ Huỳnh T4 chết ngày 01/8/1996, cụ Lê Thị T3
chết ngày 09/8/1998, như vậy thời điểm mở thừa kế tính từ ngày 01/8/1996 và ngày
09/8/1998.
[4] Về thời hiệu thừa kế: Tính đến ngày nguyên đơn ông Huỳnh Ngọc V
khởi kiện yêu cầu chia di sản là bất động sản thì thời hiệu thừa kế vẫn còn, theo
quy định tại Điều 623 của Bộ luật dân sự năm 2015.
[5] Về nội dung
[5.1] Về nguồn gốc thửa đất
Qua xem xét các tài liệu có tại hồ sơ, các lời khai của nguyên đơn, bị đơn,
người có quyền lợi nghĩa vụ liên quan và diễn biến tại phiên tòa thấy rằng:
9
Thửa đất số 01, tờ bản đồ địa chính số 11 xã H nay là tờ bản đồ số 37 xã N
có nguồn gốc như sau:
Cụ Huỳnh T4 (T) đứng tên kê khai thửa đất Sổ đăng ký ruộng đất (mẫu 5b)
lập năm 1986 đối với thửa đất số 495, tờ bản đồ số 4, diện tích 3.870 m², cụ T4, cụ
T3 trực tiếp quản lý sử dụng đến khi qua đời.
Ngày 10/11/1998, ông Huỳnh Ngọc Q có đơn xin đăng ký quyền sử dụng đất
thửa đất số 607, tờ bản đồ số 4, diện tích 3.800m², loại đất T. Ngày 18/12/1999 thì
hộ ông Huỳnh Ngọc Q được Ủy ban nhân dân huyện N cũ cấp Giấy chứng nhận
quyền sử dụng đất lần đầu đối với thửa 607, tờ bản đồ số 4, diện tích 3.800 m², số
vào số cấp giấy chứng nhận 01940. Sau đó, cấp đổi theo Dự án Vlap thành thửa đất
số 01, tờ bản đồ địa chính số 11, diện tích 3.990,1 m² được UBND huyện N cấp
Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho ông Huỳnh Ngọc Q và bà Lương Thị Đ,
số vào số cấp giấy chứng nhận CH 01218, cấp ngày 31/12/2013. Các ông bà Q, V,
H, L đều thừa nhận thửa đất 01 là di sản thừa kế của cụ T4 và cụ T3 để lại. Vì vậy,
từ những phân tích trên có cơ sở xác định thửa đất số 01, tờ bản đồ số 11 xã H (nay
là tờ bản đồ số 37, xã N) là di sản thừa kế của cụ T4, cụ T3.
Cụ T4, cụ T3 chưa chuyển quyền sử dụng đất cho ông Huỳnh Ngọc Q, việc
đăng ký kê khai và cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất ngày 18/12/1999 cho
hộ ông Huỳnh Ngọc Q là không đúng đối tượng sử dụng đất làm ảnh hưởng đến
quyền, lợi ích hợp pháp của các đồng thừa kế của cụ T4, cụ T3. Ông Huỳnh Ngọc
Q, bà Lương Thị Đ không có quyền định đoạt đối với tài sản thuộc di sản của cụ
T4. Do đó, việc cấp giấy chứng nhận cho ông Q, và Đ là không đúng quy định. Vì
vậy, căn cứ Điều 34 Bộ luật tố tụng dân sự, hủy giấy chứng nhận quyền sử dụng
đất do UBND huyện N cũ cấp cho ông Huỳnh Ngọc Q, bà Lương Thị Đ vào sổ
CH01218 ngày 31/12/2013 đối với thửa đất số 01, tờ bản đồ số 11, diện tích
3.990,1m
2
.
[5.2] Di sản thừa kế:
Tại phiên tòa, các đồng thừa kế đều thống nhất di sản thừa kế của cụ Huỳnh
T4 và cụ Lê Thị T3 là thửa đất số 01, tờ bản đồ số 11 tại xã H (nay là tờ bản đồ số
37, xã N) có diện tích 3.990,1 m
2
, nhưng trừ đi phần diện tích đất đường đi công
cộng 294,5 m
2
, phần diện tích đất nằm ở phía Đông thửa đất là 574,2 m
2
hiện trạng
có rất nhiều mồ mả của gia đình dòng tộc và diện tích đất 9,3 m
2
ký hiệu (A3) trên
sơ đồ nằm trong ranh giới chứng nhận quyền sử dụng đất nhưng hiện trạng không
quản lý sử dụng. Vì vậy, đối với các phần đất này các đồng thừa kế không yêu cầu
chia. Do đó, diện tích thửa đất số 01 yêu cầu chia thừa kế còn lại có diện tích
3.112,1 m
2
(trong đó có 200m
2
đất ở, 2.912,1 m
2
đất trồng cây hàng năm khác).
Yêu cầu này của các đồng thừa kế hợp lý, nên được Hội đồng xét xử chấp nhận.
[5.3] Về quan hệ huyết thống, hàng thừa kế hưởng di sản:
Các đương sự trình bày và thừa nhận cụ Huỳnh T4 (Sinh năm 1922, chết
01/8/1996), cụ Lê Thị T3 (Sinh năm 1926, chết 09/8/1998) sống chung với nhau
không đăng ký kết hôn vào khoảng năm 1960.
