Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 12690:2019 Công nghệ thông tin - Ký hiệu và mô hình quy trình nghiệp vụ

TCVN 12690:2019: Tiêu chuẩn quốc gia về ký hiệu và mô hình quy trình nghiệp vụ cho nhóm quản lý đối tượng

Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 12690:2019 được ban hành dựa trên cơ sở tham khảo tiêu chuẩn ISO/IEC 19510:2013. Văn bản này được Cục Công nghệ thông tin và Dữ liệu Tài nguyên Môi trường biên soạn, Bộ Tài nguyên và Môi trường đề nghị, và Tổng cục Tiêu chuẩn Đo lường Chất lượng thẩm định. Tiêu chuẩn có hiệu lực từ ngày ban hành.

Tiêu chuẩn quy định bộ ký hiệu (BPMN) nhằm tiêu chuẩn hóa việc sử dụng ký hiệu trong các hoạt động mô hình hóa và xây dựng quy trình nghiệp vụ. Tiêu chuẩn khuyến khích áp dụng trong các dự án xây dựng phần mềm và ứng dụng công nghệ thông tin, giúp cho quy trình nghiệp vụ được diễn giải rõ ràng hơn.

Trong tiêu chuẩn này, khái niệm "đối tượng tham gia" được định nghĩa cho các thực thể như công ty hay phòng ban, có thể điều khiển quy trình nghiệp vụ. Đối tượng luồng là các thành phần đồ họa trong quy trình, bao gồm sự kiện, hoạt động và cổng vào. Một quy trình nghiệp vụ bao gồm một chuỗi hoạt động với các sự kiện và luồng tuần tự, mà mục tiêu cuối cùng là hoàn thành công việc cần thiết.

TCVN 12690:2019 cũng đưa ra các thành phần ký hiệu cơ bản và mở rộng, như sự kiện khởi đầu, sự kiện kết thúc, và các loại hoạt động (công việc, quy trình con). Các quy tắc về việc tổ chức, phân nhánh, và kết nối giữa các hoạt động cũng được quy định rõ ràng trong tiêu chuẩn. Chẳng hạn, một luồng tuần tự có thể kết nối đến bất kỳ vị trí nào trên một đối tượng luồng, và các luồng thông điệp cần phải kết nối giữa hai đối tượng tham gia khác nhau.

Bên cạnh đó, tiêu chuẩn dân chủ hóa việc sử dụng màu sắc, kích thước, và kiểu đường trong các biểu đồ, tạo điều kiện cho việc tài liệu hóa và phân tích quy trình nghiệp vụ dễ dàng hơn. Hình thức biểu diễn mạng lưới quy trình được khuyến khích để thể hiện các tương tác giữa các đối tượng tham gia.

Tiêu chuẩn cũng quy định hai loại quy trình nghiệp vụ là quy trình nội bộ và quy trình công khai. Quy trình nội bộ chỉ bao gồm các hoạt động bên trong tổ chức, trong khi quy trình công khai cho phép mô tả các hoạt động tương tác với các thực thể bên ngoài.

TCVN 12690:2019 đóng vai trò quan trọng trong việc đảm bảo chất lượng và hiệu quả các quy trình nghiệp vụ, hỗ trợ doanh nghiệp và tổ chức trong việc cải thiện quy trình làm việc, giảm thời gian xử lý và gia tăng hiệu suất. Tiêu chuẩn mời gọi các tổ chức, doanh nghiệp áp dụng không chỉ để cải thiện quy trình nội bộ mà còn để giao tiếp và tương tác với các đối tác bên ngoài một cách hiệu quả.