Tiêu chuẩn Quốc gia TCVN 12108-3:2017 ISO 11064-3:1999 Thiết kế ecgônômi các trung tâm điều khiển - Phần 3: Bố cục phòng điều khiển

TCVN 12108-3:2017: Tiêu chuẩn thiết kế ecgônômi cho bố cục phòng điều khiển

Tiêu chuẩn Quốc gia TCVN 12108-3:2017, tương đương ISO 11064-3:1999, được ban hành bởi Bộ Khoa học và Công nghệ tại Việt Nam. Tiêu chuẩn này có hiệu lực từ ngày công bố, nhằm quy định yêu cầu và hướng dẫn trong thiết kế ecgônômi cho bố cục phòng điều khiển. Các phần trong hệ thống TCVN 12108 bao gồm các nguyên tắc thiết kế, bố trí tổ hợp điều khiển, kích thước và bố cục trạm làm việc.

TCVN 12108-3:2017 tập trung vào việc cải thiện trải nghiệm của người dùng trong phòng điều khiển bằng việc thiết lập các yêu cầu và khuyến nghị nhằm tối ưu hóa bố cục không gian. Đây là một tiêu chuẩn quan trọng giúp các nhà thiết kế cân nhắc đến nhu cầu của người sử dụng ở tất cả các giai đoạn thiết kế, với mục tiêu cuối cùng là tăng cường hiệu quả công việc và giảm thiểu sai sót.

Các yêu cầu về bố cục phòng điều khiển được đề cập trong tiêu chuẩn này mở rộng cho tất cả các loại trung tâm điều khiển khác nhau như công nghiệp chế biến, giao thông vận tải và dịch vụ cứu hộ. Mặc dù thiết kế này được phát triển chủ yếu cho các trung tâm điều khiển không di động, nhiều nguyên tắc có thể được áp dụng cho các trung tâm di động trong các lĩnh vực hàng hải và hàng không.

Thống kê cho thấy diện tích tối ưu từ 9 m2 đến 15 m2 cho mỗi vị trí làm việc trong phòng điều khiển, và không gian cần được thiết kế để có thể mở rộng lên 25% trong tương lai. Khuyến nghị rằng chiều cao của các phòng điều khiển cần đạt tối thiểu 4 m để đảm bảo không gian hoạt động linh hoạt và an toàn.

Tiêu chuẩn chú trọng tới việc kết hợp các yếu tố như giao tiếp giữa các trạm làm việc và môi trường vật lý, việc đánh giá và kiểm tra thiết kế cần diễn ra liên tục để đảm bảo các yêu cầu vận hành thỏa mãn. Các hoạt động liên quan đến phân tích nhiệm vụ và kiểm tra tính hợp lệ của bố cục cũng phải được thực hiện một cách có hệ thống và cụ thể, từ giai đoạn thiết kế đến khi hoàn thiện công trình.

TCVN 12108-3 đáp ứng nhu cầu sử dụng của người vận hành phòng điều khiển và những người dùng khác, từ đó tạo điều kiện cho quá trình vận hành hiệu quả hơn, góp phần giảm thiểu sai sót và nâng cao năng suất làm việc. Đặc biệt, người khuyết tật cần được chú ý trong thiết kế để tạo điều kiện sử dụng các thiết bị và cơ sở vật chất một cách thuận lợi nhất.

Tóm lại, TCVN 12108-3:2017 đưa ra một khung chính tắc cho việc thiết kế bố cục phòng điều khiển với mục tiêu cuối cùng là nâng cao tính năng hoạt động và hiệu quả làm việc cho người sử dụng, đảm bảo sự an toàn tối đa trong công việc điều khiển và quản lý.