10
Cụ Huỳnh T4 là bố dượng của ông V, ông Q, ông H, bà L; các ông V, Q, H,
L là con riêng của cụ Lê Thị T3. Cụ T4 và cụ T3 không có con chung, không có
con nuôi, con riêng nào khác và không có cha mẹ nuôi; cha mẹ của cụ T4 và cụ T3
đều đã chết trước cụ T4, cụ T3. Trong quá trình chung sống giữa cụ T4 và ông
Huỳnh Ngọc Q, ông Huỳnh Ngọc V, ông Huỳnh Ngọc H và bà Huỳnh Thị Phương
L có quan hệ chăm sóc, nuôi dưỡng nhau như cha con nên được thừa kế di sản của
nhau theo quy định tại Điều 654 Bộ luật dân sự. Đây là tình tiết không cần phải
chứng minh theo quy định tại Điều 92 Bộ luật tố tụng dân sự. Vì vậy, các ông bà
Huỳnh Ngọc Q; Huỳnh Ngọc V, Huỳnh Ngọc H, Huỳnh Thị Phương L là những
người thuộc trường hợp được hưởng thừa kế di sản của cụ Huỳnh T4; đồng thời là
những người thừa kế theo pháp luật thuộc hàng thừa kế thứ nhất của cụ Lê Thị T3.
[5.4] Các đồng thừa kế ông bà V, Q, H, L đều thừa nhận quá trình sử dụng
các ông bà đồng ý hiến đất làm đường đi công cộng, nên diện tích đo đạc thực tế
của thửa đất giảm so với diện tích cấp theo giấy chứng nhận quyền sử dụng đất.
[5.5] Các đồng thừa kế ông Huỳnh Ngọc Q, ông Huỳnh Ngọc V, ông Huỳnh
Ngọc H và bà Huỳnh Thị Phương L tự nguyện đồng ý thống nhất giao cho bà Trần
Thị T1 được quản lý, sử dụng diện tích đất 206,1 m
2
(trong đó có 70 m
2
đất ở và
136,1 m
2
đất trồng cây hàng năm khác) (ký hiệu là C trên sơ đồ) thuộc 1 phần thửa
đất 01, tờ bản đồ số 11 xã H (nay là tờ bản đồ số 37 xã N) tại vị trí có ngôi nhà của
bà T1 đang ở. Các đồng thừa kế không yêu cầu bà T1 phải thanh toán lại giá trị
quyền sử dụng đất đối với phần diện tích đất 206,1m
2
thuộc 1 phần thửa đất số 01
mà bà T1 được quản lý, sử dụng. Do đó, Hội đồng xét xử ghi nhận sự thỏa thuận
của các đồng thừa kế. Trên phần đất giao cho bà T1 có các cây trồng, bà T1 được
sở hữu, không ai yêu cầu bà T1 thanh toán giá trị cây trồng.
[5.6] Đối với các tài sản trên thửa đất số 01 gồm: 01 ngôi nhà cấp 4, công
trình phụ: mái hiên sân bê tông, nhà gạch tạm, nhà vệ sinh của ông Q, bà Đ xây
dựng trên thửa đất số 01, các đồng thừa kế ông Huỳnh Ngọc V, ông Huỳnh Ngọc H
và bà Huỳnh Thị Phương L không yêu cầu chia, không tranh chấp và không yêu
cầu Tòa án giải quyết, nên Hội đồng xét xử không xem xét.
Trên thửa đất số 01 có 01 số cây trồng của ông Huỳnh Ngọc V, ông V đồng
ý trường hợp trên phần đất giao cho các đồng thừa kế, đương sự khác có cây trồng
trên đất của ông V thì người đó được hưởng, ông V không yêu cầu thanh toán lại
giá trị cây trồng. Trường hợp trên phần đất được chia thừa kế có tài sản của người
khác thì ông V đồng ý thanh toán lại giá trị cho người đó theo biên bản thỏa thuận
giá ngày 23/6/2026, nên ghi nhận. Ông Q yêu cầu các đồng thừa kế khác thanh toán
giá trị tài sản, cây trồng cho ông, nên ai nhận kỷ phần thừa kế trên đất được giao có
cây trồng của ông Q thì thanh toán lại giá trị cây trồng theo giá tại biên bản thoả
thuận giá. Ông Q không yêu cầu bà Trần Thị T1 phải thanh toán giá trị cây trồng
trên phần đất giao cho bà T1.
11
Ngoài ra trên thửa đất số 01 còn có 01 ngôi nhà cấp 4 do nhà nước hỗ trợ
kinh phí xây dựng cho bà Trần Thị T1, mái hiên và vật kiến trúc kèm theo do bà T1
làm tạm để nuôi gà, các đương sự không có yêu cầu gì.
[5.7] Đối với phần diện tích đất có diện tích 574,2 m
2
(có ký hiệu A9 trên sơ
đồ) (nằm ở vị trí phía dưới con đường đi) phía đông của thửa đất số 01, tờ bản đồ
số 11 theo các đồng thừa kế thừa nhận hiện trạng thực tế không ai quản lý, sử dụng
diện tích đất này vì phần đất này hiện có rất nhiều mồ mả của dòng họ, ông bà từ
rất lâu, các đồng thừa kế thống nhất không yêu cầu Tòa án chia, không tranh chấp,
không yêu cầu giải quyết đối với phần đất này, nên Hội đồng xét xử không xem
xét.
[5.8] Quá trình giải quyết vụ án và tại phiên tòa các đồng thừa kế thừa nhận,
trong quá trình sử dụng đất các đồng thừa kế đã đồng ý hiến phần đất có diện tích
294,5 m
2
(ký hiệu A8) trong thửa đất số 01 để làm đường đi công cộng. Vì vậy, đối
với phần đất này các đồng thừa kế thống nhất không chia phần đất này, không yêu
cầu Tòa án giải quyết.
[5.9] Quá trình giải quyết vụ án và tại biên bản hòa giải ngày 28/7/2026, bị
đơn đồng ý chia di sản thừa kế thành 04 kỷ phần bằng hiện vật cho các đồng thừa
kế sau khi trừ đi phần diện tích đất tại vị trí có ngôi nhà của bà T1 để bà T1 được
tiếp tục quản lý, sử dụng. Tuy nhiên, ngày 29/7/2026, Tòa án nhận được văn bản
của ông Q về việc thay đổi ý kiến tại Biên bản hòa giải. Ông Q trình bày và có yêu
cầu Tòa án giải quyết chia diện tích đất thành 05 phần, bị đơn nhận 02 phần, trong
đó 01 kỷ phần thừa kế theo pháp luật và 01 kỷ phần thừa kế do có công sức tôn tạo,
giữ gìn di sản thừa kế, những người thừa kế khác V, H, L mỗi người nhận một kỷ
phần.
Đối với yêu cầu của ông Q về việc chia 01 kỷ phần công sức tôn tạo, bảo
quản, giữ gìn di sản. Căn cứ vào lời khai của đương sự, các tài liệu thu thập. Xét
thấy, từ khi ông Q lập gia đình thì ra sống riêng tại nơi khác, không sống cùng với
cụ T4, cụ T3 trên thửa đất 01. Năm 1996, khi cụ T4 đau ốm thì sống cùng với ông
H và mất tại nhà ông H. Sau khi cụ T4 mất thì cụ T3 về sống cùng với ông V và
mất tại nhà ông V. Cụ T4, cụ T3 mất các con đều lo ma chay, cúng giỗ. Năm 2002,
ông Q xây dựng ngôi nhà cấp 4, công trình phụ trên thửa đất số 01 nhưng không ở
thường xuyên. Đến năm 2004, ông Q bị tai nạn cháy do nổ bếp dầu nên ông về nhà
ở T sinh sống để thuận lợi cho gia đình chăm sóc ông, sau đó chỉ thỉnh thoảng ông
Q mới ghé về nhà ở thửa đất 01 để thắp hương, thăm nhà. Các ông bà đều luân
phiên trồng cây keo và thu hoạch. Hiện nay, không có ai trực tiếp sinh sống, chăm
nom bảo quản thửa đất, ai cũng thỉnh thoảng về thăm vườn. Việc thắp hương hàng
ngày cho nhà thờ do bà Trần Thị T1 nhà ở cạnh bên đó làm. Ông Q không có tài
liệu, chứng cứ để chứng minh có công sức tôn tạo, bảo quản giữ gìn di sản. Do đó,
yêu cầu tính công sức của ông Q không có cơ sở, nên không được Hội đồng xét xử
chấp nhận.
[5.10] Chia thừa kế:
12
Di sản thừa kế thửa đất số 01, tờ bản đồ số 11 sau khi trừ đi phần diện tích
con đường đi chung, diện tích đất ký hiệu A3 trên sơ đồ, phần diện tích đất theo các
đồng thừa kế thừa nhận là đất mồ mả không yêu cầu giải quyết thì còn diện tích
thực tế đang quản lý, sử dụng yêu cầu chia là 3.112,1 m
2
(trong đó có 200m
2
đất ở,
2.912,1 m
2
đất trồng cây hàng năm khác). Các đồng thừa kế ông Q, ông V, ông H,
bà L thống nhất giao cho bà Trần Thị T1 diện tích nhà và đất tại vị trí ngôi nhà cho
bà T1 tiếp tục quản lý, sử dụng với diện tích 206,1 m
2
(trong đó có 70 m
2
đất ở,
136,1 m
2
đất trồng cây hàng năm khác) thuộc 1 phần thửa đất số 01. Như vậy, phần
diện tích đất còn lại của thửa đất số 01, tờ bản đồ số 11 là 2.906 m
2
(trong đó có
130 m
2
đất ở, 2.776 m
2
đất trồng cây hàng năm khác), có tổng giá trị 546.400.000
đồng (130 m
2
đất ở có giá trị 130.000.000 đồng, 2.776 m
2
đất trồng cây hàng năm
khác có giá trị 416.400.000 đồng) nêu trên được chia cho những người thuộc hàng
thừa kế của cụ T4 và cụ T3 gồm có: ông Huỳnh Ngọc Q, ông Huỳnh Ngọc V, ông
Huỳnh Ngọc H và bà Huỳnh Thị Phương L là 04 kỷ phần, di sản thừa kế được chia
như sau: 2.906 m
2
đất : 4 kỷ phần = 726,5 m
2
/ kỷ phần (trong đó có 32,5 m
2
đất ở
và 694 m
2
đất trồng cây hàng năm khác), tương ứng 1 kỷ phần thừa kế giá trị
136.600.000 đồng.
Theo Quyết định số 118/2026/ QĐ-UBND ngày 29/6/2026 của UBND tỉnh
Q. Quy định về diện tích tối thiểu để tách thửa đất đối với khu vực xã N đối với đất
ở là 70 m
2
. Các đồng thừa kế ông Huỳnh Ngọc V, ông Huỳnh Ngọc H và bà Huỳnh
Thị Phương L đồng ý thống nhất giao 32,5 m
2
đất ở mà mỗi thừa kế được chia và
nhận thừa kế trong thửa đất số 01 cho ông Q, yêu cầu ông Q thanh toán lại giá trị
đất ở. Do vậy, ai được giao nhiều diện tích đất ở phải có trách nhiệm thanh toán lại
giá trị đất ở theo kỷ phần được hưởng cho những đồng thừa kế khác.
[5.11]Cách phân chia cụ thể như sau:
- Hiện nay trên thửa đất số 01 có ngôi nhà cấp 4 và các công trình phụ của
ông Q, ông Q có nguyện vọng được nhận kỷ phần thừa kế bằng hiện vật tại vị trí có
ngôi nhà cấp 4 và các công trình phụ của ông Q, bà Đ xây dựng, Hội đồng xét xử
xét thấy phù hợp, nên chấp nhận.
Chia cho ông Huỳnh Ngọc Q quản lý, sử dụng diện tích đất 530,3 m
2
trong
đó có 130 m
2
đất ở và 400,3 m
2
đất trồng cây hàng năm khác (có kí hiệu B trên sơ
đồ), giá trị 190.045.000 đồng thuộc một phần thửa đất số 01, tờ bản đồ số 11, xã H
nay là xã N.
Trên phần đất chia và giao cho ông Q có các cây trồng: cây bưởi, cây nhãn,
cây sung, cây dừa, cây cau; ông V đồng ý nếu trên phần đất giao cho các đồng thừa
kế có cây trồng của ông V thì người đó được sở hữu, ông V không yêu cầu thanh
toán lại giá trị cây trồng, nên Hội đồng xét xử ghi nhận.
Ông Huỳnh Ngọc Q có nghĩa vụ thanh toán lại cho ông Huỳnh Ngọc V số
tiền 52.420.000 đồng và thanh toán cho bà Huỳnh Thị Phương L số tiền 1.025.000
đồng giá trị tài sản chênh lệch, tổng cộng 53.445.000 đồng.
- Giao cho ông Huỳnh Ngọc V quản lý, sử dụng diện tích đất 561,2 m
2
đất
13
trồng cây hàng năm khác (kí hiệu là A trên sơ đồ), có giá trị 84.180.000 đồng,
thuộc một phần thửa đất số 01 tờ bản đồ số 11, xã H nay là xã N.
Trên phần đất giao cho ông V có các cây trồng: Cây cau đã cho quả, cây
bưởi, cây mít do ông V trồng và 64 cây cau chưa cho quả do ông Q trồng; ông Q
yêu cầu người hưởng thừa kế phần đất có tài sản nêu trên phải thanh toán giá trị tài
sản, vì vậy, ông V được sở hữu các cây mà ông Q trồng trên phần đất được chia và
cây do ông V trồng; ông V có nghĩa vụ thanh toán lại cho ông Huỳnh Ngọc Q giá
trị cây trồng với số tiền là 2.880.000 đồng (64 cây cau x 45.000 đồng/1 cây).
- Giao cho bà Huỳnh Thị Phương L quản lý, sử dụng diện tích đất 894,1 m
2
đất trồng cây hàng năm khác (kí hiệu là D trên sơ đồ), có giá trị 134.115.000 đồng
thuộc một phần thửa đất số 01, tờ bản đồ số 11 xã H nay xã N.
Trên phần đất giao cho bà L gồm có: 01 mái hiên và vật kiến trúc kèm theo
do bà Trần Thị T1 xây dựng, 01 giếng đào, các cây mít, bưởi, dừa, cây cau cho quả,
cây chuối do ông V trồng; 50 cây cau chưa cho quả do ông Q trồng. Ông V, bà T1
đồng ý trên phần đất giao cho các đồng thừa kế khác có tài sản, cây trồng của bà
T1, ông V, thì người đó được sở hữu, sử dụng, ông V, bà T1 không yêu cầu thanh
toán lại giá trị tài sản, cây trồng, nên bà L không thanh toán giá trị tài sản, cây trồng
cho bà T1, ông V. Ông Q yêu cầu người hưởng thừa kế phần đất có cây trồng nêu
trên phải thanh toán giá trị tài sản, vì vậy, bà L được sở hữu các cây trồng trên phần
đất được chia và có nghĩa vụ thanh toán lại cho ông Huỳnh Ngọc Q giá trị cây
trồng với số tiền 2.250.000 đồng (50 cây cau x 45.000 đồng/1 cây).
- Do vị trí đất nằm ở phía Bắc của thửa đất 01 có nhiều mồ mả, việc sử dụng
đất không thuận lợi, hiệu quả. Giao cho ông Huỳnh Ngọc H quản lý, sử dụng diện
tích đất 920,4 m
2
đất trồng cây hàng năm khác (có kí hiệu E trên sơ đồ), có giá trị
138.060.000 đồng thuộc một phần thửa đất số 01, tờ bản đồ số 11, xã H nay là xã
N.
Trên phần đất giao cho ông H có các mả xây, cây mít của ông V và 124 cây
cau chưa cho quả của ông Q. Ông H được quyền sở hữu toàn bộ cây trồng trên
phần đất được chia và có nghĩa vụ thanh toán lại cho ông Huỳnh Ngọc Q giá trị cây
trồng với số tiền là 124 cây cau x 45.000 đồng/1 cây = 5.580.000 đồng; ông H
không phải thanh toán lại giá trị cây trồng cho ông V do ông V không yêu cầu
thanh toán giá trị cây trồng.
Ông Huỳnh Ngọc H có nghĩa vụ thanh toán lại cho bà Huỳnh Thị Phương L
giá trị tài sản chênh lệch với số tiền 1.460.000 đồng.
(Phần đất chia cho các đương sự quản lý, sử dụng có sơ đồ kèm theo và là 1
bộ phận không thể tách rời của Bản án)
[6]Các đồng thừa kế đều trình bày và thừa nhận trên thửa đất số 01 có đường
đi tạm diện tích 122,1m
2
, đây không phải là con đường dân sinh, không phải đường
công cộng do nhà nước quản lý, đường đi tạm thuộc thửa đất số 01, những người sử
dụng đất liền kề nằm ở phía tây của thửa đất còn có đường đi chính bằng con
đường bê tông khác.
14
[7] Tại phiên tòa các đương sự đều thống nhất hiện tại các tài sản, cây trồng
gắn liền trên thửa đất số 01 tại xã H (nay là xã N) vẫn giữ nguyên hiện trạng, không
thay đổi gì so với Biên bản xem xét thẩm định tại chỗ của Tòa án.
[8] Tại phiên tòa các đồng thừa kế đều thừa nhận đối với phần đất có diện
tích 9,3 m
2
(ký hiệu A3 trên sơ đồ) nằm trong giấy chứng nhận quyền sử dụng đất
của thửa đất số 01, tuy nhiên hiện trạng thực tế các các đồng thừa kế ông Huỳnh
Ngọc Q, ông Huỳnh Ngọc V, ông Huỳnh Ngọc H, bà Huỳnh Thị Phương L không
quản lý, sử dụng, nên không yêu cầu giải quyết. Do đó, Hội đồng xét xử không
xem xét. Đối với phần diện tích đất tại các vị trí A2, A4, A7 nằm ngoài ranh giới
chứng nhận quyền sử dụng đất của thửa đất 01, nên các đồng thừa kế không yêu
cầu chia.
[9] Về án phí dân sự sơ thẩm:
Các ông, bà Huỳnh Ngọc V, Huỳnh Ngọc Q, Huỳnh Ngọc H, Huỳnh Thị
Phương L phải chịu án phí đối với phần giá trị tài sản thừa kế được nhận, nhưng
các ông, bà Huỳnh Ngọc V, Huỳnh Ngọc Q, Huỳnh Ngọc H, Huỳnh Thị Phương L
là người cao tuổi, có đơn xin miễn án phí, nên các ông, bà Huỳnh Ngọc V, Huỳnh
Ngọc Q, Huỳnh Ngọc H, Huỳnh Thị Phương L được miễn nộp toàn bộ tiền án phí
dân sự sơ thẩm theo quy định tại điểm đ khoản 1 Điều 12 Nghị quyết số
326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban thường vụ Quốc hội.
[10] Về chi phí tố tụng:
Chi phí xem xét, thẩm định tại chỗ 3.000.000 đồng (ba triệu đồng); chi phí
trích đo thửa đất 8.000.000 đồng (tám triệu đồng), tổng cộng là 11.000.000 đồng,
nguyên đơn đã nộp và chi phí xong. Do đó, mỗi đồng thừa kế phải chịu số tiền
2.750.000 đồng. Vì vậy, ông Huỳnh Ngọc Q, ông Huỳnh Ngọc H, bà Huỳnh Thị
Phương L mỗi người phải có nghĩa vụ hoàn trả lại cho ông Huỳnh Ngọc V số tiền
2.750.000 đồng
[11] Ý kiến của đại diện Viện kiểm sát phù hợp với nhận định của Hội đồng
xét xử.
[12] Các đương sự có quyền kháng cáo bản án theo quy định của pháp luật.
Vì các lẽ trên,
QUYẾT ĐỊNH:
Căn cứ khoản 5 Điều 26, Điều 34, điểm a khoản 1 Điều 35, khoản 1 Điều 39,
các điều 91, 92, 147, 157, 158, 227, 228 và 271 ; các Điều 623, 649, 650, 651, 654,
660 Bộ luật dân sự; điểm đ khoản 1 Điều 12 và Điều 26 của
Nghị quyết 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc
hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí
tòa án.
Tuyên xử:
1. Chấp nhận yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn ông Huỳnh Ngọc V về chia
di sản thừa kế theo pháp luật.
15
2. Hủy giấy chứng nhận quyền sử dụng đất do Ủy ban nhân dân huyện N cấp
cho ông Huỳnh Ngọc Q, bà Lương Thị Đ vào sổ CH01218 ngày 31/12/2013 đối
với thửa đất số 01, tờ bản đồ số 11, diện tích 3.990,1m
2
địa chỉ: xã H (nay là xã N),
tỉnh Quảng Ngãi.
3. Ông Huỳnh Ngọc Q, ông Huỳnh Ngọc V, ông Huỳnh Ngọc H và bà
Huỳnh Thị Phương L là những người thuộc trường hợp được hưởng thừa kế di sản
của cụ Huỳnh T4; đồng thời là những người thừa kế theo pháp luật thuộc hàng thừa
kế thứ nhất của cụ Lê Thị T3.
4. Xác định di sản thừa kế của cụ Huỳnh T4 và cụ Lê Thị T3 là thửa đất số
01, tờ bản đồ số 11 tại xã H (nay là tờ bản đồ số 37, xã N) diện tích 3.990,1 m
2
, trừ
đi diện tích đất đường đi chung 294,5 m
2
Ký hiệu A8 trên sơ đồ, phần diện tích đất
574,2 m
2
ký hiệu A9 trên sơ đồ và diện tích đất 9,3 m
2
ký hiệu (A3) trên sơ đồ các
đồng thừa kế không yêu cầu chia, không yêu cầu giải quyết. Do đó, các ông Huỳnh
Ngọc Q, ông Huỳnh Ngọc V, ông Huỳnh Ngọc H và bà Huỳnh Thị Phương L
thống nhất diện tích thửa đất số 01 còn lại các đồng thừa kế yêu cầu chia thừa kế có
diện tích là 3.112,1 m
2
(trong đó có 200m
2
đất ở, 2.912,1 m
2
đất trồng cây hàng
năm khác).
5. Ghi nhận sự tự nguyện thoả thuận của các đồng thừa kế ông Huỳnh Ngọc
Q, ông Huỳnh Ngọc V, ông Huỳnh Ngọc H và bà Huỳnh Thị Phương L về việc
thống nhất giao cho bà Trần Thị T1 được quyền quản lý, sử dụng diện tích đất
206,1 m
2
(trong đó có 70 m
2
đất ở và 136,1 m
2
đất trồng cây hàng năm khác), ký
hiệu là C trên sơ đồ kèm theo bản án, được giới hạn bởi các điểm sau (8',9,18,19,
8') thuộc 1 phần thửa đất 01, tờ bản đồ số 11 xã H (nay là tờ bản đồ số 37 xã N) tại
vị trí có ngôi nhà của bà T1. Bà Trần Thị T1 không phải thanh toán lại giá trị quyền
sử dụng đất đối với phần diện tích đất 206,1m
2
.
Trên phần đất giao cho bà Trần Thị T1 có 1 số cây trồng, bà T1 được quyền
sở hữu, sử dụng, không phải thanh toán lại giá trị.
6. Di sản thừa kế của cụ Huỳnh T4 và cụ Lê Thị T3 để lại là quyền sử dụng
đất thửa đất số 01, tờ bản đồ số 11 tại xã H (nay là tờ bản đồ số 37, xã N), tỉnh
Quảng Ngãi có diện tích còn lại là 2.906 m
2
(trong đó có 130 m
2
đất ở, 2.776 m
2
đất
trồng cây hàng năm khác), có tổng giá trị 546.400.000 đồng (130 m
2
đất ở có giá trị
130.000.000 đồng, 2.776 m
2
đất trồng cây hàng năm khác có giá trị 416.400.000
đồng) nêu trên được chia cho những người thuộc hàng thừa kế của cụ T4 và cụ T3
gồm có: ông Huỳnh Ngọc Q, ông Huỳnh Ngọc V, ông Huỳnh Ngọc H và bà Huỳnh
Thị Phương L là 04 kỷ phần, di sản thừa kế được chia như sau: 2.906 m
2
đất : 4 kỷ
phần = 726,5 m
2
/ kỷ phần (trong đó có 32,5 m
2
đất ở và 694 m
2
đất trồng cây hàng
năm khác), tương ứng 1 kỷ phần thừa kế giá trị 136.600.000 đồng.
7. Giao cho ông Huỳnh Ngọc Q quản lý, sở hữu, sử dụng diện tích đất 530,3
m
2
trong đó có 130 m
2
đất ở và 400,3 m
2
đất trồng cây hàng năm khác (có kí hiệu B
trên sơ đồ kèm theo bản án), được giới hạn bởi các điểm sau (9,10, 10', 17',18,9),
giá trị 190.045.000 đồng thuộc một phần thửa đất số 01, tờ bản đồ số 11, xã H (nay
16
là tờ bản đồ số 37, xã N), tỉnh Quảng Ngãi.
Trên phần đất giao cho ông Q có các tài sản của ông Q, bà Đ; các cây trồng
của ông Huỳnh Ngọc V, ông Huỳnh Ngọc Q được sở hữu toàn bộ các tài sản, cây
trồng trên phần đất được giao, không phải thanh toán lại giá trị cây trồng cho ông
Huỳnh Ngọc V.
Buộc ông Huỳnh Ngọc Q phải có nghĩa vụ thanh toán lại giá trị tài sản chênh
lệch thừa kế cho ông Huỳnh Ngọc V số tiền 52.420.000 đồng và thanh toán cho bà
Huỳnh Thị Phương L số tiền 1.025.000 đồng, tổng cộng 53.445.000 đồng (Năm
mươi ba triệu bốn trăm bốn mươi lăm nghìn đồng).
8. Giao cho ông Huỳnh Ngọc V quản lý, sử dụng diện tích đất 561,2 m
2
đất
trồng cây hàng năm khác (kí hiệu là A trên sơ đồ kèm theo bản án, được giới hạn
bởi các điểm sau: 10',11,12,13,14,15,16,17,17',10'), có giá trị 84.180.000 đồng,
thuộc một phần thửa đất số 01, tờ bản đồ số 11, xã H (nay là tờ bản đồ số 37, xã N),
tỉnh Quảng Ngãi.
Trên phần đất giao cho ông V có các cây trồng: Cây cau đã cho quả, cây
bưởi, cây mít do ông V trồng và 64 cây cau chưa cho quả do ông Q trồng, ông V
được sở hữu các cây trồng trên phần đất được chia và có nghĩa vụ thanh toán lại
cho ông Huỳnh Ngọc Q giá trị cây trồng với số tiền là 2.880.000 đồng.
9. Giao cho bà Huỳnh Thị Phương L quản lý, sử dụng diện tích đất 894,1 m
2
đất trồng cây hàng năm khác, được giới hạn bởi các điểm sau: (6',7,8, 8',
19,20,21,22, 6') (kí hiệu là D trên sơ đồ kèm theo bản án), có giá trị 134.115.000
đồng thuộc một phần thửa đất số 01, tờ bản đồ số 11 xã H (nay là tờ bản đồ số 37,
xã N), tỉnh Quảng Ngãi.
Trên phần đất giao cho bà L gồm có: 01 mái hiên và vật kiến trúc kèm theo
của bà Trần Thị T1, 01 giếng đào, các cây mít, bưởi, dừa, cây cau cho quả, cây
chuối do ông Huỳnh Ngọc V trồng; 50 cây cau chưa cho quả do ông Huỳnh Ngọc
Q trồng, bà L được quyền sở hữu tài sản, cây trồng nêu trên. Bà Huỳnh Thị Phương
L có nghĩa vụ thanh toán giá trị cây trồng cho ông Huỳnh Ngọc Q với số tiền
2.250.000 đồng. Bà L không phải thanh toán lại giá trị cây trồng cho ông Huỳnh
Ngọc V, giá trị mái hiên và vật kiến trúc kèm theo cho bà Trần Thị T1.
10. Giao cho ông Huỳnh Ngọc H quản lý, sử dụng diện tích đất 920,4 m
2
đất
trồng cây hàng năm khác, được giới hạn bởi các điểm: (1,2,3,4,5,6,6',
22,23,24,25,1) (có kí hiệu E trên sơ đồ kèm theo bản án), có giá trị 138.060.000
đồng thuộc một phần thửa đất số 01, tờ bản đồ số 11, xã H (nay là tờ bản đồ số 37,
xã N), tỉnh Quảng Ngãi.
Trên phần đất giao cho ông H có các mả xây, cây trồng của ông V và 124
cây cau chưa cho quả của ông Q. Ông H được quyền sở hữu toàn bộ cây trồng trên
phần đất được chia và có nghĩa vụ thanh toán lại cho ông Huỳnh Ngọc Q giá trị cây
trồng với số tiền 5.580.000 đồng; ông H không phải thanh toán lại giá trị cây trồng
cho ông V.
17
Buộc ông Huỳnh Ngọc H có nghĩa vụ thanh toán lại cho bà Huỳnh Thị
Phương L giá trị tài sản chênh lệch với số tiền 1.460.000 đồng.
(Phần đất chia cho các đương sự quản lý, sử dụng có sơ đồ kèm theo và là 1
bộ phận không thể tách rời của Bản án)
11. Đối với phần diện tích đất 574,2 m
2
(có ký hiệu A9 trên sơ đồ kèm theo
bản án) thuộc thửa đất số 01, tờ bản đồ số 11 xã H (nay là xã N) các đồng thừa kế
ông Huỳnh Ngọc V, ông Huỳnh Ngọc H, bà Huỳnh Thị Phương L không yêu cầu
Tòa án chia, không tranh chấp, không yêu cầu giải quyết đối với phần đất này, nên
Hội đồng xét xử không xem xét.
[12] Đối với phần đất đường đi chung có diện tích 294,5 m
2
(ký hiệu A8 trên
sơ đồ kèm theo bản án), các đồng thừa kế thống nhất không yêu cầu Tòa án giải
quyết, nên Hội đồng xét xử không xem xét.
[13] Đối với phần đất có diện tích 9,3 m
2
(ký hiệu A3 trên sơ đồ) các đồng
thừa kế ông Huỳnh Ngọc Q, ông Huỳnh Ngọc V, ông Huỳnh Ngọc H, bà Huỳnh
Thị Phương L không yêu cầu giải quyết, nên Hội đồng xét xử không xem xét.
Các bên đương sự có quyền và nghĩa vụ đến cơ quan nhà nước có thẩm
quyền để làm thủ tục điều chỉnh đăng ký kê khai quyền sử dụng đất theo quy định
của pháp luật.
(Phần đất chia cho các đương sự quản lý, sử dụng có sơ đồ kèm theo và là
một bộ phận không thể tách rời của Bản án).
[14] Về án phí dân sự: Các ông, bà Huỳnh Ngọc V, Huỳnh Ngọc Q, Huỳnh
Ngọc H, Huỳnh Thị Phương L phải chịu án phí đối với phần giá trị tài sản thừa kế
được nhận, nhưng các ông, bà Huỳnh Ngọc V, Huỳnh Ngọc Q, Huỳnh Ngọc H,
Huỳnh Thị Phương L là người cao tuổi, có đơn xin miễn án phí, nên các ông, bà
Huỳnh Ngọc V, Huỳnh Ngọc Q, Huỳnh Ngọc H, Huỳnh Thị Phương L được miễn
nộp toàn bộ tiền án phí dân sự sơ thẩm.
[15].Về chi phí tố tụng: Chi phí xem xét, thẩm định tại chỗ 3.000.000 đồng
(ba triệu đồng); chi phí trích đo thửa đất 8.000.000 đồng (tám triệu đồng), tổng
cộng là 11.000.000 đồng, nguyên đơn đã nộp và chi phí xong. Do đó, mỗi đồng
thừa kế phải chịu số tiền 2.750.000 đồng. Vì vậy, ông Huỳnh Ngọc Q, ông Huỳnh
Ngọc H, bà Huỳnh Thị Phương L mỗi người phải có nghĩa vụ hoàn trả lại cho ông
Huỳnh Ngọc V số tiền 2.750.000 đồng
16. Kể từ ngày bản án có hiệu lực pháp luật (đối với các trường hợp cơ quan
thi hành án có quyền chủ động ra quyết định thi hành án) hoặc kể từ ngày có đơn
yêu cầu thi hành án của người được thi hành án (đối với các khoản tiền phải trả cho
người được thi hành án) cho đến khi thi hành xong, bên phải thi hành án còn phải
chịu khoản tiền lãi của số tiền còn phải thi hành án theo mức lãi suất quy định tại
Điều 357, Điều 468 của Bộ luật dân sự năm 2015, trừ trường hợp pháp luật có quy
định khác.
17. Các đương sự có mặt tại phiên tòa được quyền kháng cáo bản án này
trong thời hạn 15 ngày kể từ ngày tuyên án, đương sự vắng mặt tại phiên tòa được
18
quyền kháng cáo bản án kể từ ngày nhận được bản án hoặc kể từ ngày bản án được
niêm yết theo quy định của pháp luật.
Trường hợp bản án được thi hành theo quy định tại Điều 2 Luật Thi hành án
dân sự thì người được thi hành án dân sự, người phải thi hành án dân sự có quyền
thỏa thuận thi hành án, quyền yêu cầu thi hành án, tự nguyện thi hành án hoặc bị
cưỡng chế thi hành án theo quy định tại các Điều 6, 7, 34 và 36 Luật Thi hành án
dân sự; thời hiệu thi hành án được thực hiện theo quy định tại Điều 34 Luật Thi
hành án dân sự.
Nơi nhận:
- TAND tỉnh Quảng Ngãi;
- VKSND Khu vực 5 - Quảng Ngãi;
- THADS tỉnh Quảng Ngãi;
- Phòng THADS khu vực 5-Quảng Ngãi;
- Các đương sự;
- Lưu HS.
TM. HỘI ĐỒNG XÉT XỬ SƠ THẨM
THẨM PHÁN - CHỦ TỌA PHIÊN TÒA
Đỗ Thị Thu Nha
Bạn chưa Đăng nhập thành viên.
Đây là tiện ích dành cho tài khoản Tiêu chuẩn hoặc Nâng cao 6 tháng trở lên. Vui lòng Đăng nhập để xem chi tiết Văn bản gốc.
Nếu chưa có tài khoản, Đăng ký tại đây!
Tải về
Bản án số 25/2026/DS-ST Bản án số 25/2026/DS-ST

Đây là tiện ích dành cho tài khoản Tiêu chuẩn hoặc Nâng cao 6 tháng trở lên. Vui lòng Đăng nhập để xem chi tiết. Nếu chưa có tài khoản, Đăng ký tại đây!

Bản án số 25/2026/DS-ST Bản án số 25/2026/DS-ST

Đây là tiện ích dành cho tài khoản Tiêu chuẩn hoặc Nâng cao 6 tháng trở lên. Vui lòng Đăng nhập để xem chi tiết. Nếu chưa có tài khoản, Đăng ký tại đây!

Bản án/ Quyết định cùng đối tượng

Bản án cùng lĩnh vực

Bản án mới nhất